TP.HCM cần cơ chế đầu tàu dẫn dắt để kinh tế tư nhân bứt phá

Kinh tế tư nhân vượt qua giai đoạn phòng thủ

Đến hết năm 2025, cả nước có hơn 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động, tăng 6,6% so với năm 2024. Cùng với hơn 6 triệu hộ kinh doanh, khu vực tư nhân hiện tạo việc làm cho khoảng 26 triệu lao động, tương đương 50% tổng số việc làm của cả nước.

Ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cho biết, khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam đã vượt qua giai đoạn phòng thủ và đang sẵn sàng bứt phá.

Năm 2025, số doanh nghiệp gia nhập thị trường đạt kỷ lục 297.500 doanh nghiệp, tăng 27,4% so với năm trước. Đặc biệt đã có 85,7% doanh nghiệp duy trì hoặc mở rộng quy mô. Báo cáo cho thấy bức tranh toàn diện về kinh tế tư nhân với một sức bền đáng ghi nhận và niềm tin phục hồi mạnh mẽ.

Niềm tin kinh doanh đang phục hồi mạnh mẽ. Tuy nhiên, sự bứt phá này chỉ trở thành hiện thực nếu 3 điểm nghẽn lớn nhất được khai thông trong 12 đến 18 tháng tới, bao gồm điểm nghẽn về thị trường đầu ra, điểm nghẽn về tiếp cận vốn, và điểm nghẽn về minh bạch chính sách".

Khảo sát cho thấy, có tới 60% doanh nghiệp cho biết gặp khó khăn trong tìm kiếm khách hàng, mức cao nhất trong vòng 5 năm qua. Còn có 75% doanh nghiệp không thể vay vốn nếu thiếu tài sản đảm bảo và chỉ có chưa đến 8% doanh nghiệp có thể dự đoán được những thay đổi chính sách.

Theo bảng xếp hạng Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI) năm 2025 lần đầu tiên được VCCI công bố, TP.HCM dẫn đầu cả nước với 5,67 điểm, xếp trên Hà Nội và Quảng Ninh. Kết quả này phản ánh rõ sức cạnh tranh và môi trường phát triển kinh tế tư nhân năng động.

Cần những chính sách đột phá về nhân lực, công nghệ

TP.HCM hiện sở hữu hơn 370.000 doanh nghiệp tư nhân, dẫn đầu cả nước về Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI) 2025.

Theo Chuyên gia kinh tế - Tiến sĩ Cấn Văn Lực, kết quả này phản ánh rõ sức cạnh tranh và môi trường phát triển kinh tế tư nhân năng động tại đây. Đặc biệt, khâu quản trị điều hành của thành phố đã định hướng tốt, giúp doanh nghiệp đổi mới và phát triển.

Tuy nhiên, dù đóng vai trò trụ cột, nhưng khối kinh tế tư nhân vẫn đang cần những chính sách đột phá về nhân lực, công nghệ và cơ chế dẫn dắt để thực sự bứt phá, nâng cao năng suất lao động.

Theo ông Nguyễn Ngọc Hòa - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP.HCM (HUBA), bên cạnh nhân lực, chuyển đổi số là mệnh lệnh tất yếu trong kỷ nguyên hiện nay.

“Đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa đầu tư hàng tỷ đồng cho việc này là bài toán khó. Điều đầu tiên là làm thế nào nên có những chính sách đối với các doanh nghiệp công nghệ, hỗ trợ và tạo điều kiện cho họ đầu tư những giải pháp. Những giải pháp này có thể cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa dùng chung, thay vì đầu tư một lần thì có thể dùng chung và trả tiền thuê hàng tháng, hàng quý, hàng năm thì nó sẽ giảm áp lực và thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số và ứng dụng khoa học công nghệ”- ông Hòa nhấn mạnh.

Đại diện một số doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ đều cho rằng, môi trường kinh doanh mở tuy tốt, nhưng khả năng tiếp cận chính sách lại có sự phân hóa mạnh. Khi triển khai Nghị quyết 68, các tập đoàn lớn tận dụng rất nhanh nhờ bề dày nguồn lực, quan hệ và bộ máy chuyên nghiệp. Ngược lại, khối doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh lại gặp khó, phần nhiều phụ thuộc vào năng lực thực thi của từng cán bộ công chức cơ sở.

Đáng chú ý, sự gắn kết giữa doanh nghiệp lớn với các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ trong các dự án vẫn còn mờ nhạt. Dù Nghị quyết 68 đã quy định rõ doanh nghiệp lớn phải đóng vai trò đầu tàu, dẫn dắt và đào tạo công nghệ cho doanh nghiệp nhỏ, nhưng khâu giám sát thực thi vẫn đang bị bỏ ngỏ. Do vậy thời gian tới cần phải có cơ chế giám sát, thực thi vấn đề này một cách hữu hiệu.

Để kinh tế tư nhân TP.HCM tạo sức bật mới, chính sách cần đi vào chiều sâu: Từ nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, hỗ trợ chuyển đổi số, đến phát triển thị trường vốn, cải thiện năng lực thực thi công vụ và quan trọng nhất là kiến tạo một hệ sinh thái nơi các doanh nghiệp lớn thực sự dẫn dắt toàn chuỗi giá trị./.