Tiềm năng của chuyển đổi số trong quản lý bệnh mạn tính

Chia sẻ từ các chuyên gia y tế trẻ trong buổi tổng kết "Hành trình Thầy thuốc trẻ làm theo lời Bác, tình nguyện vì sức khỏe cộng đồng" và chương trình Careme 2024, cùng tọa đàm về "Gánh nặng bệnh mạn tính và tiềm năng ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý bệnh", được Hội thầy thuốc trẻ Việt Nam tổ chức ngày 13/11 tại Hà Nội, đã nêu bật vai trò của công nghệ và AI trong lĩnh vực y tế.

Thạc sĩ, Dược sĩ Nguyễn Hữu Tú, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam cho biết việc ứng dụng chuyển đổi số trong y tế giúp tối ưu hóa quá trình chẩn đoán và điều trị, đồng thời cải thiện quy trình chăm sóc bệnh nhân. Hệ thống AI hiện được sử dụng rộng rãi trong phân tích hình ảnh y khoa như CT, MRI và X-quang để phát hiện sớm các bệnh lý nguy hiểm như ung thư, tim mạch và bệnh phổi. Các hệ thống AI có khả năng phân tích hàng triệu hình ảnh với độ chính xác cao, hỗ trợ bác sĩ phát hiện tổn thương ở giai đoạn sớm và đề xuất các phác đồ điều trị phù hợp.

Ngoài ra, hệ thống quản lý kỹ thuật số giúp lưu trữ và truy cập hồ sơ sức khỏe điện tử, giảm thiểu sai sót trong điều trị và tăng cường tính liên tục trong chăm sóc. Việc quản lý lịch hẹn cũng được tối ưu hóa, giảm thời gian chờ đợi và nâng cao trải nghiệm của bệnh nhân.

Chuyển đổi số cũng hỗ trợ khám chữa bệnh từ xa, đặc biệt hữu ích trong bối cảnh dịch COVID-19. Các thiết bị đeo thông minh cho phép theo dõi các chỉ số sức khỏe và truyền dữ liệu trực tiếp đến bác sĩ, giúp giám sát tình trạng bệnh nhân và can thiệp kịp thời khi cần.

Bên cạnh đó, AI và dữ liệu lớn đã mở ra hướng đi mới cho nghiên cứu y học, góp phần phát triển các loại thuốc và phác đồ điều trị mới, đồng thời hỗ trợ dự báo các xu hướng bệnh lý và phản ứng nhanh chóng với các đợt bùng phát dịch bệnh.

 

GS.TS Trần Xuân Bách, Phó Chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam cho biết: Trong khuôn khổ chương trình "Hành trình Thầy thuốc trẻ làm theo lời Bác, tình nguyện vì sức khỏe cộng đồng 2024", Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam đã triển khai nhiều hoạt động có ý nghĩa, như chương trình "Khám sàng lọc bệnh tim mạch - thận - chuyển hóa", qua đó khám cho 7.616 người và phát hiện tỷ lệ mắc bệnh thận mạn tính ở mức 16,2%. Chương trình "Chuyển đổi số vì sức khỏe phổi" đã thực hiện hơn 105.000 lượt tải kết quả chụp cắt lớp, phát hiện nhiều ca ung thư phổi giai đoạn sớm, đóng góp thiết thực vào công tác phòng bệnh. Chương trình như "Sống khỏe mỗi ngày" đã sàng lọc các bệnh không lây nhiễm cho hơn 2.000 người dân tại Hà Nội và TP.HCM. Trong khi đó, chương trình "Vì một Việt Nam khỏe mạnh hơn" đã tiến hành nhiều hoạt động giáo dục sức khỏe, từ tư vấn vệ sinh cá nhân cho trẻ em đến khám bệnh tại cộng đồng.

“Đặc biệt, với sự hỗ trợ của công nghệ và AI, đã có hơn 1 triệu người dân được sàng lọc bệnh mạn tính, giúp phát hiện và phòng ngừa bệnh từ giai đoạn sớm, khẳng định tiềm năng to lớn của chuyển đổi số trong quản lý bệnh mạn tính.” - GS.TS Trần Xuân Bách khẳng định. 

Tại Việt Nam, tỷ lệ mắc bệnh mạn tính đang gia tăng nhanh chóng ở người trẻ, trở thành mối lo ngại lớn cho sức khỏe cộng đồng. Những căn bệnh trước đây thường gặp ở người cao tuổi, như đột quỵ, cao huyết áp, đái tháo đường, và suy thận, nay đang xuất hiện nhiều ở người trẻ. Theo thống kê từ Trung tâm Đột quỵ Bệnh viện Bạch Mai, có đến 10% người đột quỵ thuộc độ tuổi 18-35, và tỷ lệ cao huyết áp ở người dưới 35 tuổi đạt từ 5-12%. Đặc biệt, bệnh đái tháo đường tuýp 2 - vốn phổ biến ở người trên 45 tuổi - nay đã xuất hiện ở những người dưới 20 tuổi.

Ngoài ra, xu hướng sử dụng thuốc lá điện tử ở giới trẻ cũng đang tăng lên, dẫn đến nhiều ca nhập viện. Chỉ riêng trong năm 2023, có 1.224 trường hợp nhập viện do sử dụng thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng. Các bác sĩ cho rằng việc Quốc hội sớm ban hành quy định cấm toàn diện các sản phẩm thuốc lá điện tử là cần thiết để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Các bác sĩ trẻ cũng đã đề xuất nghiên cứu ứng dụng AI như một công cụ tiền sàng lọc bệnh không lây nhiễm, giúp tăng hiệu quả chẩn đoán, điều trị và nâng cao trải nghiệm của bệnh nhân. Sự hỗ trợ của công nghệ và chuyển đổi số đang thúc đẩy ngành y tế tiến gần hơn đến mô hình chăm sóc sức khỏe thông minh, nâng cao chất lượng dịch vụ và giảm chi phí, hướng đến một hệ thống y tế bền vững trong tương lai.