hoặc
Vui lòng nhập thông tin cá nhân
hoặc
Vui lòng nhập thông tin cá nhân
Nhập email của bạn để lấy lại mật khẩu
Với mục tiêu xây dựng một hệ thống thuế minh bạch, công bằng và hiệu quả, Bộ Tài chính đã đề xuất điều chỉnh biểu thuế lũy tiến từng phần, rút gọn từ 7 bậc xuống còn 5 bậc.
Nhận diện bất cập của biểu thuế hiện hành
Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân hiện hành, thu nhập từ tiền lương, tiền công đang áp dụng biểu thuế lũy tiến với 7 bậc, từ 5% đến 35%. Tuy nhiên, hệ thống này đã bộc lộ một số hạn chế đáng kể. Số lượng bậc thuế nhiều và khoảng cách giữa các bậc quá hẹp khiến thu nhập chỉ cần tăng nhẹ cũng dễ dàng "nhảy bậc", dẫn đến số thuế phải nộp tăng vọt, gây tâm lý lo ngại cho người lao động.
Ngoài ra, việc tính toán và quyết toán thuế trở nên phức tạp, tốn kém thời gian và chi phí cho cả người nộp thuế và cơ quan quản lý. Biểu thuế hiện hành chưa thực sự tạo ra sự công bằng giữa các nhóm thu nhập khác nhau, đặc biệt là người có thu nhập thấp và trung bình.
Việc điều chỉnh biểu thuế không chỉ là vấn đề nội tại mà còn phù hợp với xu hướng chung trên thế giới. Theo Bộ Tài chính, nhiều quốc gia đã và đang đơn giản hóa chính sách thuế bằng cách giảm số bậc thuế. Chẳng hạn, các nước châu Âu, Bắc Mỹ, châu Úc thường áp dụng 5-6 bậc thuế, trong khi một số quốc gia châu Á có thể có nhiều bậc hơn.
Tuy nhiên, việc rút gọn bậc thuế cần đi kèm với việc điều chỉnh hợp lý các mức thuế suất và khoảng cách giữa các bậc. Ví dụ, một số quốc gia đã tăng mức thuế suất cao nhất để đảm bảo nguồn thu ngân sách, như Phần Lan tăng từ 57% lên 57.3% hay Lithuania tăng từ 20% lên 32%. Điều này cho thấy sự linh hoạt trong việc điều tiết chính sách thuế để phù hợp với tình hình kinh tế từng nước.
Hướng đi đột phá
Bộ Tài chính đã đề xuất rút gọn biểu thuế từ 7 bậc xuống 5 bậc, đồng thời nới rộng khoảng cách giữa các bậc thu nhập. Mục tiêu chính là giảm gánh nặng cho người nộp thuế có thu nhập thấp và trung bình, đồng thời đảm bảo công bằng cho người có thu nhập cao.
Hai phương án đã được đưa ra gồm: Phương án 1 mang lại lợi ích cho đa số người nộp thuế, trong đó cá nhân có thu nhập tính thuế từ bậc 2 trở lên đều được giảm thuế. Ví dụ, người có thu nhập tính thuế 10 triệu đồng/tháng được giảm 250.000 đồng, 30 triệu đồng/tháng được giảm 850.000 đồng, và 80 triệu đồng/tháng được giảm 650.000 đồng.
Phương án 2 mang lại mức giảm thuế lớn hơn cho nhóm có thu nhập tính thuế trên 50 triệu đồng/tháng so với phương án 1, đồng nghĩa với việc số thu ngân sách sẽ giảm mạnh hơn.
Theo bà Vũ Thu Hà, Phó Tổng Giám đốc Dịch vụ tư vấn Thuế, Deloitte Việt Nam, nhấn mạnh rằng việc này không chỉ giúp giảm gánh nặng cho người nộp thuế mà còn tạo sức hấp dẫn để thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.
Còn PGS, TS Phan Hữu Nghị, Phó Viện trưởng Viện Ngân hàng - Tài chính, Đại học Kinh tế Quốc dân, cũng đồng tình rằng đề xuất 5 bậc thuế là hợp lý, giúp đơn giản hóa hệ thống thuế nhưng vẫn đảm bảo nguồn thu.
Tuy nhiên, một số ý kiến khác cũng cho rằng cần phải đi kèm với việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh để thực sự hỗ trợ người có thu nhập thấp. Bên cạnh đó, việc điều chỉnh biểu thuế cần được công bố và giải thích rõ ràng để người dân hiểu và đồng thuận. Một hệ thống thuế công bằng và hiệu quả không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà còn là sự thể hiện của một chính sách kinh tế - xã hội phù hợp với bối cảnh hiện tại.
Đề xuất rút gọn biểu thuế được đánh giá là một bước đi đúng đắn, mang lại nhiều lợi ích tích cực. Việc cắt giảm các bậc thuế và nới rộng khoảng cách giữa các ngưỡng thu nhập sẽ giúp giảm gánh nặng thuế cho người lao động, đặc biệt là nhóm thu nhập thấp. Hệ thống thuế trở nên đơn giản, dễ hiểu hơn, giúp người dân dễ dàng kê khai, đồng thời tạo ra sự công bằng hơn giữa những người có mức thu nhập gần nhau.
Một hệ thống thuế hợp lý sẽ thúc đẩy tiêu dùng, khuyến khích người lao động tăng thu nhập và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, từ đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, việc điều chỉnh cũng cần được cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo nguồn thu ngân sách nhà nước không bị ảnh hưởng quá lớn.
Do đó, việc lựa chọn giữa hai phương án đề xuất cần được đánh giá dựa trên các tác động kinh tế và xã hội một cách toàn diện. Việc rút gọn biểu thuế không chỉ là một thay đổi về mặt kỹ thuật mà còn là một bước tiến quan trọng trong việc xây dựng một môi trường thuế minh bạch, công bằng và hiệu quả, phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế.