Nguồn cung cà phê thắt chặt, thị trường hàng hóa đón lực mua trở lại

Nguồn cung cà phê tiếp tục thu hẹp, giá duy trì đà tăng

Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), thị trường hàng hóa nguyên liệu mở đầu tuần giao dịch với sắc xanh bao phủ cả bốn nhóm mặt hàng. Trong đó, nhóm nông sản tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt khi giá cà phê và đậu tương cùng nối dài đà tăng sang phiên thứ hai liên tiếp.

Đối với thị trường cà phê, giá Arabica kết thúc phiên tăng 1,3%, lên 7.155 USD/tấn, trong khi Robusta tăng gần 0,2%, đạt 3.884 USD/tấn. Đây là diễn biến phản ánh rõ những lo ngại về nguồn cung toàn cầu đang gia tăng, đặc biệt tại Brazil - quốc gia sản xuất và xuất khẩu cà phê lớn nhất thế giới.

Theo phân tích của MXV, yếu tố hỗ trợ mạnh nhất cho giá Arabica hiện nay là lượng tồn kho đạt chuẩn trên Sở ICE liên tục sụt giảm. Tính đến ngày 20/7, tồn kho chỉ còn gần 330.000 bao, mức thấp nhất trong hơn hai năm và thấp hơn khoảng 60% so với cùng kỳ hai năm gần đây. Đáng chú ý, lượng tồn kho hiện chỉ còn cao hơn mức đáy lịch sử thiết lập năm 1999 khoảng 27.600 bao. Nếu xu hướng hiện tại tiếp diễn, lượng dự trữ Arabica trên ICE có thể rơi xuống dưới vùng đáy lịch sử ngay trong tháng tới.

Diễn biến này cho thấy lượng hàng sẵn có trên thị trường kỳ hạn đang thu hẹp nhanh hơn dự kiến, trong khi nguồn cung vật chất chưa có dấu hiệu cải thiện rõ rệt. Áp lực càng gia tăng khi tiến độ thu hoạch tại Brazil vẫn chậm hơn thông lệ. Theo hãng tư vấn Safras & Mercado, đến giữa tháng 7, nước này mới thu hoạch khoảng 64% diện tích cà phê, thấp hơn đáng kể so với mức 77% cùng kỳ năm ngoái cũng như mức trung bình nhiều năm.

Không chỉ tiến độ thu hoạch, chất lượng sản phẩm cũng chịu ảnh hưởng bởi thời tiết bất lợi. Những đợt mưa trái mùa trong tháng 6 khiến tỷ lệ hạt cà phê chất lượng cao giảm, đồng thời khiến nhiều nông dân có xu hướng giữ lại hàng tốt để chờ giá cao hơn. Điều này khiến lượng hàng thực sự lưu thông trên thị trường tiếp tục bị thu hẹp.

Số liệu xuất khẩu cũng phản ánh xu hướng tương tự. Đến ngày 17/7, Brazil mới xuất khẩu hơn một triệu bao cà phê, giảm 11% so với tháng trước, trong khi lượng đăng ký cấp chứng nhận xuất xứ cũng giảm gần 13%. Nếu tiến độ không cải thiện, xuất khẩu cà phê của nước này trong tháng 7 có thể xuống dưới 2,5 triệu bao.

Tại Việt Nam, thị trường bước vào giai đoạn cuối niên vụ 2025-2026 với lượng hàng còn lại không nhiều. Tuy nhiên, giao dịch vật chất chưa thực sự sôi động khi nhiều doanh nghiệp và thương lái vẫn thận trọng trước mặt bằng giá cao.

Đậu tương tăng giá, doanh nghiệp nhập khẩu chủ động ứng phó rủi ro nguyên liệu

Bên cạnh cà phê, đậu tương cũng là điểm sáng của thị trường nông sản trong phiên giao dịch đầu tuần khi giá nối dài đà tăng sang phiên thứ hai liên tiếp. Theo thông tin từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), giá đậu tương chốt phiên tăng gần 2%, lên 450,6 USD/tấn - mức cao nhất kể từ cuối tháng 5/2024. Giá khô đậu tương cũng tăng 1,7%, lên 356,9 USD/tấn.

Diễn biến này phản ánh sự thay đổi đáng kể trong cán cân cung - cầu toàn cầu khi nhu cầu nhập khẩu gia tăng, trong khi triển vọng nguồn cung tiếp tục đối mặt với nhiều rủi ro.

