Bảo đảm minh bạch trong thực hiện Luật Thuế giá trị gia tăng

Bộ Tài chính đang xây dựng Dự thảo Thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng (GTGT) số 48/2024/QH15 và hướng dẫn thực hiện Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật này. Thông tư được kỳ vọng sẽ hoàn thiện khung pháp lý về thuế GTGT theo hướng minh bạch, đồng bộ, tạo thuận lợi cho người nộp thuế và nâng cao hiệu quả công tác quản lý thuế.

Theo quy định tại Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15, Bộ Tài chính được giao thẩm quyền quy định chi tiết bốn nội dung quan trọng, gồm: hồ sơ và thủ tục xác định đối tượng không chịu thuế GTGT (khoản 28 Điều 5); hồ sơ và thủ tục áp dụng thuế suất 0% (khoản 6 Điều 9); chi tiết nhóm hàng hóa, dịch vụ áp dụng phương pháp tính thuế theo tỷ lệ phần trăm (khoản 4 Điều 12); và chứng từ nộp thuế thay cho phía nước ngoài (điểm a khoản 2 Điều 14).

Bên cạnh đó, khoản 1 Điều 13 của dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Thuế GTGT cũng giao Bộ Tài chính trách nhiệm hướng dẫn chi tiết các nội dung cần thiết nhằm bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước. Đồng thời, theo Quyết định số 1610/QĐ-TTg ngày 19/12/2024 của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính là cơ quan chủ trì soạn thảo văn bản quy định chi tiết thi hành luật này.

Trong bối cảnh đó, việc ban hành Thông tư hướng dẫn chi tiết là cần thiết nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật và Nghị định, đồng thời tạo cơ sở pháp lý để các tổ chức, cá nhân thực hiện đúng, đầy đủ nghĩa vụ thuế.

Bộ Tài chính cho biết, Thông tư hướng tới mục tiêu hoàn thiện hệ thống quy định về thuế GTGT theo hướng minh bạch, dễ hiểu, dễ thực hiện. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, thu đúng, thu đủ vào ngân sách nhà nước, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế.

Việc xây dựng Thông tư cũng bám sát định hướng cải cách chính sách thuế theo hướng đơn giản, thống nhất và ổn định, đồng thời khắc phục các bất cập, vướng mắc trong thực tiễn thi hành Luật Thuế GTGT thời gian qua. Các quy định mới được kỳ vọng sẽ bảo đảm tính khả thi, minh bạch, thuận lợi trong tổ chức thực hiện, phù hợp với thông lệ quốc tế và xu hướng hội nhập kinh tế.

Dự thảo Thông tư được xây dựng trên cơ sở tuân thủ các quy định của Luật Thuế GTGT, các văn bản hướng dẫn thi hành và các luật có liên quan, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật. Bên cạnh đó, Thông tư cũng kế thừa và phát huy những quy định đã phát huy hiệu quả trong Thông tư hiện hành.

Thông tư áp dụng đối với người nộp thuế theo Điều 4 Luật Thuế GTGT, cơ quan quản lý thuế và các tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc thực hiện pháp luật về thuế GTGT.

Việc xây dựng và sớm ban hành Thông tư không chỉ góp phần hoàn thiện khung pháp lý về thuế GTGT mà còn đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế một cách bền vững.

Dự thảo Thông tư quy định chi tiết các nội dung sau: Hồ sơ, thủ tục xác định đối tượng không chịu thuế GTGT; Hồ sơ, thủ tục áp dụng thuế suất 0%; Danh mục hàng hóa, dịch vụ áp dụng phương pháp tính thuế theo tỷ lệ phần trăm; Quy định về chứng từ nộp thuế thay cho tổ chức, cá nhân nước ngoài; Hướng dẫn áp dụng thuế GTGT đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam.

Trước đó, ngày 26/11/2024, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15, với hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2025. Luật mới này đặt nền móng cho một hệ thống thuế minh bạch hơn, phù hợp với xu hướng cải cách thuế quốc tế, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý thuế và phòng chống gian lận.

Theo Luật Thuế GTGT, Quốc hội đã giao Chính phủ quy định chi tiết một số khoản và nội dung quan trọng. Để đảm bảo thực thi hiệu quả Luật Thuế GTGT, ngày 19/12/2024, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1610/QĐ-TTg, trong đó giao Bộ Tài chính chủ trì soạn thảo Nghị định hướng dẫn chi tiết một số điều của Luật Thuế GTGT.

Theo Bộ Tài chính, việc xây dựng Nghị định quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế GTGT có mục tiêu quan trọng là hoàn thiện chính sách thuế nhằm mở rộng cơ sở thu, đảm bảo nguồn thu ngân sách nhà nước ổn định, đồng thời tăng cường tính minh bạch và hiệu quả trong công tác quản lý thuế.

Bên cạnh đó, Nghị định cũng hướng đến việc cải cách thủ tục hành chính, đơn giản hóa các quy trình quản lý thuế, áp dụng công nghệ để thực hiện quản lý thuế điện tử. Điều này sẽ giúp người nộp thuế dễ dàng tuân thủ các quy định và thực hiện nghĩa vụ thuế một cách thuận tiện.

Ngoài ra, Nghị định còn đóng vai trò quan trọng trong việc khắc phục các vướng mắc pháp lý, loại bỏ những bất cập và chồng chéo trong hệ thống thuế GTGT hiện hành. Việc điều chỉnh này nhằm đảm bảo sự đồng bộ với các luật liên quan, giúp chính sách thuế trở nên khả thi, minh bạch và thuận lợi cho công tác tổ chức thực hiện.

Đồng thời, Nghị định cũng hướng đến việc sửa đổi và bổ sung các quy định để phù hợp với xu hướng cải cách thuế quốc tế, qua đó tạo môi trường kinh doanh thuận lợi và tăng sức cạnh tranh cho nền kinh tế Việt Nam.

Nghị định hướng dẫn sẽ quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế GTGT, nhưng không áp dụng đối với một số trường hợp cụ thể. Đối với hàng hóa và dịch vụ được mua bán ngoài lãnh thổ Việt Nam và không phục vụ sản xuất, kinh doanh trong nước, Nghị định này sẽ không điều chỉnh. Ngoài ra, hàng hóa do tổ chức, cá nhân nước ngoài cung cấp cho doanh nghiệp Việt Nam mà không kèm theo dịch vụ trong nước cũng nằm ngoài phạm vi điều chỉnh. Tương tự, các dịch vụ được thực hiện hoàn toàn ở nước ngoài, dù được cung cấp cho tổ chức, cá nhân tại Việt Nam, cũng không thuộc đối tượng áp dụng của Nghị định.

Về đối tượng áp dụng, Nghị định này sẽ có hiệu lực đối với người nộp thuế theo quy định tại Điều 4 của Luật Thuế GTGT. Bên cạnh đó, các cơ quan quản lý thuế cũng như các tổ chức, cá nhân có liên quan khác đều phải tuân thủ các quy định trong Nghị định này để đảm bảo việc thực thi chính sách thuế một cách thống nhất và hiệu quả.

Việc ban hành Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 cùng Nghị định hướng dẫn được kỳ vọng sẽ tạo ra sự minh bạch và ổn định trong chính sách thuế, giúp doanh nghiệp dễ dàng tuân thủ quy định. Đồng thời, điều này cũng góp phần nâng cao năng lực quản lý nhà nước, ngăn chặn tình trạng thất thu thuế và thúc đẩy môi trường kinh doanh lành mạnh.