Thương mại điện tử xuyên biên giới – Cơ hội lớn cho doanh nghiệp Việt

Sức mạnh đòn bẩy của kênh xuất khẩu mới

Thương mại điện tử xuyên biên giới (e-commerce cross-border) đang trở thành yêu cầu cấp bách và là sự lựa chọn đúng đắn cho doanh nghiệp Việt Nam. Đây không chỉ là một kênh bán hàng mà còn là một đòn bẩy chiến lược giúp doanh nghiệp gia nhập cuộc chơi toàn cầu.

Theo thống kê từ các sàn thương mại điện tử lớn, nhiều sản phẩm “made in VietNam” đang được khách hàng quốc tế ưa chuộng và tiêu thụ mạnh. Đáng chú ý, các sản phẩm mang đậm giá trị văn hóa Việt Nam như thủ công mỹ nghệ, sản phẩm làm đẹp, và đặc sản vùng miền chiếm ưu thế lớn.

Ông Bùi Huy Hoàng, Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển thương mại điện tử và công nghệ số, cho biết nhiều doanh nghiệp đang thể hiện sự quan tâm đặc biệt đến việc mở rộng xuất khẩu sang các thị trường mới và tiềm năng như ASEAN, Trung Đông, Nga, và Australia thông qua thương mại điện tử.

Thương mại điện tử xuyên biên giới mang lại nhiều lợi thế mà xuất khẩu truyền thống khó có được khi tiếp cận khách hàng rộng lớn. Doanh nghiệp có thể tiếp cận một lượng khách hàng khổng lồ từ khắp các thị trường toàn cầu trong thời gian ngắn, giúp quảng bá sản phẩm hiệu quả.

Doanh nghiệp tiếp xúc trực tiếp với khách hàng, không qua các khâu trung gian, từ đó chủ động hơn trong thỏa thuận giá bán và linh hoạt điều chỉnh giá theo sự thay đổi của chi phí sản xuất hay chính sách thuế của nước nhập khẩu.

Đồng thời, để gia nhập cuộc chơi toàn cầu, doanh nghiệp buộc phải thay đổi và thích nghi. Sự thay đổi tích cực và dễ nhận thấy nhất chính là thúc đẩy doanh nghiệp chuyển đổi số mạnh mẽ hơn trong mọi quy trình vận hành.

Rõ ràng, thương mại điện tử xuyên biên giới là một công cụ giúp doanh nghiệp Việt rút ngắn khoảng cách địa lý, giảm thiểu rủi ro từ thị trường bất định và tạo ra một kênh xuất khẩu mới đầy tiềm năng.

Vượt qua thách thức lớn và chiến lược hành động

Mặc dù, có nhiều lợi thế, con đường thành công trên các sàn thương mại điện tử xuyên biên giới không hề dễ dàng, nhất là đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME). Ông Bùi Huy Hoàng đã chỉ ra 4 thách thức lớn mà các nhà bán hàng và doanh nghiệp Việt Nam đang đối mặt.

Cụ thể thách thức về năng lực vận hành và tư duy chiến lược. Xuất khẩu qua thương mại điện tử đòi hỏi doanh nghiệp phải có một tư duy, chiến lược và nguồn lực đầu tư phù hợp để thích ứng. Quá trình này thường mất từ 1-2 năm để đạt hiệu quả, tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp thiếu năng lực và nguồn lực nên đầu tư chưa đủ, dẫn đến tình trạng háo hức nhập cuộc nhưng hoạt động thời gian dài vẫn chưa đạt kết quả, chưa đủ điều kiện để đi đường dài.

Môi trường thương mại điện tử rất mở nhưng mức độ cạnh tranh lại vô cùng khốc liệt. Đối thủ cạnh tranh không chỉ đến từ trong nước mà còn từ các quốc gia lân cận đang tận dụng lợi thế của thương mại điện tử xuyên biên giới để tăng tốc xuất khẩu như Trung Quốc, Indonesia và Thái Lan.

Dù thương mại điện tử cắt giảm được khâu trung gian, nhưng lại phát sinh những yêu cầu khác biệt về quy trình hoàn thiện đơn hàng và logistics xuyên biên giới. Nhiều doanh nghiệp chưa hiểu biết sâu sắc về các mô hình hoạt động khiến chi phí vận hành bị đội lên cao, đôi khi doanh thu không đủ bù đắp chi phí ban đầu.

Thách thức cuối cùng liên quan đến sự khác biệt về thị hiếu tiêu dùng, yêu cầu, và quy định pháp lý riêng biệt ở từng thị trường nhập khẩu. Nếu doanh nghiệp coi xuất khẩu qua thương mại điện tử cũng như xuất khẩu truyền thống, họ sẽ gặp khó khăn lớn và khó đạt được kết quả như mong muốn.

Để khắc phục những khó khăn và tận dụng tối đa cơ hội, ông Bùi Huy Hoàng đã đưa ra một số kiến nghị quan trọng cho doanh nghiệp là cần xác định và lựa chọn sản phẩm phù hợp với từng thị trường, từng đối tượng tiêu dùng và từng thị trường mục tiêu để tối ưu hóa sản phẩm.

Cùng với đó là lựa chọn mô hình thương mại điện tử xuyên biên giới phù hợp với sản phẩm, năng lực của mình và tập trung nguồn lực vào mô hình đã chọn.

Hợp tác với các đối tác tại chính thị trường xuất khẩu vừa giúp doanh nghiệp tiếp cận thị trường nhanh hơn, hiệu quả hơn, vừa tối ưu chi phí và khắc phục được tình trạng thiếu hiểu biết về thị trường.

Đồng thời, tận dụng sự hỗ trợ của các sàn thương mại điện tử lớn hoặc thông qua các chương trình đào tạo để nâng cao năng lực nhận biết và nắm bắt quy định pháp lý, thói quen tiêu dùng của thị trường mục tiêu.

Chỉ khi vượt qua được những rào cản về năng lực, chi phí và sự khác biệt văn hóa, pháp lý, doanh nghiệp Việt mới có thể biến thương mại điện tử xuyên biên giới thành con đường chủ lực để đưa sản phẩm ra toàn cầu.