Quản trị nhân sự từ niềm tin đến hiệu suất dài hạn

Hồi chuông cảnh báo từ văn hóa ‘luôn luôn kết nối’

Thị trường lao động Việt Nam đang đứng trước những thách thức lớn về sức khỏe nhân dụng. Theo số liệu từ Hội Đột quỵ Việt Nam, mỗi năm cả nước ghi nhận khoảng 200.000 ca đột quỵ. Đáng báo động, tỷ lệ người trẻ dưới 45 tuổi mắc bệnh chiếm 7,2% và đang có xu hướng tăng nhanh, đặc biệt là ở nhóm chuyên gia độ tuổi 20 - 30. Những con số này gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự gia tăng đột biến của các cuộc khủng hoảng sức khỏe nghiêm trọng liên quan đến áp lực công việc kéo dài.

Ông Trần Việt Anh, Founder & CEO của Spiderum, nhận định văn hóa luôn luôn kết nối (always-on) đang bào mòn sức khỏe thể chất và tinh thần của thế hệ Gen Z và Millennials. Trong bối cảnh công nghệ số xóa nhòa ranh giới giữa không gian làm việc và đời sống cá nhân, việc liên tục phải phản hồi thông báo khiến người lao động duy trì trạng thái sẵn sàng cao độ.

Nhiều người trẻ thậm chí coi kiệt sức như một biểu hiện của tinh thần trách nhiệm, dẫn đến tình trạng suy giảm năng lượng sáng tạo và hiệu suất dài hạn. Thực tế này đòi hỏi một tư duy phản biện mạnh mẽ đối với các mô hình quản trị truyền thống vốn đặt nặng việc đo lường hiệu quả dựa trên thời gian hiện diện thay vì kết quả thực chất.

Sự kiệt sức không chỉ là vấn đề cá nhân mà còn là dấu hiệu cho thấy sự lỗi thời của cấu trúc quản trị cũ trước yêu cầu linh hoạt của môi trường hiện đại. Khi người lao động rơi vào trạng thái quá tải thông tin, khả năng tập trung sẽ suy giảm nghiêm trọng.

Vì vậy, việc thiết lập ranh giới hợp lý và khả năng ngắt kết nối khi cần thiết trở thành yếu tố then chốt để bảo đảm tính bền vững của nguồn nhân lực quốc gia. Doanh nghiệp cần nhìn nhận hiện tượng này như một chỉ báo chiến lược để kịp thời đổi mới mô hình lấy con người làm trung tâm, thúc đẩy sự an toàn tâm lý và tin cậy lẫn nhau.

Mô hình quản trị niềm tin hạnh phúc

Để giải bài toán bền vững, xu hướng dịch chuyển từ mô hình giám sát sang quản trị dựa trên niềm tin đang trở nên rõ nét. Tại Spiderum, CEO Trần Việt Anh nhấn mạnh việc đề cao sự tin cậy giúp nhân sự chủ động học hỏi và xây dựng mối quan hệ hợp tác hiệu quả hơn.

Khi được trao quyền tự chủ, công nghệ không còn là nguồn áp lực thường trực mà trở thành công cụ hỗ trợ phát triển cá nhân. Việt Nam, trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, đang rất cần những hệ thống quản trị minh bạch, phi phân cấp để nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp nội địa.

Kinh nghiệm quốc tế từ Phần Lan mang đến những góc nhìn giá trị về một hệ sinh thái làm việc bền vững. Bà Laura Lindeman, Giám đốc cấp cao tại Business Finland, chia sẻ rằng tại quốc gia này, sức khỏe nghề nghiệp được tích hợp sẵn vào hệ thống thông qua văn hóa đối thoại cởi mở và cấu trúc ít phân cấp.

Nhân viên tại Phần Lan được khuyến khích phản biện và chia sẻ sáng kiến mà không lo ngại hệ quả tiêu cực. An toàn tâm lý tại đây được nuôi dưỡng từ sự nhất quán của lãnh đạo và việc giảm bớt nỗi sợ thất bại, giúp nhận diện rủi ro sớm trước khi các vấn đề sức khỏe chuyển biến xấu.

Đặc biệt, vai trò của trí tuệ cảm xúc (EQ) ngày càng được đề cao trong môi trường làm việc hiện đại. Đó là khả năng thấu hiểu cảm xúc để điều chỉnh hành vi và quản trị các mối quan hệ một cách hiệu quả, hỗ trợ giao tiếp mang tính xây dựng giữa các đội nhóm đa văn hóa.

Sự kết hợp giữa công việc có ý nghĩa và chất lượng cuộc sống cao chính là thỏi nam châm thu hút nhân tài trong lĩnh vực công nghệ và kinh tế tri thức. Mô hình dựa trên sự tin tưởng của Phần Lan, nơi sự linh hoạt được thể chế hóa, giúp nhân viên làm chủ hoàn toàn thời gian nhưng vẫn bảo đảm trách nhiệm giải trình cao nhất về kết quả.

Việc học hỏi và ứng dụng các mô hình tiên tiến này không chỉ giúp doanh nghiệp Việt Nam giữ chân nhân tài mà còn tạo ra một môi trường làm việc thịnh vượng hơn. Những chuyên gia từng học tập và làm việc tại nước ngoài có thể mang những giá trị về sự minh bạch và tự chủ để đóng góp ngược trở lại quê hương.

Sau cùng, một nền văn hóa làm việc hiệu quả phải là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa việc trao quyền và thiết lập quy trình rõ ràng. Công việc không nên là một quá trình kiểm soát cứng nhắc, mà cần được tái cấu trúc để phù hợp với nhu cầu cân bằng cuộc sống, từ đó duy trì động lực cống hiến lâu dài cho người lao động.