Vận hành chính thức công cụ tạm quản hàng hóa quốc tế

Tối ưu hóa chi phí xúc tiến thương mại

Nền kinh tế vĩ mô đang bước vào giai đoạn hội nhập sâu rộng, nơi hoạt động xúc tiến thương mại và tìm kiếm thị trường mới trở thành yếu tố sống còn đối với khối doanh nghiệp xuất khẩu, đặc biệt là nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Trong bối cảnh đó, việc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa cấp thành công bộ ATA Carnet đầu tiên cho thấy nỗ lực cụ thể hóa các cam kết quốc tế thành giải pháp hỗ trợ thực chất cho cộng đồng kinh doanh. Được ví như một tấm hộ chiếu dành riêng cho hàng hóa, công cụ này chính là chìa khóa tháo gỡ những nút thắt pháp lý phức tạp khi đưa sản phẩm Việt Nam bước ra sân chơi toàn cầu.

Về bản chất vĩ mô, ATA Carnet là cơ chế tạm quản hàng hóa quốc tế được vận hành dựa trên các định chế của Công ước Istanbul, hiện được tám mươi bảy quốc gia và vùng lãnh thổ công nhận, bao gồm những thị trường xuất khẩu chiến lược của Việt Nam như Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Giá trị cốt lõi của công cụ này là cho phép hàng hóa lưu chuyển qua biên giới nhiều quốc gia mà không phải thực hiện các quy trình khai báo hải quan truyền thống, đồng thời được miễn hoàn toàn thuế nhập khẩu hoặc các khoản tiền ký quỹ, đặt cọc thuế phức tạp tại từng cửa khẩu đi qua.

Trong giai đoạn đầu vận hành tại Việt Nam, VCCI đang tập trung áp dụng cơ chế này cho các loại hàng hóa phục vụ hội chợ, triển lãm và sự kiện thương mại quốc tế. Đây được xem là bước đi mang tính thực tiễn cao, đáp ứng trực tiếp nhu cầu mang sản phẩm đi quảng bá, giới thiệu và tìm kiếm đơn hàng của doanh nghiệp nội địa, giúp họ chủ động hơn trong việc xây dựng thương hiệu tại các thị trường phát triển.

Nâng tầm năng lực cạnh tranh quốc gia

Việt Nam chính thức vận hành hệ thống ATA Carnet dưới vai trò bảo đảm quốc gia duy nhất của VCCI trong Chuỗi bảo lãnh toàn cầu đã phát đi một tín hiệu mạnh mẽ về việc cải thiện môi trường kinh doanh.

Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng thư ký kiêm Trưởng ban Pháp chế VCCI, khẳng định đây là kết quả của quá trình phối hợp liên ngành chặt chẽ giữa cơ quan hải quan cùng các bộ ngành liên quan nhằm nội địa hóa một thông lệ quốc tế hiện đại. Dấu mốc này không chỉ có ý nghĩa về mặt thủ tục hành chính đơn thuần mà còn là nền tảng để cơ quan quản lý tiếp tục nghiên cứu mở rộng sang các danh mục thiết bị nghề nghiệp và hàng mẫu thương mại trong tương lai.

Dưới góc nhìn chuyên gia, PGS. TS Ngô Trí Long, chuyên gia kinh tế thuộc Hiệp hội Trung ương Tư vấn tài chính Việt Nam, nhận định giá trị lớn nhất của công cụ này là khả năng thay đổi tư duy tiếp cận thị trường toàn cầu của doanh nghiệp Việt. Trong nhiều năm qua, không ít doanh nghiệp nhỏ và vừa dù sở hữu những sản phẩm có chất lượng tốt nhưng vẫn mang tâm lý e ngại, xem việc tham gia các hội chợ quốc tế là hoạt động quá tốn kém và rủi ro do phải đối mặt với các thủ tục thông quan ngặt nghèo tại nước sở tại.

Việc áp dụng hộ chiếu hàng hóa sẽ gỡ bỏ hoàn toàn rào cản tâm lý này, giúp doanh nghiệp cắt giảm chi phí phát sinh, rút ngắn thời gian thông quan để tập trung toàn lực vào việc kết nối đối tác và ký kết các hợp đồng thương mại mới.

Nhìn nhận một cách tổng thể, năng lực cạnh tranh của một nền kinh tế trong kỷ nguyên số không chỉ được đo lường bằng giá thành sản xuất hay chất lượng sản phẩm, mà còn nằm ở mức độ thông thoáng và thuận lợi của các thủ tục hành chính thương mại.

Việc triển khai các công cụ đồng bộ chuẩn quốc tế như ATA Carnet chính là bệ đỡ căn bản để tối ưu hóa năng lực logistics, củng cố sức chống chịu vĩ mô và thúc đẩy dòng chảy xuất khẩu của Việt Nam tăng trưởng bền vững trước những biến động của chuỗi cung ứng toàn cầu.