Nâng cao giá trị và năng lực cạnh tranh của nông sản Việt

Kiến tạo nền tảng dữ liệu quốc gia

Ngày 24 tháng 10 năm 2025, tại Hà Nội, không khí của Tuần lễ Nông sản Việt 2025 đã thực sự trở thành tâm điểm của giới sản xuất, kinh doanh và các nhà hoạch định chính sách khi Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) tổ chức Lễ khai mạc sự kiện, mở ra một không gian kết nối rộng mở giữa nông dân, doanh nghiệp, hệ thống phân phối, người tiêu dùng và thị trường quốc tế.

Phát biểu tại lễ khai mạc, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long nhấn mạnh rằng chương trình là sự cụ thể hóa tinh thần của Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, đồng thời là kết quả của nỗ lực hợp tác giữa Bộ Công Thương, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng nhiều bộ, ngành, địa phương và hiệp hội ngành hàng. Mục tiêu xuyên suốt là xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường, và củng cố niềm tin vào chất lượng nông sản Việt, tạo điều kiện để sản phẩm trong nước tiếp cận hiệu quả hơn với cả thị trường nội địa và quốc tế.

Theo Thứ trưởng, Tuần lễ Nông sản Việt 2025 hướng tới ba trọng tâm chính. Thứ nhất, là quảng bá, giới thiệu những sản phẩm nông sản tiêu biểu, đặc sản vùng miền đã đạt tiêu chuẩn chất lượng cao, qua đó lan tỏa giá trị và hình ảnh nông sản Việt. Thứ hai, là kết nối cung cầu, tạo cầu nối giữa hợp tác xã, doanh nghiệp, nhà sản xuất và hệ thống phân phối hiện đại, doanh nghiệp xuất khẩu và sàn thương mại điện tử. Và thứ ba, là xây dựng thương hiệu và năng lực cạnh tranh dài hạn, thông qua việc hỗ trợ các địa phương nâng cao nhận diện, truy xuất nguồn gốc, gắn sản phẩm nông nghiệp với tiêu chuẩn an toàn và chất lượng quốc tế.

Không gian trưng bày của Tuần lễ được tổ chức tại Nhà Triển lãm 45 Tràng Tiền, Hà Nội, chia thành 5 khu vực theo vùng địa lý, quy tụ 34 tỉnh, thành phố trên cả nước, phản ánh đặc trưng, thế mạnh và bản sắc của vùng miền

Khởi đầu cho hành trình số hóa thương hiệu

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất của Tuần lễ năm nay là Lễ ra mắt “Bản đồ Nông sản Việt”, sáng kiến do Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước xây dựng và triển khai. Đây không chỉ là một công cụ quảng bá trực tuyến, mà là bước đi chiến lược trong hành trình số hóa chuỗi giá trị nông sản Việt Nam, hướng tới một hệ sinh thái dữ liệu minh bạch, kết nối và cập nhật theo thời gian thực.

Theo kế hoạch, giai đoạn đầu của “Bản đồ Nông sản Việt” sẽ giới thiệu các sản phẩm tiêu biểu của từng tỉnh, thành phố, được lựa chọn theo tiêu chí nghiêm ngặt về chất lượng, uy tín và tính đại diện vùng miền. Mỗi sản phẩm trên bản đồ không chỉ là hình ảnh, mà còn được tích hợp thông tin về nguồn gốc, quy trình sản xuất, chứng nhận chất lượng, và các điểm kết nối thương mại. Cách tiếp cận này cho phép người tiêu dùng, doanh nghiệp và cơ quan quản lý có thể tương tác, tra cứu và kết nối trực tiếp với nhà sản xuất, tạo ra mạng lưới phân phối linh hoạt, minh bạch và hiệu quả hơn.

