Thứ sáu, 17/10/2025 11:27 (GMT+7)

Đề xuất bãi bỏ thủ tục đầu tư và thử thách hậu kiểm

Thiên Trường

Đề xuất bãi bỏ hoặc thu hẹp thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư trong dự thảo Luật Đầu tư (thay thế) của Bộ Tài chính đang tạo ra một luồng sinh khí mạnh mẽ, được giới chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp đánh giá là một trong những cải cách hành chính cần thiết nhất trong nhiều năm qua. 

 

Giảm tải ách tắc

 

Thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư (CTCTĐT) vốn được thiết lập như một "cửa gác" trung gian, đảm bảo dự án phù hợp với quy hoạch và chính sách. Tuy nhiên, qua thời gian, thủ tục này đã bộc lộ nhiều hạn chế, gây trùng lặp với các luật chuyên ngành khác như: Luật Đất đai, Luật Xây dựng, Luật Nhà ở và trở thành một trong những điểm nghẽn lớn nhất làm chậm trễ tiến độ dự án.

 

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

 

Việc Bộ Tài chính đề xuất miễn CTCTĐT đối với các dự án đã nằm trong quy hoạch, trúng đấu giá, đấu thầu hoặc thuộc cụm công nghiệp có hạ tầng sẵn là hoàn toàn hợp lý.

 

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TPHCM, nhận định thủ tục này là một tầng phê duyệt trung gian không cần thiết. Khi doanh nghiệp đã thắng đấu giá, được giao đất và có quy hoạch chi tiết, việc yêu cầu họ quay lại xin thêm một chủ trương nữa chỉ làm chậm dòng chảy đầu tư.

 

Theo ước tính, việc bớt đi một khâu phê duyệt này có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm trung bình 2 - 5 năm cho khâu chuẩn bị, một lợi ích to lớn khi chi phí cơ hội ngày càng đắt đỏ. Đây là một sự dịch chuyển mang tính hệ thống, giúp Việt Nam tiệm cận hơn với mô hình quản lý rủi ro của các nền kinh tế phát triển, nơi quản lý dựa trên dữ liệu và sự minh bạch cam kết, không phải dựa trên giấy phép.

 

Việc thu hẹp thủ tục này không chỉ thúc đẩy các dự án quy mô lớn mà còn mở đường cho khu vực kinh tế tư nhân quy mô vừa và nhỏ, vốn dễ bị "nghẽn" nhất bởi gánh nặng hành chính. Đó là một thông điệp mạnh mẽ về một Chính phủ kiến tạo, quyết tâm loại bỏ cơ chế xin - cho đã tồn tại dai dẳng.

 

Tuy nhiên, giới chuyên gia pháp lý và kinh tế đều có chung một cảnh báo: Bỏ tiền kiểm không có nghĩa là buông lỏng quản lý, mà phải đi kèm với cơ chế hậu kiểm chặt chẽ và minh bạch tuyệt đối.

 

Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký VCCI, khẳng định việc thu hẹp thủ tục là thay đổi có tính hệ thống, nhưng rủi ro nằm ở việc quản lý sau cấp phép. Nếu không có cơ chế giám sát đủ mạnh, chính sách có thể tạo ra khoảng trống pháp lý, dễ dẫn đến tình trạng dự án yếu kém, lợi dụng kẽ hở tràn vào, hoặc thậm chí là tình trạng dự án treo, phá vỡ quy hoạch.

 

Luật sư Lê Thị Nhung - Giám đốc Công ty Luật L&A Legal Experts, nhận định đây là cải cách táo bạo nhưng cần thực hiện trong khuôn khổ kỷ luật nghiêm. Cơ chế hậu kiểm chỉ thực sự hiệu quả khi có sự liên thông dữ liệu quốc gia giữa các lĩnh vực then chốt: đất đai, xây dựng, môi trường, thuế và đầu tư. Khi đó, mọi sai phạm sẽ được tự động truy xuất và phát hiện qua hệ thống, không còn phụ thuộc vào kiểm tra thủ công.

 

Chuyển từ xin - cho sang cam kết và chịu trách nhiệm là trao quyền cho nhà đầu tư, nhưng cũng đặt lên vai họ trách nhiệm lớn hơn. Nếu nhà đầu tư vi phạm tiến độ, gian dối hồ sơ, hậu quả phải rõ ràng và nghiêm khắc, không chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính mà có thể bị thu hồi đất, chấm dứt dự án và cấm tham gia đầu tư trong giai đoạn tiếp theo.

