FDI, công nghiệp và du lịch cùng bứt tốc

Công nghiệp và FDI dẫn dắt đà tăng trưởng

Sản xuất công nghiệp duy trì đà bứt phá, thu hút đầu tư nước ngoài tăng mạnh, hoạt động du lịch tiếp tục lập kỷ lục mới. Những kết quả này góp phần tạo nền tảng cho mục tiêu tăng trưởng của cả năm trong bối cảnh nền kinh tế vẫn đối mặt với áp lực lạm phát, nhập siêu và chi phí sản xuất gia tăng.

Bức tranh kinh tế những tháng đầu năm cho thấy sự phục hồi và mở rộng trên nhiều lĩnh vực. Khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản duy trì ổn định, bảo đảm nguồn cung nguyên liệu và xuất khẩu. Sản lượng thủy sản đạt hơn 3,96 triệu tấn, tăng 3,5% so với cùng kỳ năm trước. Các sản phẩm chủ lực như cá tra và tôm thẻ chân trắng ghi nhận tăng trưởng nhờ thị trường xuất khẩu thuận lợi và giá nguyên liệu ổn định.

Trong nông nghiệp, dù diện tích gieo cấy lúa đông xuân giảm do chuyển đổi mục đích sử dụng đất, năng suất tiếp tục cải thiện tại nhiều địa phương, đặc biệt ở Đồng bằng sông Cửu Long. Chăn nuôi lợn và gia cầm phát triển thuận lợi nhờ dịch bệnh được kiểm soát và nhu cầu tiêu thụ ổn định.

Lĩnh vực lâm nghiệp tiếp tục tăng trưởng với sản lượng gỗ khai thác đạt gần 8,7 triệu m3, tăng 2,9%. Đây là cơ sở để duy trì nguồn nguyên liệu cho chế biến gỗ và xuất khẩu trong thời gian tới.

Sản xuất công nghiệp tiếp tục là điểm sáng nổi bật nhất của nền kinh tế. Chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) trong 5 tháng đầu năm tăng 9,1%, mức tăng cao nhất của cùng kỳ trong vòng bốn năm gần đây.

Ngành chế biến, chế tạo giữ vai trò động lực chính với mức tăng 9,5%, đóng góp phần lớn vào tăng trưởng chung. Nhiều sản phẩm công nghiệp chủ lực ghi nhận mức tăng cao như xe máy, ô tô, thủy hải sản chế biến và thép cán. Đáng chú ý, sản xuất công nghiệp tăng trưởng tại toàn bộ 34 địa phương trên cả nước, cho thấy xu hướng phục hồi diễn ra trên diện rộng.

Sự tăng trưởng của khu vực công nghiệp gắn liền với dòng vốn đầu tư nước ngoài tiếp tục chảy mạnh vào Việt Nam. Tính đến hết tháng 5, tổng vốn FDI đăng ký đạt 24,81 tỷ USD, tăng 34,9% so với cùng kỳ năm trước.

Động lực lớn nhất đến từ các dự án đầu tư mới. Có 1.576 dự án được cấp phép với tổng vốn đăng ký 14,84 tỷ USD, cao gấp hơn hai lần cùng kỳ năm 2025. Hoạt động góp vốn, mua cổ phần cũng tăng gần 47%, phản ánh niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài đối với môi trường kinh doanh trong nước.

Quan trọng hơn, vốn FDI thực hiện đạt 9,75 tỷ USD, tăng 9,6% và là mức cao nhất của 5 tháng đầu năm trong giai đoạn 2022-2026. Điều này cho thấy các dự án đầu tư đang được triển khai với tốc độ nhanh hơn và chuyển hóa thành năng lực sản xuất thực tế.

Công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục là lĩnh vực hấp dẫn nhất đối với nhà đầu tư nước ngoài. Ngành này thu hút hơn 14,5 tỷ USD vốn đăng ký, chiếm hơn 70% tổng vốn FDI và chiếm gần 83% vốn thực hiện.

