Đột phá thủ tục hành chính cho hộ kinh doanh

Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 2353/QĐ-BTC, công bố những quy định mới về đăng ký và hoạt động của hộ kinh doanh. Quyết định này không chỉ bãi bỏ những quy định cũ để thay thế bằng các thủ tục mới hiệu quả hơn, mà còn thể hiện mạnh mẽ cam kết của Chính phủ trong việc cải thiện môi trường kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho các cá nhân, gia đình tham gia sản xuất, kinh doanh.

Điểm đáng chú ý nhất của Quyết định 2353/QĐ-BTC là việc tinh gọn và phân định rõ ràng các thủ tục hành chính, đồng thời trao quyền giải quyết cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã. Đây là một bước đi chiến lược nhằm giảm tải cho các cơ quan cấp trên, rút ngắn thời gian xử lý và tạo sự gần gũi hơn với người dân, doanh nghiệp.

Cụ thể, danh mục các thủ tục mới được ban hành bao gồm 2 thủ tục quan trọng: Đăng ký cập nhật, bổ sung thông tin trong hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh, hiệu đính thông tin đăng ký hộ kinh doanh và Dừng thực hiện thủ tục đăng ký hộ kinh doanh.

Bên cạnh đó, 5 thủ tục hiện hành được sửa đổi, bổ sung để phù hợp hơn với thực tiễn: Đăng ký thành lập hộ kinh doanh; Đăng ký thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh; Đăng ký tạm ngừng kinh doanh, tiếp tục kinh doanh trước thời hạn đã đăng ký của hộ kinh doanh; Cấp lại Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, cấp đổi sang Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh; Chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh.

Tất cả 7 thủ tục này, từ nay, sẽ do cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã trực tiếp giải quyết, thể hiện rõ nét chủ trương phân cấp mạnh mẽ của Chính phủ.

Quyết định mới mang đến sự linh hoạt đáng kể trong trình tự thực hiện thủ tục đăng ký thành lập hộ kinh doanh, đặc biệt là việc khuyến khích hình thức đăng ký qua mạng thông tin điện tử. Theo số liệu từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tỷ lệ doanh nghiệp đăng ký trực tuyến đã đạt gần 90% trong thời gian gần đây, cho thấy tiềm năng lớn để áp dụng tương tự cho hộ kinh doanh.

Đăng ký trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính: Chủ hộ kinh doanh hoặc người được ủy quyền có thể gửi hồ sơ đăng ký thành lập hộ kinh doanh đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi hộ kinh doanh đăng ký trụ sở, hoặc bất kỳ cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nào trong phạm vi tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi hộ kinh doanh đăng ký trụ sở.

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã sẽ trao giấy tiếp nhận và hẹn trả kết quả, đồng thời kiểm tra điều kiện cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh theo quy định tại khoản 2 Điều 85 Nghị định số 168/2025/NĐ-CP. Nếu hồ sơ đủ điều kiện, Giấy chứng nhận sẽ được cấp và thông báo về cơ quan thuế quản lý trực tiếp trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ đây là một sự cải thiện đáng kể so với thời gian có thể kéo dài hơn trước đây.

Đăng ký qua mạng thông tin điện tử, đây là điểm sáng trong cải cách, hướng tới mục tiêu Chính phủ điện tử. Người nộp hồ sơ chỉ cần sử dụng tài khoản định danh điện tử để đăng nhập vào Hệ thống thông tin về đăng ký hộ kinh doanh. Các bước kê khai thông tin, tải văn bản điện tử, ký số hồ sơ và thanh toán lệ phí đều được thực hiện trực tuyến, theo quy trình trên hệ thống.

Sau khi hoàn tất việc gửi hồ sơ, người nộp sẽ nhận được giấy tiếp nhận và hẹn trả kết quả qua mạng. Đáng chú ý, các thông tin đăng ký hộ kinh doanh trên hệ thống sẽ được truyền tự động sang Hệ thống ứng dụng đăng ký thuế, tạo sự phối hợp, trao đổi thông tin liền mạch giữa cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã và cơ quan thuế. Điều này giảm thiểu tối đa sai sót và thời gian xử lý thủ công. Nếu hồ sơ đủ điều kiện, việc cấp đăng ký hộ kinh doanh và thông báo sẽ được thực hiện nhanh chóng qua mạng. Trường hợp hồ sơ chưa đủ điều kiện, thông báo yêu cầu sửa đổi, bổ sung cũng sẽ được gửi trực tuyến, giúp tiết kiệm thời gian và công sức cho người dân.

Việc ban hành Quyết định số 2353/QĐ-BTC không chỉ là một thay đổi về mặt pháp lý mà còn là bước tiến quan trọng trong hành trình xây dựng Chính phủ số, hướng tới một nền hành chính phục vụ. Quyết định này được kỳ vọng sẽ giảm thiểu đáng kể thời gian và chi phí cho người dân và doanh nghiệp khi thực hiện các thủ tục liên quan đến hộ kinh doanh. Theo ước tính từ các cuộc khảo sát doanh nghiệp nhỏ và vừa, việc cắt giảm thủ tục hành chính có thể giúp tiết kiệm hàng chục nghìn tỷ đồng mỗi năm cho chi phí tuân thủ.

Tăng cường tính minh bạch, công khai trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính, hạn chế tối đa tiêu cực; thúc đẩy chuyển đổi số, khuyến khích người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, phù hợp với xu thế phát triển chung của đất nước.

Nâng cao năng lực và hiệu quả quản lý nhà nước ở cấp cơ sở, góp phần tạo môi trường kinh doanh ngày càng thuận lợi, hấp dẫn hơn cho các hộ kinh doanh cá thể - lực lượng chiếm hơn 30% GDP quốc gia và tạo ra hàng chục triệu việc làm.

Những cải cách này hứa hẹn sẽ mang lại luồng sinh khí mới, giúp hàng triệu hộ kinh doanh trên cả nước phát triển bền vững, góp phần quan trọng vào sự tăng trưởng chung của nền kinh tế, đồng thời khẳng định nỗ lực không ngừng của Việt Nam trong việc kiến tạo một môi trường kinh doanh thực sự thông thoáng và công bằng.