Thúc đẩy xuất khẩu bằng nội lực và mở rộng thị trường

Thành tựu này là minh chứng cho nỗ lực của Chính phủ, nhưng để duy trì đà tăng trưởng và chủ động thích ứng với tình hình thế giới đầy biến động, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Chỉ thị số 29/CT-TTg ngày 23/9/2025, đặt ra các nhiệm vụ trọng tâm nhằm thúc đẩy xuất khẩu và phát triển thị trường ngoài nước một cách toàn diện.

Chỉ thị này không chỉ là một yêu cầu hành chính mà là một chiến lược tổng lực, đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách vĩ mô, quản lý chất lượng, khai thác FTA và nâng cao năng lực sản xuất trong nước.

Một trong những yêu cầu cốt lõi của Chỉ thị là sự lành mạnh hóa môi trường kinh doanh và nâng cao uy tín hàng hóa Việt Nam trên trường quốc tế.

Bộ Tài chính được giao nhiệm vụ sửa đổi cơ chế, chính sách nhằm gỡ bỏ các rào cản kinh doanh không cần thiết. Đặc biệt, lực lượng hải quan được chỉ đạo phối hợp chặt chẽ để ngăn chặn nhập khẩu hàng kém chất lượng, hàng vi phạm sở hữu trí tuệ, và gian lận xuất xứ.

Điều này không chỉ bảo vệ người tiêu dùng trong nước mà còn là bước đi chiến lược nhằm bảo vệ thương hiệu "Made in Vietnam" trước nguy cơ bị lợi dụng hoặc đánh tráo, đặc biệt trong bối cảnh các vụ điều tra phòng vệ thương mại đang gia tăng. Chất lượng và nguồn gốc minh bạch chính là tấm hộ chiếu vững chắc nhất cho hàng hóa xuất khẩu.

Trong khi đó, Bộ Công Thương giữ vai trò chủ trì trong việc theo dõi, nắm bắt chính sách thương mại của các đối tác, sẵn sàng đề xuất các giải pháp linh hoạt, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, đảm bảo doanh nghiệp luôn có thông tin đầy đủ và sự hỗ trợ pháp lý cần thiết để vượt qua các rào cản kỹ thuật và phòng vệ thương mại.

Mạng lưới Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) đã ký kết là tài sản quý giá mà Việt Nam cần khai thác triệt để. Chỉ thị yêu cầu tập trung vào các hoạt động kết nối doanh nghiệp, xúc tiến thương mại để tận dụng tối đa ưu đãi thuế quan từ các FTA hiện có.

Đồng thời, Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh việc xúc tiến đàm phán ký kết các FTA mới nhằm "khai thông các thị trường tiềm năng" bao gồm Trung Đông, Châu Phi, Mỹ La-tinh, Trung Á, Đông Âu, Ấn Độ, Pakistan, và Brazil.

Đây là chiến lược đa dạng hóa thị trường trọng điểm, giúp Việt Nam giảm thiểu rủi ro khi các thị trường truyền thống như Mỹ, EU có xu hướng siết chặt bảo hộ. Việc mở rộng thị trường không chỉ là tìm kiếm đầu ra mà còn là tạo ra vùng đệm an toàn cho nền kinh tế.

Để xuất khẩu tăng trưởng bền vững, gốc rễ vẫn phải là tự chủ sản xuất và nâng cao chất lượng sản phẩm. Bộ Nông nghiệp và Môi trường được yêu cầu thúc đẩy sản xuất vật tư nông nghiệp (giống cây trồng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật) để tự chủ nguồn trong nước. Hơn nữa, việc đẩy mạnh nghiên cứu giống mới, ứng dụng công nghệ sinh học và sản xuất các loại sản phẩm carbon thấp là yêu cầu cấp thiết để đáp ứng các tiêu chuẩn xanh hóa của thế giới.

Chỉ thị cũng tập trung vào việc đàm phán mở cửa thị trường và công nhận lẫn nhau về an toàn thực phẩm, giúp các loại trái cây, rau quả Việt Nam tiếp cận thị trường nhanh hơn.

Bộ Công Thương cũng được giao nhiệm vụ tăng cường xúc tiến thương mại phục vụ nhập khẩu có chọn lọc đối với nguyên liệu đầu vào, linh kiện, thiết bị, công nghệ. Mục tiêu là hỗ trợ doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực sản xuất và gia tăng giá trị sản phẩm, từ đó góp phần cân bằng cán cân thương mại một cách chiến lược.

Thực hiện Chỉ thị không thể thiếu vai trò của chính quyền địa phương và các Hiệp hội ngành hàng. Các Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố phải chủ động tháo gỡ thực chất những khó khăn cho từng doanh nghiệp, đồng thời kêu gọi và thu hút các tập đoàn lớn đầu tư vào các dự án sản xuất xuất khẩu có quy mô lớn, công nghệ hiện đại, và khả năng tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Sự liên kết và chia sẻ thông tin giữa các địa phương về mùa vụ, sản lượng nông sản cũng cần được tăng cường để tránh tình trạng ùn ứ, giải quyết vấn đề tiêu thụ minh bạch.

Các Hiệp hội ngành hàng phải phát huy vai trò là cầu nối giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp, đẩy mạnh thông tin thị trường, nâng cao tính chủ động phòng ngừa rủi ro cho hội viên. Họ phải là người dẫn đường trong việc khuyến khích hội viên áp dụng các mô hình quản trị hiện đại, cải tiến mẫu mã, và xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế.