Cải cách thủ tục hành chính tạo dư địa mới cho tăng trưởng

Trước những biến động khó lường của kinh tế thế giới, Chính phủ yêu cầu đẩy mạnh cải cách thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính và chủ động xây dựng các kịch bản điều hành để tạo thêm động lực cho tăng trưởng.

Tiếp cận trực diện khó khăn để giữ vững ổn định vĩ mô

Năm tháng đầu năm 2026 ghi nhận bức tranh kinh tế - xã hội cơ bản ổn định với nhiều điểm sáng đáng chú ý. Lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm, sản xuất công nghiệp phục hồi tích cực, thu hút đầu tư nước ngoài tăng mạnh và hoạt động thương mại tiếp tục mở rộng.

Chỉ số giá tiêu dùng tháng 5 chỉ tăng 0,3% so với tháng trước, mức thấp nhất trong ba tháng gần đây. Thu ngân sách nhà nước đạt trên 1,34 triệu tỷ đồng, tương đương 53% dự toán năm và tăng 15,3% so với cùng kỳ năm trước.

Đầu tư công tiếp tục được thúc đẩy với giá trị giải ngân hơn 219 nghìn tỷ đồng, đạt 21,6% kế hoạch. So với cùng kỳ năm 2025, số vốn giải ngân tăng thêm gần 35 nghìn tỷ đồng. Đây được xem là một trong những động lực quan trọng hỗ trợ tăng trưởng trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất ổn.

Thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài tiếp tục là điểm sáng nổi bật. Tổng vốn đăng ký mới đạt trên 24 tỷ USD, tăng hơn 33% so với cùng kỳ, trong khi vốn thực hiện đạt 9,75 tỷ USD, tăng 9,6%. Những con số này cho thấy niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài đối với môi trường kinh doanh Việt Nam vẫn được duy trì.

Khu vực sản xuất cũng ghi nhận tín hiệu phục hồi rõ nét. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 9,5%, mức cao nhất so với cùng kỳ kể từ năm 2021. Chỉ số nhà quản trị mua hàng PMI tăng lên 52,8 điểm, phản ánh xu hướng mở rộng hoạt động sản xuất của doanh nghiệp.

Hoạt động thương mại và dịch vụ tiếp tục khởi sắc. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt trên 445 tỷ USD, tăng 25% so với cùng kỳ. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng hơn 11%. Ngành du lịch đón gần 11 triệu lượt khách quốc tế, tăng gần 15%, cho thấy nhu cầu tiêu dùng và đi lại tiếp tục phục hồi mạnh mẽ.

Bên cạnh đó, nguồn cung điện và xăng dầu được bảo đảm ổn định ngay cả trong giai đoạn nhu cầu điện tăng cao do thời tiết nắng nóng kéo dài. Đây là yếu tố quan trọng góp phần duy trì hoạt động sản xuất và kinh doanh.

Dù nhiều chỉ tiêu đạt kết quả tích cực, nền kinh tế vẫn đang đối mặt với không ít thách thức. Áp lực lạm phát vẫn hiện hữu khi giá cả hàng hóa thế giới có nhiều biến động. Xu hướng nhập siêu gia tăng có thể ảnh hưởng đến cán cân thương mại và ổn định kinh tế vĩ mô. Một số địa phương, ngành và lĩnh vực vẫn tăng trưởng thấp hơn mục tiêu đề ra. Hoạt động sản xuất kinh doanh của nhiều doanh nghiệp chưa thực sự thuận lợi, trong khi tiến độ giải ngân đầu tư công ở một số bộ, ngành và địa phương vẫn còn chậm.

Đáng chú ý, những biến động khó lường của kinh tế thế giới tiếp tục tạo áp lực đối với mục tiêu tăng trưởng cao mà Chính phủ đặt ra. Trong bối cảnh đó, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành phải chủ động xây dựng các kịch bản điều hành chi tiết, sát thực tế và có khả năng ứng phó linh hoạt với các tình huống phát sinh.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới hơn nữa trong công tác chuẩn bị báo cáo, lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành chung cũng như các phiên họp thường kỳ của Chính phủ, theo hướng tiếp cận trực diện các vấn đề, nhìn nhận thẳng thắn và không chủ quan trước những khó khăn, thách thức, tồn tại, hạn chế và từ đó có những giải pháp cụ thể, khả thi, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn để triển khai thực hiện bảo đảm hiệu quả. Các bộ trưởng, trưởng ngành phải nắm chắc tình hình thực tiễn, chủ động chỉ đạo xử lý các điểm nghẽn thuộc phạm vi quản lý, đồng thời chịu trách nhiệm về tiến độ và kết quả thực hiện.

Bên cạnh các nhiệm vụ kinh tế, Chính phủ tiếp tục xác định hoàn thiện thể chế, thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển văn hóa - xã hội và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước là những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tới.

Cắt giảm thủ tục để giảm chi phí cho doanh nghiệp

Một trong những nội dung được Chính phủ đặc biệt nhấn mạnh tại phiên họp là cải cách thủ tục hành chính và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Chỉ trong 5 tháng đầu năm, Chính phủ đã ban hành 11 nghị quyết về cắt giảm, phân cấp và đơn giản hóa thủ tục hành chính cũng như điều kiện kinh doanh. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tháo gỡ các rào cản đang làm gia tăng chi phí và thời gian thực hiện thủ tục cho người dân và doanh nghiệp.

Kết quả bước đầu cho thấy 697 thủ tục hành chính đã được cắt giảm, 673 thủ tục được đơn giản hóa và 362 thủ tục được phân cấp cho các cấp cơ sở giải quyết. Cùng với đó, 56 ngành nghề kinh doanh được bãi bỏ và 1.754 điều kiện kinh doanh được cắt giảm.

Những thay đổi này không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng hành chính mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp tập trung nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh và mở rộng đầu tư.

Một nhiệm vụ trọng tâm khác là tái cấu trúc toàn bộ quy trình thủ tục hành chính theo hướng phù hợp với môi trường số. Chính phủ yêu cầu hoàn thành nhiệm vụ này trong tháng 6/2026, đồng thời bảo đảm hệ thống điều phối giải quyết thủ tục hành chính trên Cổng dịch vụ công quốc gia vận hành thông suốt và hiệu quả.

Song song với chuyển đổi số, việc tinh gọn bộ máy và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền tiếp tục được thúc đẩy. Các bộ, ngành được yêu cầu rà soát chức năng, nhiệm vụ nhằm khắc phục tình trạng chồng chéo, phân tán và cắt khúc trong quản lý nhà nước.

Ở một số lĩnh vực cụ thể, Chính phủ yêu cầu rà soát toàn bộ quy trình hoạt động theo hướng giảm tối đa các khâu trung gian. Mục tiêu là nâng cao hiệu quả quản lý, giảm chi phí vận hành và tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.

Theo kế hoạch, các giải pháp cải cách đồng bộ này hướng tới mục tiêu giảm 53% thời gian tuân thủ và trên 54% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp so với năm 2024.

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt, việc cắt giảm thủ tục, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh và xây dựng nền hành chính phục vụ được xem là một trong những yếu tố quyết định để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Cùng với ổn định kinh tế vĩ mô, đây sẽ là nền tảng quan trọng giúp Việt Nam duy trì đà tăng trưởng, củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp và tạo dư địa phát triển cho những năm tiếp theo.