“Làm sạch” mã số thuế để khơi thông môi trường kinh doanh

Chiến dịch được triển khai trong bối cảnh số lượng doanh nghiệp, hộ kinh doanh ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế hoặc không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký tiếp tục gia tăng, gây áp lực lớn lên công tác quản lý thuế và ảnh hưởng đến tính minh bạch của môi trường kinh doanh.

Chuẩn hóa dữ liệu, xử lý dứt điểm hồ sơ tồn đọng

Theo ngành Thuế, tình trạng hồ sơ tồn đọng kéo dài không chỉ làm gia tăng chi phí quản lý, kéo chậm quá trình xử lý thủ tục hành chính mà còn tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng để mua bán hóa đơn, gian lận thuế và trục lợi ngân sách nhà nước. Vì vậy, chiến dịch lần này không chỉ nhằm “làm sạch” dữ liệu mà còn hướng tới nâng cao hiệu quả quản trị, kiểm soát rủi ro và tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp tuân thủ tốt pháp luật.

Theo kế hoạch, chiến dịch được triển khai thống nhất từ cấp trung ương đến địa phương, bao gồm Cục Thuế, Thuế tỉnh, thành phố và Thuế cơ sở. Quá trình thực hiện có sự phối hợp với cơ quan đăng ký kinh doanh, chính quyền địa phương, cơ quan công an, hải quan và các đơn vị liên quan.

Mục tiêu trọng tâm của chiến dịch là giảm thiểu số lượng người nộp thuế ở trạng thái “ngừng hoạt động nhưng chưa chấm dứt hiệu lực mã số thuế” (trạng thái 03) và nhóm “không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký” (trạng thái 06).

Ngành Thuế đặt mục tiêu 100% người nộp thuế thuộc diện theo dõi phải được phân công rõ đầu mối đơn vị, lãnh đạo và công chức phụ trách, đồng thời cập nhật trên hệ thống theo dõi, kiểm đếm thống nhất toàn ngành.

Song song với đó, tối thiểu 80% hồ sơ phải được rà soát, cập nhật đầy đủ thông tin người đại diện theo pháp luật, thông tin liên hệ và dữ liệu liên quan phục vụ công tác quản lý thuế.

Đáng chú ý, 100% hồ sơ tồn trên hệ thống quản lý sẽ được rà soát và xác định lại trạng thái thực tế nhằm xử lý tình trạng “tồn ảo”, tức các hồ sơ không còn phát sinh thực tế hoặc đã xử lý xong nhưng chưa được cập nhật dữ liệu.

Trong năm 2026, ngành Thuế đặt mục tiêu xử lý dứt điểm tối thiểu 35% hồ sơ tồn đọng trạng thái 03 tính đến ngày 31/3/2026 trước thời hạn 31/12/2026 nếu đủ điều kiện theo quy định. Những hồ sơ không phát sinh doanh thu, không phát sinh hóa đơn hoặc tồn đọng trên 12 tháng sẽ được ưu tiên xử lý trước.

Bên cạnh xử lý dữ liệu tồn đọng, cơ quan thuế cũng yêu cầu kiểm soát chặt phát sinh mới, không để hồ sơ giải thể hoặc chấm dứt hoạt động tiếp tục kéo dài gây ùn tắc thủ tục hành chính.

Theo mục tiêu đề ra, thời gian giải quyết bình quân đối với các hồ sơ giải thể, chấm dứt hoạt động phát sinh mới từ quý II/2026 sẽ được rút xuống còn không quá 4 tháng đối với hồ sơ đủ điều kiện xử lý.

Ngoài ra, tỷ lệ doanh nghiệp hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế trong tổng số doanh nghiệp rời khỏi thị trường năm 2026 phải đạt tối thiểu 40%. Số lượng doanh nghiệp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký phát sinh mới trong năm 2026 cũng phải giảm tối thiểu 20% so với năm 2025.

Siết quản lý rủi ro, tăng cường phối hợp liên ngành

Những hồ sơ đơn giản, doanh nghiệp có thiện chí hợp tác sẽ được ưu tiên hướng dẫn, tháo gỡ nhanh để giảm tồn đọng. Trong khi đó, nhóm có dấu hiệu rủi ro cao sẽ được tăng cường kiểm tra, xác minh và xử lý nghiêm.

Đáng chú ý, 100% doanh nghiệp trạng thái 06 có lập hóa đơn điện tử nhưng không kê khai thuế sẽ được rà soát, đánh giá rủi ro và phân nhóm xử lý. Các trường hợp không hợp tác để hoàn thành nghĩa vụ thuế sẽ bị công khai thông tin theo quy định của pháp luật quản lý thuế.

Ngành Thuế cũng đặt mục tiêu 100% vụ việc có dấu hiệu hình sự rõ ràng phải được củng cố hồ sơ và chuyển sang cơ quan công an để điều tra, xử lý theo quy định.

Một trong những điểm nhấn của chiến dịch là lấy dữ liệu làm nền tảng và lấy chuyển đổi số làm công cụ tổ chức thực hiện. Toàn bộ quá trình theo dõi, kiểm đếm và đánh giá kết quả được cập nhật trên hệ thống báo cáo điện tử thống nhất của ngành Thuế.

Cùng với đó, cơ quan thuế khuyến khích người dân, doanh nghiệp, cơ quan báo chí và các hiệp hội tham gia giám sát quá trình thực thi công vụ, phản ánh chất lượng giải quyết thủ tục hành chính cũng như tố giác các hành vi thành lập doanh nghiệp “ma”, mua bán hóa đơn hoặc trục lợi ngân sách nhà nước.

Chiến dịch được triển khai theo ba giai đoạn. Giai đoạn đầu kéo dài đến hết ngày 15/7/2026 tập trung kiện toàn bộ máy chỉ đạo, rà soát dữ liệu, chuẩn hóa thông tin và công khai đầu mối tiếp nhận phản ánh.

Giai đoạn hai từ ngày 15/7 đến hết ngày 31/10/2026 sẽ tập trung gửi thông báo, tổ chức làm việc, hướng dẫn xử lý hồ sơ đơn giản và giải quyết các hồ sơ tồn đọng trên một năm.

Trong giai đoạn cuối từ ngày 1/11 đến hết ngày 31/12/2026, cơ quan thuế sẽ tập trung xử lý các hồ sơ khó, hồ sơ tồn đọng kéo dài và các trường hợp có dấu hiệu rủi ro cao trước khi tổng hợp, đánh giá kết quả toàn chiến dịch.