Việt Nam - Hàn Quốc hướng tới mốc thương mại 150 tỷ USD

Với doanh nghiệp Việt Nam, đây vừa là cơ hội để tham gia sâu hơn vào mạng lưới sản xuất khu vực, vừa là áp lực phải nâng cao năng lực cạnh tranh nếu không muốn tiếp tục đứng ở vị trí gia công trong chuỗi giá trị.

Việt Nam - Hàn Quốc: Từ mục tiêu thương mại đến chiến lược tái cấu trúc chuỗi cung ứng

Trong buổi tiếp Đại sứ Hàn Quốc Choi Young Sam nhân dịp kết thúc nhiệm kỳ công tác tại Việt Nam, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh mục tiêu hai nước phấn đấu đưa kim ngạch thương mại song phương đạt 100 tỷ USD trong năm 2026 và tiến tới 150 tỷ USD vào năm 2030 theo hướng cân bằng, bền vững.

Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn vào quy mô thương mại sẽ chưa phản ánh đầy đủ bản chất của quan hệ kinh tế song phương.

Năm 2025, xuất khẩu của Việt Nam sang Hàn Quốc đạt khoảng 28,9 tỷ USD, tăng 12,7%; nhập khẩu đạt 60,5 tỷ USD, tăng 8,1%. Chỉ trong quý I/2026, xuất khẩu tiếp tục tăng gần 20%, còn nhập khẩu tăng hơn 34%. Những con số này cho thấy tốc độ kết nối giữa hai nền kinh tế ngày càng lớn, nhưng đồng thời cũng phản ánh sự phụ thuộc đáng kể của khu vực sản xuất trong nước vào nguồn nguyên liệu, máy móc và linh kiện từ Hàn Quốc.

Khoảng nhập siêu hơn 31 tỷ USD trong năm 2025 là hệ quả của mô hình phát triển dựa nhiều vào khu vực FDI và các chuỗi sản xuất xuyên quốc gia. Phần lớn hàng nhập khẩu từ Hàn Quốc là máy tính, linh kiện điện tử, máy móc, chất dẻo nguyên liệu và kim loại, đây là những đầu vào không thể thiếu của các ngành xuất khẩu chủ lực. Song, nếu tình trạng này kéo dài, mục tiêu phát triển thương mại theo hướng cân bằng và bền vững sẽ rất khó đạt được.

Đó cũng là lý do Chính phủ Việt Nam đặt trọng tâm vào phát triển công nghiệp hỗ trợ, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và tăng cường năng lực tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp trong nước.

Dòng vốn FDI thế hệ mới cần đồng hành với doanh nghiệp Việt

Điểm đáng chú ý trong định hướng hợp tác thời gian tới là sự chuyển dịch từ thu hút vốn đầu tư theo số lượng sang lựa chọn các dự án có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao.

Tại cuộc gặp, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị các doanh nghiệp Hàn Quốc tiếp tục mở rộng đầu tư vào những lĩnh vực mang tính chiến lược như sản xuất thiết bị điện tử công nghệ cao, chất bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), năng lượng tái tạo, điện khí LNG, đường sắt đô thị và thành phố thông minh.

Đây đều là các ngành được xác định sẽ tạo động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế trong giai đoạn tới, đồng thời phù hợp với định hướng chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Việc Hàn Quốc tiếp tục mở rộng đầu tư vào các lĩnh vực này không chỉ bổ sung nguồn vốn mà còn mang theo công nghệ, tiêu chuẩn quản trị và mạng lưới thị trường quốc tế. Điều này tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu nếu đủ năng lực đáp ứng yêu cầu về chất lượng, quản trị và đổi mới công nghệ.

Tuy nhiên, cơ hội chỉ thực sự trở thành lợi ích khi khu vực doanh nghiệp trong nước có thể kết nối hiệu quả với các tập đoàn FDI. Thực tế nhiều năm qua cho thấy tỷ lệ nội địa hóa của không ít ngành công nghiệp vẫn còn thấp, doanh nghiệp Việt chủ yếu đảm nhận các khâu có giá trị gia tăng hạn chế, trong khi phần lớn linh kiện và công nghệ cốt lõi vẫn phụ thuộc vào nhập khẩu. Khoảng cách này khiến giá trị gia tăng tạo ra trong nước chưa tương xứng với quy mô xuất khẩu.

Vì vậy, mục tiêu thương mại 150 tỷ USD cần được nhìn nhận như một động lực để nâng cấp năng lực doanh nghiệp nội địa, thay vì chỉ là chỉ tiêu tăng trưởng kim ngạch.

Thủ tướng khẳng định Chính phủ sẽ tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp Hàn Quốc đầu tư lâu dài, ổn định tại Việt Nam. Cam kết này không chỉ nhằm duy trì sức hấp dẫn của môi trường đầu tư mà còn hướng tới hình thành các hệ sinh thái sản xuất có khả năng lan tỏa công nghệ và thúc đẩy liên kết với doanh nghiệp trong nước.

Mở rộng hợp tác sang những lĩnh vực tạo giá trị dài hạn

Bên cạnh thương mại và đầu tư, quan hệ Việt Nam - Hàn Quốc đang được mở rộng sang các lĩnh vực có tác động lâu dài đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị Hàn Quốc hỗ trợ Việt Nam phát triển công nghiệp văn hóa - lĩnh vực được đánh giá có tiềm năng trở thành động lực tăng trưởng mới trong nền kinh tế sáng tạo. Đồng thời, hai bên tiếp tục thúc đẩy hợp tác giữa các địa phương, mở rộng giao lưu nhân dân và tăng hạn ngạch tiếp nhận lao động Việt Nam trong các ngành công nghệ thông tin, điều dưỡng, dịch vụ và đóng tàu là những lĩnh vực Hàn Quốc đang có nhu cầu nhân lực lớn.

Việc hai nước ký Bản ghi nhớ hợp tác về kiểm soát xuất khẩu, đặc biệt đối với hàng hóa lưỡng dụng và thương mại chiến lược, không chỉ tăng cường quản lý mà còn góp phần tạo dựng khuôn khổ pháp lý phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế, giúp doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng công nghệ cao.

Đại sứ Choi Young Sam khẳng định Hàn Quốc sẽ tiếp tục là đối tác tin cậy, đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình thực hiện các mục tiêu phát triển đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045.

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp tục tái cấu trúc, lợi thế của Việt Nam không còn chỉ nằm ở chi phí lao động cạnh tranh mà đang chuyển dần sang khả năng tham gia các ngành công nghệ cao và thu hút dòng vốn chất lượng. Điều này đòi hỏi cả chính sách và doanh nghiệp phải chuyển động cùng tốc độ.

Nếu tận dụng tốt cơ hội này, doanh nghiệp Việt Nam sẽ không chỉ mở rộng thị trường mà còn có điều kiện nâng cấp vị trí trong chuỗi giá trị khu vực, tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong giai đoạn phát triển mới của nền kinh tế.