Thị trường chứng khoán chịu áp lực kép từ giá dầu và lợi suất trái phiếu

Dòng tiền có sự phân hóa rõ rệt khi nhóm bất động sản, ngân hàng và chứng khoán chịu áp lực bán, còn năng lượng, nguyên vật liệu và bán lẻ trở thành những điểm sáng hiếm hoi.

Dòng tiền thận trọng, khối ngoại tiếp tục bán ròng

Diễn biến trên thị trường trong nước diễn ra trong bối cảnh chứng khoán quốc tế cũng điều chỉnh sau giai đoạn liên tiếp lập đỉnh. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tăng mạnh, giá dầu Brent vượt 100 USD/thùng và những lo ngại về lạm phát, nợ công cùng căng thẳng địa chính trị tiếp tục chi phối tâm lý nhà đầu tư.

Trong phiên 7/10, tổng khối lượng giao dịch trên cả ba sàn đạt hơn 670 triệu cổ phiếu, tương ứng giá trị giao dịch hơn 16.587 tỷ đồng. Riêng HoSE ghi nhận giá trị khớp lệnh hơn 12.473 tỷ đồng, thấp hơn phiên trước.

VN-Index đóng cửa tại 1.753,39 điểm, giảm 0,32%. VN30 giảm 0,24%, trong khi HNX-Index giảm mạnh 2,15%. UPCoM-Index gần như đi ngang với mức giảm 0,03%. Đáng chú ý, HNX30 vẫn tăng 0,83%, cho thấy dòng tiền chưa rút khỏi toàn bộ thị trường và vẫn tìm kiếm cơ hội ở một số nhóm cổ phiếu riêng lẻ.

Áp lực bán tập trung vào những nhóm ngành nhạy cảm với diễn biến lãi suất và tâm lý thị trường. Chứng khoán giảm 1,17%, phần mềm giảm 1,11%, bất động sản giảm 0,86% và ngân hàng giảm 0,33%. Nhiều cổ phiếu vốn hóa lớn trong các nhóm này đồng loạt giảm, tạo sức ép đáng kể lên chỉ số chung.

Ở chiều ngược lại, nguyên vật liệu tăng 2,3%, bán lẻ tăng 1,72%, năng lượng tăng 1,23% và bảo hiểm tăng 0,52%. Sự phân hóa cho thấy dòng tiền đang ưu tiên những nhóm ngành có câu chuyện hỗ trợ riêng trong bối cảnh thị trường chung chịu sức ép.

Khối ngoại tiếp tục là điểm đáng chú ý. Nhà đầu tư nước ngoài bán ròng hơn 934 tỷ đồng trên cả ba sàn, sau khi đã bán ròng đột biến hơn 2.500 tỷ đồng trong phiên 6/10. PNJ dẫn đầu danh sách bị bán ròng với 399,17 tỷ đồng, tiếp đến là TCB, HDB, FPT và VIX. Ở chiều mua, MSN, BSR, VIB, MCH và FRT được ưu tiên, song quy mô mua ròng thấp hơn đáng kể.

Dữ liệu hiện có chưa chỉ ra nguyên nhân trực tiếp từ hoạt động kinh doanh của từng doanh nghiệp khiến khối ngoại bán mạnh. Tuy nhiên, diễn biến này xuất hiện cùng thời điểm thị trường tài chính quốc tế gia tăng trạng thái phòng thủ trước áp lực từ lợi suất trái phiếu, nợ và chính sách tiền tệ.

Giá dầu vượt 100 USD, doanh nghiệp đối mặt áp lực chi phí và lãi suất

Bức tranh quốc tế đang tạo thêm một lớp áp lực đối với thị trường tài chính. Trong phiên 7/10, Dow Jones giảm 341,11 điểm, S&P 500 giảm 17,18 điểm và Nasdaq Composite giảm 61,19 điểm. Cả ba chỉ số đều rời khỏi mức cao kỷ lục của phiên trước, trong đó Nasdaq chấm dứt chuỗi sáu phiên tăng liên tiếp.

Một trong những yếu tố được thị trường quan tâm là lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tăng lên mức cao nhất trong 24 năm. Cùng với quy mô nợ công và nợ doanh nghiệp gia tăng, lợi suất cao đã tạo áp lực lên thị trường trái phiếu và thúc đẩy tâm lý thận trọng đối với các tài sản rủi ro.

Giá dầu Brent vượt 100 USD/thùng do lo ngại nguồn cung bị gián đoạn bởi căng thẳng tại Trung Đông. Mức giá này làm gia tăng lo ngại lạm phát quay trở lại, đồng thời đặt ra khả năng các ngân hàng trung ương phải duy trì chính sách tiền tệ thận trọng hơn. Với doanh nghiệp, rủi ro lớn nằm ở khả năng chi phí năng lượng tăng trong khi chi phí vốn tiếp tục chịu sức ép.

Tác động này thể hiện khá rõ trên thị trường cổ phiếu. Nhóm năng lượng tăng 1,23%, trong đó BSR vừa đóng góp tích cực cho VN-Index vừa được khối ngoại mua ròng hơn 36,85 tỷ đồng. PVT nằm trong nhóm có khối lượng giao dịch lớn nhất với hơn 10,56 triệu cổ phiếu. Tuy nhiên, sự tích cực cũng có tính phân hóa khi PVD và PVC giảm, còn GAS nằm trong nhóm tạo sức ép giảm điểm đáng kể lên VN-Index.

Đối với phần lớn doanh nghiệp ngoài lĩnh vực năng lượng, giá dầu cao tạo sức ép lên chi phí đầu vào và sức mua. Nếu lạm phát năng lượng kéo dài, môi trường lãi suất cao có thể tiếp tục ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn và chi phí tài chính. Lợi suất trái phiếu tăng cũng khiến việc tái tài trợ các khoản nợ trở nên khó khăn hơn, trong khi sức mua của người tiêu dùng có thể chịu ảnh hưởng khi chi phí sinh hoạt gia tăng.

Thị trường vì vậy đang đứng trước bài toán cân bằng giữa cơ hội và rủi ro. Nhà đầu tư quốc tế tiếp tục theo dõi biên bản chính sách của Fed và mùa báo cáo tài chính quý III/2026 để đánh giá sức khỏe của doanh nghiệp cũng như hiệu quả của dòng vốn lớn dành cho công nghệ AI. Trong nước, sự phân hóa giữa các nhóm ngành cho thấy dòng tiền vẫn hoạt động, song mức độ chọn lọc đang cao hơn.

Với doanh nghiệp, biến động giá dầu, lãi suất và chi phí vốn trở thành những yếu tố cần được tính đến trong kế hoạch tài chính. Thị trường chứng khoán có thể tiếp tục phản ứng mạnh trước các biến động vĩ mô khi dòng tiền ngoại duy trì trạng thái bán ròng và tâm lý toàn cầu chuyển sang thận trọng.