Tập trung cải cách thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh năm 2025

Đổi thay từ chính sách đến lợi ích thực chất

Công điện 220 của Thủ tướng Chính phủ thể hiện về quyết tâm tăng tốc cải cách thủ tục hành chính (TTHC), điều kiện kinh doanh (ĐKKD) năm 2025. Đặt trong bối cảnh nền kinh tế đang cần sự phục hồi nhanh chóng và một môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng hơn bao giờ hết, chỉ đạo này thể hiện tầm nhìn chiến lược, coi cải cách là động lực then chốt để giải phóng nguồn lực, tạo ra kết quả thật, lợi ích thật cho người dân và doanh nghiệp (DN).

Sự quyết liệt của Chính phủ được lượng hóa rõ ràng bằng các mục tiêu hết sức cụ thể, không chấp nhận sự trì hoãn. Theo đó, các bộ ngành phải tập trung sửa đổi 485 văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) để thực thi phương án cắt giảm 2.164 TTHC và 2.047 ĐKKD. Đặc biệt, Công điện nhấn mạnh việc hoàn thành ngay 319 VBQPPL trong năm 2025 thuộc phạm vi quản lý của 14 bộ, cơ quan ngang bộ.

Thêm vào đó, Bộ Công Thương được yêu cầu hoàn thành rà soát, bổ sung phương án cắt giảm ĐKKD, đảm bảo đạt mục tiêu cắt giảm tối thiểu 30%, trình Thủ tướng phê duyệt ngay trong tháng 11/2025. Những con số này không đơn thuần là mục tiêu trên giấy, mà là bằng chứng cho thấy Chính phủ đang dịch chuyển từ giai đoạn xây dựng lộ trình sang giai đoạn ép tiến độ thực thi.

Đây là động thái cần thiết để phá vỡ tư duy nhiệm kỳ hay sự chậm trễ cố hữu trong việc chuyển giao chính sách thành hành động. Mục tiêu cuối cùng là đảm bảo rằng mọi nỗ lực cắt giảm đều phải là thực chất, hiệu quả, tạo ra luồng sinh khí mới cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Một trong những điểm nhấn sâu sắc trong Công điện là yêu cầu rà soát, sửa đổi các quy định lỗi thời, không phù hợp với xu hướng chuyển đổi số và Chính phủ điện tử. Đó là việc xóa bỏ các yêu cầu gây phiền hà như phải nộp hồ sơ gốc; yêu cầu nộp hồ sơ TTHC tại nơi cư trú/nơi đóng trụ sở; hay yêu cầu phải có mặt tại nơi giải quyết để ký nhận kết quả.

 Những yêu cầu này là biểu hiện của một nền hành chính còn nặng về thủ công, dựa trên giấy tờ và không tin cậy vào dữ liệu số. Việc loại bỏ chúng, hoàn thành trong năm 2025, là bước đi then chốt để hiện thực hóa triết lý hành chính không phụ thuộc vào địa giới hành chính và triển khai dịch vụ công trực tuyến (DVCTT) toàn trình.

Điều này sẽ phá vỡ những rào cản vô hình, cho phép người dân và DN thực hiện các giao dịch với cơ quan nhà nước một cách thông suốt, liền mạch, mọi lúc mọi nơi, từ đó tiết kiệm chi phí xã hội khổng lồ.

Chuyển đổi số là chìa khóa hiện thực hóa cải cách

Thành công của công cuộc cải cách TTHC, ĐKKD trong năm 2025 được Thủ tướng đặt trọng tâm vào vai trò của chuyển đổi số và Cổng Dịch vụ công quốc gia (DVCQG). Đây là sự kết nối logic: không thể có cải cách thực chất nếu vẫn giữ nguyên phương thức vận hành thủ công.

Chỉ đạo tập trung vào việc cấu trúc lại quy trình cung cấp DVCTT, đảm bảo chất lượng, thực chất và hiệu quả theo Kế hoạch 02 của Ban Chỉ đạo Trung ương. Mục tiêu là hoàn thành 100% TTHC liên quan đến doanh nghiệp được thực hiện trực tuyến, thông suốt, liền mạch, hiệu quả, giảm tối đa giấy tờ trong năm 2025.

Điều này không chỉ là đưa tờ khai lên mạng mà là thay đổi tận gốc quy trình vận hành. Điểm mấu chốt là tái sử dụng dữ liệu. Thủ tướng yêu cầu khẩn trương chuẩn hóa kết quả giải quyết TTHC chưa được chuẩn hóa và đặc biệt là gắn mã số kết quả giải quyết với thành phần hồ sơ của các TTHC.

Đây là cơ sở để kết nối, chia sẻ, tái sử dụng dữ liệu, đảm bảo nguyên tắc chỉ cung cấp thông tin một lần cho cơ quan nhà nước. Một khi dữ liệu đã được xác thực và chia sẻ, người dân và DN sẽ không cần phải cung cấp lại giấy tờ đã có sẵn, giải phóng họ khỏi gánh nặng hành chính.

Đồng thời, việc nâng cấp Hệ thống thông tin giải quyết TTHC để đáp ứng yêu cầu số hóa và thực hiện TTHC không phụ thuộc vào địa giới hành chính, cũng như chuyển đổi dữ liệu từ các hệ thống của các tỉnh, thành phố trước sáp nhập, đều phải được hoàn thành khẩn trương trong tháng 11/2025.

Công điện cũng đã gọi tên và chỉ rõ trách nhiệm của các bộ, ngành có vai trò then chốt trong việc xử lý các "điểm nghẽn" về hạ tầng và cơ sở dữ liệu (CSDL). Bộ Tài chính phải giải quyết 3 vấn đề tồn đọng là tích hợp dịch vụ thanh toán trực tuyến nghĩa vụ tài chính đất đai, kết nối CSDL đăng ký doanh nghiệp với Hệ thống thông tin giải quyết TTHC cấp tỉnh, và xử lý lỗi trên Cổng Thông tin một cửa quốc gia.

Bộ Y tế, Bộ Tư pháp, Bộ Nội vụ phải hoàn thành nâng cấp, kết nối các hệ thống CSDL chuyên ngành như quản lý đăng ký, cấp phép hành nghề khám bệnh, chữa bệnh; Hệ thống đăng ký và quản lý hộ tịch điện tử; và CSDL người hưởng chính sách ưu đãi người có công.

Việc khắc phục các bất cập này trong tháng 11/2025 là mệnh lệnh tối quan trọng, bởi CSDL chuyên ngành là nền tảng để triển khai DVCTT toàn trình và thực hiện TTHC không phụ thuộc địa giới hành chính. Hệ thống không thông suốt, dữ liệu không sạch, không liên kết được thì cải cách sẽ chỉ dừng lại ở khẩu hiệu.

Công điện 220 thể hiện cao nhất của quyết tâm chính trị, chuyển cải cách từ chiều rộng sang chiều sâu, từ hình thức sang thực chất. Trọng tâm của năm 2025 không chỉ là cắt giảm mà là số hóa, liên thông dữ liệu và thay đổi quy trình gốc để người dân và doanh nghiệp cảm nhận được lợi ích thật của một nền hành chính phục vụ, chuyên nghiệp và hiện đại. Sự thành bại của công cuộc này phụ thuộc vào sự tập trung, quyết liệt và kịp thời của người đứng đầu các bộ, ngành và địa phương.