Đường đua tài chính toàn cầu và mục tiêu top 75 của Việt Nam

Bước đi chiến lược trên lộ trình vươn tầm quốc tế

Quyết định phê duyệt Kế hoạch phát triển Trung tâm Tài chính quốc tế đến năm 2035 do Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch Hội đồng điều hành ký ban hành, đánh dấu bước chuyển mình mang tính lịch sử đối với hạ tầng tài chính quốc gia.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang trải qua những biến động sâu sắc và tái cấu trúc dòng vốn, việc định hình một định chế tài chính quy mô quốc tế tại Việt Nam không chỉ đơn thuần là bài toán thu hút vốn đầu tư. Đây là chiến lược cốt lõi nhằm xây dựng một đầu mối đủ sức mạnh để huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính trong lẫn ngoài nước, từ đó, tạo nền tảng vững chắc thúc đẩy tăng trưởng nhanh và nâng cao chất lượng nền kinh tế.

Mục tiêu lớn nhất và thu hút sự chú ý nhất trong kế hoạch này là tham vọng đưa Việt Nam hiện diện trong nhóm 75 trung tâm tài chính hàng đầu thế giới theo Chỉ số GFCI. Cùng với đó, Việt Nam cũng đặt tầm nhìn vươn lên vị trí thứ 3 trong khu vực ASEAN và thuộc nhóm 25 trung tâm tài chính khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Việc vạch ra một cột mốc tiệm cận với các tiêu chuẩn khắt khe của cộng đồng tài chính quốc tế cho thấy tham vọng rõ ràng của Chính phủ trong việc đưa nền kinh tế thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình, đồng thời từng bước khẳng định vai trò là trung tâm kết nối các luồng vốn giao thương lớn trên bản đồ kinh tế toàn cầu.

Để hiện thực hóa tầm nhìn này, lộ trình triển khai đã được thiết kế một cách chi tiết và bài bản theo từng mốc thời gian cụ thể. Giai đoạn 2026-2030 sẽ đóng vai trò là thời kỳ đặt nền móng cốt lõi với trọng tâm hoàn thiện đồng bộ khung thể chế pháp lý đặc thù, hình thành bộ máy quản trị, cơ chế điều hành và giám sát tiệm cận các chuẩn mực quốc tế cao nhất.

Trong giai đoạn khởi đầu này, Việt Nam sẽ tập trung triển khai thí điểm các sản phẩm, dịch vụ tài chính ưu tiên, đồng thời đầu tư nâng cấp hạ tầng công nghệ số, hạ tầng pháp lý và các hạ tầng xã hội phụ trợ. Đây cũng là thời điểm vàng để thu hút sự hiện diện của các tổ chức tài chính lớn, các quỹ đầu tư toàn cầu và lực lượng nhân sự chất lượng cao.

Bước sang giai đoạn 2031-2035, trọng tâm sẽ chuyển sang việc mở rộng toàn diện hệ sinh thái tài chính hiện đại. Thị trường vốn, tài chính xanh, tài chính số và công nghệ tài chính sẽ được tăng cường độ sâu, nâng cao khả năng liên thông, tạo tiền đề để trung tâm tài chính Việt Nam thực sự đóng vai trò kết nối luồng vốn quốc tế.

Mô hình song trụ và bài toán thể chế vượt trội

Điểm đột phá mang tính kiến tạo trong chiến lược lần này chính là việc thiết lập mô hình phát triển song trụ, tận dụng triệt để những lợi thế cạnh tranh riêng biệt của hai đầu cầu kinh tế hàng đầu cả nước.

TP. Hồ Chí Minh được định hướng phát triển thành một trung tâm tài chính quốc tế toàn diện và đa dạng. Nơi đây sẽ là đầu mối tập trung phát triển thị trường vốn, cung cấp các dịch vụ tài chính truyền thống lẫn chuyên sâu, đồng thời đẩy mạnh các hoạt động quản lý tài sản, quản lý quỹ, tài chính xanh và giao dịch phái sinh gắn liền với hạ tầng logistics thương mại quốc tế. Sự kết hợp này hứa hẹn biến TP. Hồ Chí Minh thành một hạt nhân thu hút dòng tiền đầu tư trực tiếp và gián tiếp quy mô lớn.

Ở chiều ngược lại, TP. Đà Nẵng được quy hoạch để trở thành trung tâm tài chính về đổi mới sáng tạo và công nghệ tài chính. Đà Nẵng sẽ đi đầu trong việc khai phá các lĩnh vực mới như tài sản số, thanh toán số, mã hóa tài sản và vận hành các sàn giao dịch chuyên biệt.

Điểm đặc sắc nhất trong định hướng dành cho Đà Nẵng là việc triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với các sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh tài chính mới. Việc tạo ra một khoảng không gian thể chế an toàn nhưng cởi mở sẽ giúp thu hút các tập đoàn công nghệ tài chính khởi nghiệp, thúc đẩy mạnh mẽ các hoạt động tài trợ chuỗi cung ứng và tài chính thương mại bền vững.

Dù lộ trình và định hướng đã rõ ràng, thách thức lớn nhất nằm ở khả năng xây dựng một thể chế vượt trội, đủ sức cạnh tranh với những trung tâm tài chính đã khẳng định vị thế trong khu vực như Singapore hay Hồng Kông. Nhận thức rõ điều này, Kế hoạch đặt trọng tâm hàng đầu vào việc tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý đặc thù, tạo hành lang thoáng cho các công nghệ và dịch vụ mới phát triển.

Việc thiết lập cơ chế giải quyết tranh chấp được công nhận và thi hành theo chuẩn mực quốc tế cũng là yêu cầu bắt buộc nhằm củng cố niềm tin tuyệt đối cho các nhà đầu tư nước ngoài.

Bên cạnh đó, việc đơn giản hóa, chuẩn hóa và số hóa toàn bộ thủ tục hành chính sẽ giảm thiểu tối đa chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp. Các chính sách ưu đãi cạnh tranh cùng môi trường đầu tư công bằng, minh bạch sẽ là đòn bẩy quyết định để thu hút các định chế tài chính sừng sỏ.

Nếu giải quyết tốt bài toán thể chế và duy trì sự linh hoạt trong quản lý, Việt Nam hoàn toàn có thể hiện thực hóa mục tiêu top 75 thế giới, biến Trung tâm Tài chính quốc tế thành động lực tăng trưởng mới cho đất nước.