Việc lựa chọn những sản phẩm tiêu biểu giai đoạn đầu không chỉ mang tính giới thiệu, mà còn là thử nghiệm mô hình quản trị dữ liệu ngành hàng nông nghiệp. Khi hoàn thiện, cơ sở dữ liệu này sẽ trở thành nền tảng thống nhất, phục vụ cho công tác quản lý, xúc tiến thương mại và hoạch định chính sách. Nó giúp phản ánh bức tranh toàn diện của nông sản Việt từ quy mô sản xuất, vùng nguyên liệu đến năng lực xuất khẩu và mở đường cho việc tích hợp dữ liệu thương mại điện tử, truy xuất nguồn gốc và logistics nông nghiệp.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long khẳng định, “Bản đồ Nông sản Việt” là công cụ để chuyển hóa giá trị truyền thống thành lợi thế cạnh tranh hiện đại, bởi chỉ khi dữ liệu được kết nối, nông sản mới có thể đi xa, doanh nghiệp mới có thể nắm bắt thị trường và người tiêu dùng mới có thể tin tưởng vào chất lượng hàng Việt. Đây cũng là cách để Việt Nam hiện thực hóa tầm nhìn về chuyển đổi số trong nông nghiệp, tạo ra bước tiến dài hướng tới quản trị chuỗi cung ứng bền vững.

Hình ảnh các đại biểu cùng nhấn nút khai trương bản đồ đã đánh dấu bước khởi đầu của hành trình số hóa thương hiệu nông sản quốc gia – nơi mỗi sản phẩm không chỉ là hàng hóa, mà còn là “dữ liệu sống”, góp phần định hình hệ sinh thái số của ngành nông nghiệp Việt Nam trong thời đại mới.

Phát biểu tại sự kiện, Nguyên Thứ trưởng Bộ Thương mại Lương Văn Tự, Nguyên Trưởng đoàn Đàm phán tham gia WTO, Chủ tịch Hiệp hội Thông tin tư vấn kinh tế thương mại Việt Nam, nhấn mạnh rằng đã đến lúc cần thống nhất lại hệ thống quy chuẩn cho nông sản Việt Nam. Hiện nay, nhiều sản phẩm, đặc biệt là nhóm nông sản OCOP, vẫn phải đáp ứng đồng thời nhiều tầng tiêu chuẩn khác nhau, dẫn đến chồng chéo quy định và gia tăng chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, hợp tác xã. Ông Tự cho rằng, thay vì duy trì hệ thống tiêu chuẩn nội địa phân tán, Việt Nam nên tiến tới áp dụng một bộ tiêu chuẩn quốc tế thống nhất, tương thích với yêu cầu của các thị trường cao cấp như Nhật Bản, Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu (EU). Đây sẽ là hướng đi giúp nông sản Việt Nam nâng cao giá trị gia tăng, khẳng định vị thế và năng lực cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.

Không dừng lại ở đó, Tuần lễ Nông sản Việt 2025 còn giới thiệu và đấu giá thành công cá tầm Siberi nặng 50 kg, nuôi dưỡng trong suốt 15 năm – một “kỷ lục” trong ngành nuôi cá tầm của địa phương. Toàn bộ số tiền thu được sẽ được sử dụng cho mục đích phát triển giống cá tầm Beluga quý hiếm và hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn, thể hiện tinh thần trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp, tổ chức kinh tế song hành cùng phát triển kinh tế. Câu chuyện đã góp phần làm nổi bật tinh thần của Tuần lễ năm nay với thông điệp phát triển nông nghiệp không chỉ để làm giàu, mà còn để tạo giá trị cho cộng đồng và khẳng định bản lĩnh Việt Nam.

Mỗi sản phẩm được đưa ra thị trường không chỉ mang theo giá trị kinh tế, mà còn là minh chứng cho sự trưởng thành của nền nông nghiệp hội nhập và sáng tạo. Tuần lễ Nông sản Việt 2025 vì vậy được nhìn nhận như một mô hình hội chợ kết nối đa chiều, nơi cơ quan quản lý, chính quyền địa phương, doanh nghiệp, người tiêu dùng và đối tác quốc tế cùng ngồi lại, chia sẻ tầm nhìn về phát triển bền vững.