Vai trò của khu vực FDI cũng được thể hiện rõ trong hoạt động ngoại thương. Kim ngạch xuất khẩu của khu vực này đạt hơn 172 tỷ USD, chiếm gần 80% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước. Trong khi nền kinh tế ghi nhận nhập siêu, khu vực FDI vẫn duy trì mức xuất siêu gần 7 tỷ USD.

Tiêu dùng và du lịch phục hồi mạnh, áp lực lạm phát gia tăng

Bên cạnh công nghiệp và đầu tư, thị trường trong nước tiếp tục duy trì sức cầu tích cực. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 11,2% so với cùng kỳ năm trước.

Hoạt động du lịch tiếp tục ghi nhận những kết quả nổi bật. Việt Nam đón 10,6 triệu lượt khách quốc tế trong 5 tháng đầu năm, tăng gần 15% và là mức cao nhất từng ghi nhận trong giai đoạn này. Sự phục hồi mạnh của du lịch góp phần thúc đẩy nhiều lĩnh vực dịch vụ như lưu trú, ăn uống, vận tải và thương mại.

Trong khi đó, hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục mở rộng với tổng kim ngạch đạt hơn 445 tỷ USD, tăng 25%. Xuất khẩu đạt 215,66 tỷ USD, tăng 19,5%; nhập khẩu đạt 229,46 tỷ USD, tăng 30,8%.

Tuy nhiên, tốc độ tăng nhập khẩu cao hơn xuất khẩu khiến cán cân thương mại chuyển sang trạng thái nhập siêu 13,8 tỷ USD. Đây là một trong những vấn đề cần theo dõi trong các tháng tiếp theo khi nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu, máy móc và thiết bị phục vụ sản xuất đang gia tăng mạnh.

Ở khu vực doanh nghiệp, môi trường kinh doanh ghi nhận những diễn biến trái chiều. Hơn 94,8 nghìn doanh nghiệp được thành lập mới trong 5 tháng đầu năm, tăng hơn 42% so với cùng kỳ năm trước. Nếu tính cả doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, tổng số doanh nghiệp gia nhập thị trường đạt hơn 142,6 nghìn đơn vị.

Dù vậy, số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn ở mức cao. Bình quân mỗi tháng có khoảng 25,9 nghìn doanh nghiệp ngừng hoạt động, tạm ngừng kinh doanh hoặc giải thể. Riêng số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm trước.

Áp lực chi phí đầu vào là một trong những nguyên nhân tác động đến hoạt động sản xuất kinh doanh. Giá điện, nước, nhiên liệu, nguyên vật liệu và chi phí vận chuyển đồng loạt tăng đã làm gia tăng chi phí vận hành của doanh nghiệp.

Diễn biến này cũng phản ánh vào mặt bằng giá cả. Chỉ số giá tiêu dùng bình quân 5 tháng đầu năm tăng 4,31% so với cùng kỳ năm trước. Nhóm nhà ở, điện nước và vật liệu xây dựng có mức tăng cao nhất. Giá dịch vụ giao thông, du lịch, giáo dục và nhiều nhóm hàng tiêu dùng khác cũng tiếp tục tăng.

Lạm phát cơ bản tăng 4,04%, cho thấy áp lực giá cả không chỉ đến từ các yếu tố ngắn hạn mà còn xuất phát từ chi phí sản xuất và dịch vụ trong nền kinh tế.

Dù còn những thách thức về lạm phát và cán cân thương mại, các chỉ số chủ chốt của nền kinh tế vẫn duy trì xu hướng tích cực. Công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục mở rộng, dòng vốn FDI tăng mạnh, tiêu dùng nội địa phục hồi và du lịch quốc tế lập kỷ lục mới. Những động lực này đang tạo nền tảng quan trọng để Việt Nam duy trì đà tăng trưởng trong những tháng còn lại của năm 2026.