Động lực lớn nhất đến từ hoạt động mua hàng của Trung Quốc. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), nước này vừa xác nhận thêm các đơn hàng mới gồm 264.000 tấn đậu tương niên vụ mới xuất sang Trung Quốc cùng 110.000 tấn cho các thị trường chưa xác định. Chỉ trong 20 ngày đầu tháng 7, lượng đậu tương Mỹ bán sang Trung Quốc đã chiếm gần 67% tổng lượng xuất khẩu mặt hàng này.

Tính chung hai ngày giao dịch gần nhất, tổng lượng đậu tương Mỹ được công bố bán ra đã vượt 1,08 triệu tấn. Đây được xem là tín hiệu tích cực đối với niên vụ xuất khẩu mới của Mỹ khi lượng đậu tương đã cam kết xuất khẩu đạt khoảng 4,6 triệu tấn, mức cao nhất trong bốn năm và tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm trước.

Theo MXV, việc Trung Quốc liên tục quay trở lại thị trường Mỹ đã góp phần củng cố niềm tin của giới đầu tư về triển vọng tiêu thụ trong thời gian tới. Trong bối cảnh quốc gia này được dự báo sẽ nhập khẩu khoảng 25 triệu tấn đậu tương Mỹ trong niên vụ 2026-2027, các đơn hàng mới tiếp tục trở thành yếu tố hỗ trợ quan trọng đối với giá.

Ở chiều ngược lại, nguồn cung lại xuất hiện thêm nhiều yếu tố bất lợi. Tại Mỹ, các vùng trồng đậu tương trọng điểm ở khu vực Đồng bằng phía Bắc và Tây Bắc đang trải qua tình trạng thiếu mưa kéo dài kết hợp với nền nhiệt cao đúng vào giai đoạn sinh trưởng quan trọng của cây trồng. Báo cáo tiến độ mùa vụ mới nhất của USDA cho thấy chỉ 66% diện tích đậu tương được đánh giá ở mức tốt đến rất tốt, giảm đáng kể so với mức 70% cùng kỳ năm ngoái.

Trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ nội địa của Mỹ vẫn duy trì ở mức cao. Theo Hiệp hội các nhà ép dầu quốc gia Mỹ (NOPA), lượng đậu tương nghiền ép trong tháng vừa qua đạt hơn 5,8 triệu tấn - mức cao kỷ lục, tăng gần 16% so với cùng kỳ năm trước và vượt kỳ vọng của thị trường.

Cùng với đó, tồn kho dầu đậu tương tiếp tục giảm xuống mức thấp nhất trong tám tháng nhờ nhu cầu nhiên liệu sinh học gia tăng, qua đó giúp biên lợi nhuận nghiền ép duy trì ở mức cao. Đây là yếu tố tiếp tục khuyến khích các doanh nghiệp chế biến đẩy mạnh thu mua nguyên liệu.

Báo cáo Cung - cầu nông sản thế giới (WASDE) tháng 7 cũng cho thấy triển vọng nguồn cung đang thu hẹp. USDA đã điều chỉnh giảm dự báo tồn kho cuối kỳ của Mỹ trong niên vụ 2025-2026 xuống còn gần 9 triệu tấn, đồng thời hạ dự báo tồn kho đậu tương toàn cầu niên vụ 2026-2027 xuống còn 124,17 triệu tấn.

Theo MXV, việc nhu cầu tăng trong khi nguồn cung chịu nhiều sức ép đã đưa lực mua quay trở lại thị trường sau giai đoạn điều chỉnh kéo dài, qua đó giúp giá đậu tương thiết lập vùng cao mới.

Đối với Việt Nam, diễn biến này có ý nghĩa đặc biệt khi đậu tương là nguyên liệu đầu vào quan trọng của ngành thức ăn chăn nuôi.

Theo số liệu sơ bộ của Cục Hải quan, trong nửa đầu tháng 7, Việt Nam nhập khẩu gần 188.000 tấn đậu tương, tăng gần 100% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/7, lượng nhập khẩu đã vượt 2,1 triệu tấn với kim ngạch hơn 1,02 tỷ USD, tăng 61,1% về lượng và gần 70% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025.

Việc doanh nghiệp tăng mạnh nhập khẩu cho thấy nhu cầu chủ động nguồn nguyên liệu đang ngày càng rõ nét trong bối cảnh giá quốc tế biến động mạnh. Tuy nhiên, mặt bằng giá cao cũng đồng nghĩa áp lực chi phí sẽ gia tăng đối với các doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi nếu xu hướng tăng tiếp tục kéo dài.