 

Chìa khóa nằm ở chuyển đổi số và kỷ cương

 

Mục tiêu cao nhất của cải cách là giảm thực chất gánh nặng giấy tờ cho doanh nghiệp mà vẫn đảm bảo kiểm soát được rủi ro công. Theo các chuyên gia, để làm được điều này, cần tập trung vào hai trụ cột: Xây dựng khuôn khổ pháp lý hậu kiểm rõ ràng và đẩy mạnh chuyển đổi số và liên thông dữ liệu.

 

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

 

Thứ nhất, xây dựng khuôn khổ pháp lý hậu kiểm rõ ràng cần xác định các tiêu chí hậu kiểm một cách chi tiết, tránh tình trạng cơ quan quản lý lại đẻ thêm các thủ tục kiểm tra, giấy phép con khác sau khi dự án được cấp phép.

 

Thứ hai, đẩy mạnh chuyển đổi số và liên thông dữ liệu là chìa khóa cho quản lý hiện đại. Khi dữ liệu về doanh nghiệp, đất đai, xây dựng, môi trường và tài chính được liên thông, mọi nút thắt hoặc vi phạm tiềm ẩn sẽ được phát hiện tự động, cho phép cơ quan quản lý chuyển trọng tâm từ việc phê duyệt hình thức sang giám sát hiệu quả đầu tư, bảo vệ lợi ích công và kỷ cương pháp luật.

 

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang có xu hướng giảm tốc và dòng vốn đầu tư có sự dịch chuyển, Việt Nam cần môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch và ổn định hơn bao giờ hết để khơi thông nguồn lực tư nhân, tạo ra sức bật mới cho tăng trưởng.

 

Đề xuất của Bộ Tài chính về việc loại bỏ thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư là một bước tiến mang tính đột phá. Tuy nhiên, thành công của cải cách này sẽ phụ thuộc vào việc Chính phủ có thể thiết lập được một cơ chế hậu kiểm chặt chẽ, minh bạch, được hỗ trợ bởi công nghệ và dữ liệu, để đảm bảo dòng vốn tư nhân chảy vào nhưng vẫn tuân thủ kỷ cương pháp lý.

 

Thủ đô Hà Nội: Bứt phá từ khoa học công nghệ, vững bước trong kỷ nguyên mới

Thủ đô Hà Nội: Bứt phá từ khoa học công nghệ, vững bước trong kỷ nguyên mới

Sau gần bốn thập kỷ đổi mới, Hà Nội đã chuyển mình từ một đô thị hành chính – chính trị thành một cực tăng trưởng năng động, nơi hội tụ khoa học, công nghệ, giáo dục và văn hóa của cả nước.
Bắc Ninh: Thời cơ vàng cho không gian phát triển mới

Bắc Ninh: Thời cơ vàng cho không gian phát triển mới

Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Bắc Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025–2030 đã xác định rõ định hướng phát triển trọng tâm, đưa Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030, đồng thời hướng tới mô hình trung tâm công nghiệp, dịch vụ tri thức và đổi mới sáng tạo của vùng Thủ đô mở rộng.
Tâm điểm tại Noble Palace Tay Thang Long: Nhà phố thương mại 75m² - Biểu tượng vượt trội của giá trị và sinh lời bền vững

Tâm điểm tại Noble Palace Tay Thang Long: Nhà phố thương mại 75m² - Biểu tượng vượt trội của giá trị và sinh lời bền vững

Giữa làn sóng đầu tư đang đổ về phía Tây Hà Nội, dòng sản phẩm nhà phố Châu Âu có diện tích đất 75m² tại Noble Palace Tay Thang Long với hai phiên bản 4 tầng và 5 tầng đang được đánh giá là “ngôi sao sáng” khi sở hữu loạt lợi thế vượt trội: Đa công năng, đa giá trị, tạo dòng tiền ổn định, thanh khoản tốt cùng khả năng sinh lời
Việt Nam - Điểm sáng đầu tư của doanh nghiệp Châu Âu

Việt Nam - Điểm sáng đầu tư của doanh nghiệp Châu Âu

Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những điểm đến đầu tư triển vọng nhất của châu Âu tại châu Á, minh chứng rõ ràng qua sự phục hồi mạnh mẽ của Chỉ số Niềm tin kinh doanh (BCI) do EuroCham công bố vào ngày 14/10/2025. 
Tăng tốc giải ngân là chìa khóa mở động lực phát triển của Cần Thơ

