Tam Chúc khai hội xuân 2026

Sáng 28/2 (tức ngày 12 tháng Giêng năm Bính Ngọ), tại Khu Du lịch quốc gia Tam Chúc, phường Tam Chúc, tỉnh Ninh Bình, chùa Tam Chúc long trọng tổ chức Lễ khai hội Xuân Tam Chúc 2026 với chủ đề “Bình minh cõi Phật - Tam Chúc khai xuân”. Sự kiện mở đầu mùa lễ hội đầu năm không chỉ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc mà còn góp phần tôn vinh giá trị văn hóa truyền thống, khẳng định vị thế của Tam Chúc trong không gian di sản vùng châu thổ Bắc Bộ.

Lễ khai hội thu hút đông đảo tăng ni, Phật tử, du khách thập phương cùng lãnh đạo Trung ương, địa phương tham dự trong không khí trang nghiêm, thành kính, mở ra mùa hành hương đầu xuân giàu ý nghĩa văn hóa và tinh thần.

Khơi dậy giá trị văn hóa tâm linh ngàn năm

Phát biểu tại buổi lễ, Thượng tọa Thích Minh Quang, Phó Trụ trì chùa Tam Chúc nhấn mạnh, vùng đất Tam Chúc từ lâu đã được xem là địa danh linh thiêng, gắn với nhiều dấu tích khảo cổ và truyền thuyết dân gian tồn tại hơn một thiên niên kỷ. Những phát hiện như cọc gỗ in trên tảng đá hình hoa sen dưới lòng hồ Tam Chúc cùng các câu chuyện dân gian lưu truyền đã minh chứng cho lịch sử lâu đời của vùng đất này.

Theo truyền thống, vào mỗi dịp đầu xuân, người dân địa phương tổ chức các nghi lễ rước nước, dâng hương cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Đây không chỉ là hoạt động tín ngưỡng mà còn là không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng, nơi hội tụ đời sống tinh thần của cư dân nông nghiệp vùng đồng bằng Bắc Bộ.

Việc khôi phục lễ hội chùa Tam Chúc vào ngày 12 tháng Giêng hằng năm đáp ứng mong mỏi của nhân dân và Phật tử, đồng thời góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Lễ hội trở thành dịp để quảng bá hình ảnh Tam Chúc - quần thể kiến trúc Phật giáo quy mô lớn, mang dấu ấn đặc sắc của văn hóa Việt Nam.

Trong nghi thức khai hội, ông Đặng Xuân Phong, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình đã thực hiện nghi thức đánh trống khai hội; Trưởng lão Hòa thượng Thích Thanh Nhiễu -Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Trụ trì chùa Tam Chúc - gióng chiêng khai hội, chính thức mở màn mùa lễ hội xuân năm 2026.

Sau đó, các đại biểu cùng chư tôn đức tăng ni thực hiện nghi thức thỉnh chuông, gióng trống và dâng hương cầu nguyện quốc thái dân an, đất nước thanh bình, nhân dân an lạc. Những nghi thức truyền thống mang đậm tinh thần từ bi của Phật giáo đã tạo nên không gian thiêng liêng, kết nối con người với giá trị tâm linh và truyền thống dân tộc.

Lan tỏa thông điệp hòa hợp và phát triển bền vững

Một trong những nghi lễ đặc sắc của lễ khai hội là nghi thức rước nước trên hồ Tam Chúc. Đội thuyền rồng thực hiện nghi lễ lấy nước thiêng giữa lòng hồ, sau đó rước về các địa điểm linh thiêng gồm Điện Tam Thế, chùa Ngọc và chùa cổ Ba Sao.

Nghi thức rước nước mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc trong đời sống văn hóa cư dân nông nghiệp, thể hiện lòng tri ân thiên nhiên và niềm tin vào sự hài hòa giữa con người với vũ trụ. Đây cũng là thông điệp hướng đến sự phát triển bền vững, đề cao giá trị môi trường và cân bằng sinh thái trong đời sống hiện đại.

Bên cạnh các nghi lễ tâm linh, chương trình khai hội còn có nhiều tiết mục nghệ thuật đặc sắc, tái hiện nét đẹp văn hóa truyền thống, góp phần tạo không khí vui tươi, trang trọng cho ngày hội xuân.

Chùa Tam Chúc nằm trong quần thể du lịch - văn hóa - tâm linh rộng lớn, kết nối với quần thể danh thắng Hương Sơn (Hà Nội) và khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long - được ví như “viên ngọc xanh” của Ninh Bình. Không gian liên kết này hình thành tuyến du lịch tâm linh và sinh thái đặc sắc của miền Bắc.

Đặc biệt, ngày 11/9/2025, danh lam thắng cảnh và khảo cổ quần thể Tam Chúc đã được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Di tích quốc gia đặc biệt. Đây là dấu mốc quan trọng ghi nhận giá trị lịch sử, văn hóa và cảnh quan độc đáo của vùng đất Tam Chúc, đồng thời mở ra cơ hội lớn trong công tác bảo tồn và phát triển du lịch bền vững.

Năm 2026 đánh dấu năm thứ 8 chùa Tam Chúc tổ chức Hội Xuân. Qua từng năm, lễ hội ngày càng được tổ chức bài bản, trở thành điểm nhấn văn hóa - du lịch đầu xuân, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước.

Không chỉ là hoạt động tín ngưỡng, Lễ khai hội Xuân Tam Chúc còn góp phần quảng bá hình ảnh Ninh Bình như một trung tâm du lịch văn hóa, sinh thái và di sản quan trọng của quốc gia. Trong dòng chảy hiện đại, Tam Chúc tiếp tục khẳng định vai trò là biểu tượng giao hòa giữa thiên nhiên, tâm linh và con người Việt Nam, nơi gìn giữ giá trị truyền thống đồng thời mở ra hướng phát triển mới cho du lịch văn hóa bền vững.