2 tháng đầu năm 2024, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam tăng 22,3% so với cùng kỳ năm ngoái

Xuất khẩu thuỷ sản tăng trưởng khả quan 

Theo ước tính của Tổng cục Thống kê, trong 2 tháng đầu năm 2024, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 1,3 tỷ USD, tăng 22,3% so với cùng kỳ năm 2023. Tháng 2/2024, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam ước đạt 550 triệu USD, giảm 9,6% so với cùng kỳ năm 2023, sau mức tăng mạnh 65,1% của tháng 1/2024.

Cũng theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tháng 1/2024, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 185,96 nghìn tấn, trị giá 749,79 triệu USD, tăng 73,2% về lượng và tăng 65,1% về trị giá so với cùng kỳ năm 2023.

Tháng 1/2024, xuất khẩu hầu hết các chủng loại thủy sản của Việt Nam tăng mạnh so với cùng kỳ năm 2023. Đáng chú ý, xuất khẩu 2 mặt hàng chủ lực là tôm các loại và cá tra, cá basa có mức tăng trưởng cao nhất. Xuất khẩu tôm các loại của Việt Nam tháng 1/2024 đạt 29 nghìn tấn, trị giá 239,36 triệu USD, tăng 78,8% về lượng và tăng 71,8% về trị giá so với cùng kỳ năm 2023.

Bên cạnh đó, xuất khẩu cá tra, basa tăng tới 119,6% về lượng và tăng 97,1% về trị giá so với tháng 1/2023, đạt 78,3 nghìn tấn, trị giá 164,67 triệu USD. Xuất khẩu các mặt hàng thủy sản lớn tiếp theo như cá ngừ, mực, chả cá... đều tăng mạnh so với cùng kỳ năm 2023.
 

Với khởi đầu khả quan trong 2 tháng đầu năm 2024, cùng với kinh tế thế giới dần phục hồi, lạm phát giảm, tồn kho giảm..., Cục Xuất nhập khẩu kỳ vọng xuất khẩu thủy sản của Việt Nam sẽ tiếp tục phục hồi tốt trong năm 2024, đặc biệt là trong 6 tháng cuối năm.

Thị trường Thuỵ Sỹ nhiều tiềm năng

Thuỵ Sỹ là quốc gia không có biển nên nhập khẩu hầu như toàn bộ lượng thủy sản tiêu dùng hàng năm. Mỗi năm Thụy Sỹ tiêu thụ khoảng 75.000 - 80.000 tấn thủy sản các loại. Sản lượng thủy sản nuôi trồng và chế biến thủy sản của Thụy Sỹ chỉ đạt khoảng trên 3.000 tấn/năm. Số lượng còn lại Thụy Sỹ phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu.

Theo số liệu thống kê của ITC, tháng 1/2024, nhập khẩu thủy sản của Thụy Sỹ đạt 69,69 triệu USD, giảm 4,8% so với cùng kỳ năm 2023. Trong đó, Thụy Sỹ chủ yếu nhập khẩu thủy sản từ các nước châu Âu như Na Uy, Pháp, Hà Lan, Đức, Italia... Năm 2023 và tháng 1/2024, Thụy Sỹ có xu hướng tăng nhập khẩu thủy sản từ các thị trường châu Âu, giảm nhập khẩu từ các thị trường ngoài châu Âu.

Cục Xuất nhập khẩu cho biết, Việt Nam là thị trường cung cấp thủy sản lớn thứ 5 cho Thụy Sỹ trong tháng 1/2024 với trị giá đạt 5,1 triệu USD, giảm 38,1% so với tháng 1/2023. Thị phần thủy sản Việt Nam trong tổng nhập khẩu của Thụy Sỹ giảm từ 8,4% trong năm 2023 xuống còn 7,3% trong tháng 1/2024. Trong đó, thị phần các mặt hàng thủy sản chủ lực của Việt Nam như tôm các loại, cá tra, cá basa đều chiếm tỷ trọng cao trong tổng nhập khẩu của Thụy Sỹ.
 

Cơ chế quản lý nhập khẩu cũng như các yêu cầu về tiêu chuẩn kỹ thuật và chất lượng thủy sản nhập khẩu của Thụy Sỹ tương đồng với những quy định của EU. Nhập khẩu các mặt hàng thủy sản không bị áp dụng hạn ngạch và thuế nhập khẩu phần lớn các loại thủy sản và sản phẩm thủy sản chế biến của Thụy Sỹ là 0%. 

Tuy nhiên, cũng như EU, Thụy Sỹ cho rằng đánh bắt cá bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là một vấn đề toàn cầu đe dọa hệ sinh thái biển và hoạt động đánh bắt bền vững. 

Tại Thụy Sỹ, Pháp lệnh kiểm soát nguồn gốc hợp pháp của các sản phẩm thủy sản biển nhập khẩu (Pháp lệnh IUU) có hiệu lực pháp lý kể từ ngày 1/3/2017. Pháp lệnh quy định rằng các sản phẩm thủy sản chỉ có thể được nhập khẩu nếu có giấy chứng nhận khai thác hợp lệ, chứng nhận nguồn gốc hợp pháp của sản phẩm (trừ 35 nước trong Phụ lục 2, bao gồm 27 nước EU, Na Uy, Ai-xơ-len, Anh, Hoa Kỳ, Ca-na-đa, Nhật Bản, Úc và Niu Di-lân. Các lô hàng thủy sản được đánh bắt có trong Phụ lục 1 của Pháp lệnh IUU phải được đăng ký với Cục An toàn thực phẩm và Vệ sinh dịch tễ liên bang (FSVO) để kiểm tra. 

Tuy nhiên nếu những lô hàng này đã được thông quan và kiểm tra IUU trước đó tại một nước EU thì không cần kiểm tra nữa. Và kể từ ngày 1/3/2022, các lô hàng thủy sản cần khai báo phải được đăng ký thông qua ứng dụng INPEC trên Cổng thông tin IUU. Cổng thông tin IUU của ứng dụng INPEC cho phép đăng ký số hóa và xử lý các biện pháp kiểm soát IUU trên các lô hàng thủy sản.