Tăng tốc giải ngân là chìa khóa mở động lực phát triển của Cần Thơ

Trong bối cảnh kinh tế cả nước đang chuyển mình mạnh mẽ sau giai đoạn phục hồi, Cần Thơ đang phải đối diện với một bài toán không mới nhưng đầy thách thức là giải ngân vốn đầu tư công chậm, kéo theo nguy cơ ảnh hưởng đến tốc độ triển khai hàng loạt dự án trọng điểm.
Đẩy nhanh tiến độ, đảm bảo chất lượng các dự án cao tốc trọng điểm

Đẩy nhanh tiến độ, đảm bảo chất lượng các dự án cao tốc trọng điểm

Công điện số 197/CĐ-TTg do Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn ký ngày 13/10/2025 yêu cầu đẩy nhanh tiến độ thi công, đảm bảo chất lượng bền vững cho bốn dự án cao tốc trọng điểm gồm: Tuyên Quang – Hà Giang (đoạn qua tỉnh Hà Giang), Tuyên Quang – Hà Giang (đoạn qua tỉnh Tuyên Quang), Đồng Đăng – Trà Lĩnh và Hữu Nghị – Chi Lăng.
Gỡ xong pháp lý, Sunshine Group chuẩn bị tung hơn 20 tòa chung cư cao cấp gần kề Phú Mỹ Hưng

Gỡ xong pháp lý, Sunshine Group chuẩn bị tung hơn 20 tòa chung cư cao cấp gần kề Phú Mỹ Hưng

Thị trường bất động sản TP.HCM sắp đón làn sóng nguồn cung quy mô lớn từ Sunshine Group, với hơn 20 tòa tháp của dự án Sunshine Sky City và Noble Crystal Riverside vừa được tháo gỡ pháp lý. Kết hợp với gần 7.000 căn hộ biển của dự án Sunshine Bay Retreat Vung Tau, tổng nguồn cung mà Sunshine Group chuẩn bị tung ra thị trường phía Nam lên tới hơn 30 tòa tháp với gần 13.500 căn h
Kích hoạt nguồn vốn cho khởi nghiệp

Kích hoạt nguồn vốn cho khởi nghiệp

Tại Techfest Hải Phòng 2025, Bộ Khoa học và Công nghệ vừa công bố một loạt chính sách mang tính đột phá, nổi bật là việc hình thành sàn chứng khoán chuyên biệt cho startup và quỹ đầu tư mạo hiểm địa phương.
Siết chặt tín dụng bất động sản để hạn chế đầu cơ

Siết chặt tín dụng bất động sản để hạn chế đầu cơ

Bộ Xây dựng vừa trình Dự thảo Nghị quyết đề xuất siết chặt hạn mức cho vay đối với người mua nhà từ căn thứ hai trở đi, với mục tiêu kiềm chế giá và hạn chế đầu cơ. 
Lâm Đồng mở chu kỳ tăng trưởng mới, đón dòng vốn hơn 1,3 tỷ USD

Lâm Đồng mở chu kỳ tăng trưởng mới, đón dòng vốn hơn 1,3 tỷ USD

Với vị thế mới sau khi hợp nhất địa giới hành chính, Lâm Đồng đang mở ra chu kỳ phát triển mạnh mẽ. Hội nghị Xúc tiến đầu tư năm 2025 khẳng định sức hấp dẫn của địa phương khi thu hút hơn 35.000 tỷ đồng (tương đương 1,3 tỷ USD) vốn đầu tư, đánh dấu bước khởi đầu cho tầm nhìn trở thành “cực tăng trưởng xanh” của khu vực Nam Trung Bộ – Tây Nguyên.
Mini MBA Bất động sản: Giải pháp kiến tạo “hành trang” cho thế hệ lãnh đạo ưu tú - những người dẫn dắt tương lai ngành bất động sản

Mini MBA Bất động sản: Giải pháp kiến tạo “hành trang” cho thế hệ lãnh đạo ưu tú - những người dẫn dắt tương lai ngành bất động sản

Ngày 10/10/2025, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia Hà Nội diễn ra Lễ ký kết hợp tác chiến lược giữa Học viện Công nghệ Tài chính Bất động sản Propiin và Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam (VIRES), đồng thời công bố chương trình đào tạo Mini MBA Bất động sản, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong hành trình góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hệ sinh
Quyết liệt đảm bảo an ninh năng lượng

Quyết liệt đảm bảo an ninh năng lượng

Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải hoàn thành việc lựa chọn nhà đầu tư cho loạt dự án LNG quan trọng (Nghi Sơn, Cà Ná, Quỳnh Lập...) ngay trong quý IV/2025 nhằm đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.