Nâng sức hấp thụ vốn cho doanh nghiệp phát triển bền vững

Xử lý điểm nghẽn tiếp cận tín dụng

Tín dụng ngân hàng tiếp tục đóng vai trò là kênh cung ứng vốn chủ yếu cho nền kinh tế trong bối cảnh thị trường vốn cần thêm thời gian để phát triển. Phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc với các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp ngày 10/08, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định, việc nâng cao khả năng tiếp cận vốn tín dụng có ý nghĩa quyết định đối với hoạt động sản xuất kinh doanh.

Báo cáo từ Ngân hàng Nhà nước do Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh trình bày cho thấy, áp lực cân đối vốn trung và dài hạn đang dồn lên hệ thống ngân hàng, khi nguồn huy động chủ yếu là ngắn hạn và tăng trưởng chậm hơn đà tăng tín dụng. Điều này tạo ra sức ép lên mặt bằng lãi suất, lạm phát và đòi hỏi sự điều hành linh hoạt để vừa hỗ trợ tăng trưởng vừa bảo đảm ổn định vĩ mô.

Dưới góc nhìn đại diện cộng đồng doanh nghiệp, ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), đánh giá cao những kết quả tích cực trong điều hành tiền tệ thời gian qua. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp sản xuất, doanh nghiệp nhỏ và vừa hay thuộc lĩnh vực nông, lâm, thủy sản vẫn đối mặt khó khăn khi tiếp cận vốn hoặc phải chịu chi phí vay cao. Doanh nghiệp không chỉ cần lãi suất thấp hơn mà đòi hỏi nguồn vốn đủ dài, ổn định và có tính dự báo để chủ động tính toán chi phí vận hành.

Đồng quan điểm, ông Lưu Công Thành, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam, chỉ ra điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là tín dụng vẫn phụ thuộc quá nhiều vào tài sản thế chấp. Việc cho vay dựa trên dòng tiền, hợp đồng, hóa đơn hay hàng hóa còn hạn chế do thiếu dữ liệu kiểm chứng và mô hình chấm điểm phù hợp. Doanh nghiệp mong muốn được đánh giá toàn diện hơn dựa trên dòng tiền, đơn hàng, năng lực quản trị và ứng dụng công nghệ thay vì chỉ nhìn vào tài sản đang sở hữu.

Giải pháp đồng bộ nâng cao chất lượng tín dụng

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, yêu cầu cốt lõi là nâng cao chất lượng và khả năng hấp thụ vốn, bảo đảm vốn đến đúng đối tượng, đúng thời điểm và chi phí hợp lý. Phó Thủ tướng chỉ đạo ngành ngân hàng cùng các bộ, ngành liên quan tập trung thực hiện các giải pháp trọng tâm.

Cụ thể, về điều hành chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước duy trì sự chủ động, linh hoạt, phấn đấu giảm thực chất lãi suất cho vay. Các tổ chức tín dụng đẩy mạnh tiết giảm chi phí hoạt động và tăng cường chuyển đổi số để tạo dư địa giảm mặt bằng lãi suất.

Về phương thức cấp tín dụng, các ngân hàng chuyển mạnh sang thiết kế sản phẩm theo chuỗi giá trị và dòng tiền; khai thác dữ liệu từ thuế, hóa đơn điện tử và lịch sử tín dụng để thẩm định, tuyệt đối không coi tài sản bảo đảm là điều kiện duy nhất.

Về hỗ trợ doanh nghiệp, các tổ chức tín dụng thực hiện phân loại và ưu tiên xử lý nhanh cho các đơn vị có phương án kinh doanh tốt nhưng gặp khó khăn tạm thời, chủ động cơ cấu khoản vay và bổ sung vốn dựa trên khả năng phục hồi sản xuất.

Về tháo gỡ vướng mắc, Chính phủ yêu cầu xử lý dứt điểm các điểm nghẽn ngoài ngành ngân hàng thuộc thẩm quyền của từng bộ, ngành, địa phương; phân định rõ người, rõ việc, không để doanh nghiệp phải đi lại nhiều nơi.

Về chất lượng và định hướng dòng vốn, Ngân hàng Nhà nước tập trung tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất, động lực tăng trưởng và kiểm soát chặt chẽ rủi ro hệ thống. Đồng thời, đề nghị cộng đồng doanh nghiệp minh bạch thông tin tài chính, sử dụng vốn đúng mục đích và xây dựng uy tín tín dụng bền vững.

Chính phủ giao Ngân hàng Nhà nước phối hợp với VCCI phân loại toàn bộ kiến nghị, xử lý hoặc ban hành hướng dẫn cụ thể trước ngày 31/08/2026 đối với các nội dung thuộc thẩm quyền.

Khơi thông dòng vốn tín dụng không chỉ dừng lại ở việc mở rộng quy mô hay hạ lãi suất niêm yết, cốt lõi nằm ở sự thay đổi tư duy thẩm định từ tài sản thế chấp sang dòng tiền và năng lực quản trị thực tế. Khi rào cản tiếp cận vốn được dỡ bỏ và dòng tiền tìm đúng địa chỉ sản xuất kinh doanh, nguồn lực của nền kinh tế sẽ được kích hoạt tối đa, tạo điểm tựa vững chắc để doanh nghiệp bứt phá và đưa nền kinh tế hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số bền vững.