Lợi nhuận F88 chưa xứng với tầm vóc của một chuỗi cầm đồ tỷ USD

Lợi nhuận tại F88 tăng trưởng khiêm tốn so với kế hoạch 

Dữ liệu từ Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, CTCP Kinh doanh F88 được đăng ký thành lập từ 2016, vốn điều lệ gần 567 tỷ đồng với người đại diện pháp luật là ông Phùng Anh Tuấn.

Ở thời điểm mới ra mắt, cái tên F88 hoạt động như một chuỗi cầm đồ, cung cấp các dịch vụ cho vay cầm cố tài sản. Về sau, F88 mở rộng kinh doanh thêm các dịch vụ như bảo hiểm, dịch vụ thu hộ, chi hộ, thanh toán hoá đơn, chuyển tiền, nạp rút tiền ví điện tử…
 
 

Trong bản công bố thông tin định kỳ về tình hình tài chính gửi HNX, CTCP Kinh doanh F88 bất ngờ báo lỗ sau thuế 368 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm 2023, trong khi cùng kỳ 2022 lãi hơn 46 tỷ đồng.

Trước đó, năm 2022 ghi nhận mức lãi sau thuế hơn 211 tỷ đồng, gấp hơn 4 lần con số của năm 2021 và cũng là mức lãi cao nhất từ trước đến nay của chuỗi cho vay cầm đồ này.

Kết quả lỗ trong nửa đầu năm 2023 được F88 cho biết chủ yếu đến từ chi phí rủi ro tăng cao. Mặt khác, F88 vừa qua cũng đối mặt với lùm xùm về quy trình và hoạt động thu hồi nợ khi các chi nhánh khắp cả nước của F88 liên tục bị cơ quan cảnh sát điều tra đến khám xét, nghi vấn doanh nghiệp đe doạ người vay, đòi nợ kiểu “cưỡng đoạt tài sản”.

Do kinh doanh thua lỗ nên tỷ suất lợi nhuận sau thuế/vốn chủ sở hữu (ROE) 6 tháng đầu năm 2023 bị âm 30,1% trong khi cùng kỳ 2022 dương 9,1%.

Mặc dù thua lỗ trong 6 tháng đầu năm 2023 nhưng vốn chủ sở hữu của F88 gấp hơn ba lần so với cùng kỳ khi đạt 1.589 tỷ đồng tính đến cuối quý 2/2023, nhờ vào việc phát hành cổ phần cho hai quỹ đầu tư hồi tháng 3/2023.

Đáng chú ý, trong 4 năm liên tiếp từ 2019 đến 2022, F88 đều có lãi nhưng khá khiêm tốn so với kế hoạch đề ra, tổng lợi nhuận 4 năm đạt 325 tỷ đồng. Như vậy khoản lỗ nửa đầu năm 2023 còn lớn hơn tổng lợi nhuận cả 4 năm trước cộng lại.
Theo kế hoạch đề ra, năm 2019 lãi sau thuế đạt 81,6 tỷ đồng; năm 2020 đạt 322 tỷ đồng và năm 2021 đạt hơn 815,7 tỷ đồng. Trên thực tế, lợi nhuận tại F88 năm 2019 chỉ đạt 16,6 tỷ đồng; 2020 đạt 44,8 tỷ và năm 2021 đạt 51 tỷ đồng.
 

Ngoài việc kinh doanh thua lỗ, chuỗi cầm đồ F88 cũng đang gánh khoản nợ lớn dần theo từng năm. Năm 2019 tổng nợ phải trả tại F88 chỉ ghi nhận 354 tỷ đồng thì đến năm 2022 đã lên tới 3.582 tỷ đồng, cao gấp 4,2 lần vốn chủ sở hữu. Tính đến hết quý 2/2023, nợ phải trả tại F88 hơn 2.288 tỷ đồng, gấp 1,44 lần vốn chủ sở hữu.

Chia sẻ với Bloomberg, ông Phùng Anh Tuấn, Chủ tịch kiêm CEO của F88 cho biết, F88 đặt mục tiêu đạt vốn hóa thị trường khoảng 1 tỷ USD thông qua đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng vào năm 2024. Hiện, theo chia sẻ mới nhất từ lãnh đạo công ty, F88 đang tìm cách niêm yết cổ phiếu sớm nhất vào cuối năm 2025. 

Thế nhưng, trên thực tế, lợi nhuận F88 đạt được còn xa với tầm vóc của một chuỗi cầm đồ tỷ USD.

Dòng tiền của các nhà đầu tư dồn dập vào chuỗi cầm đồ F88

Dù kinh doanh lẹt đẹt, thậm chí là thua lỗ nặng song chuỗi cầm đồ này vẫn đi vay quỹ ngoại hàng nghìn tỷ đồng.

Giai đoạn năm 2022 - 2023, dòng tiền quỹ ngoại chảy liên tiếp vào chuỗi cho vay cầm cố này khi ngày 11/11/2022, F88 cho biết họ đã huy động thành công khoản vay có đảm bảo trị giá 50 triệu USD, từ quỹ tài chính CLSA Capital Partners (HK) Limited (Lending Ark) và thêm 10 triệu USD từ Lendable. 

Trước đó đầu năm 2022, Lendable cũng đã cho F88 vay 10 triệu USD. Như vậy, cả năm ngoái, F88 đã huy động thành công 70 triệu USD từ hai tổ chức tài chính quốc tế tại châu Á và châu Âu.

Đầu năm nay, F88 tiếp tục nhận được sự quan tâm của quỹ ngoại khi huy động thành công khoản đầu tư 50 triệu USD trong vòng gọi vốn Series C với hai nhà đầu tư chính là Quỹ Đầu tư Việt Nam - Oman (VOI) và Quỹ Mekong Enterprise Fund IV (MEF IV). Đây là lần thứ hai Mekong Capital rót tiền vào F88.

Mới đây nhất, CTCP Kinh doanh F88 vừa huy động thành công khoản vay nước ngoài mới trị giá 50 triệu USD cũng đến từ quỹ Lending Ark Asia. Khoản vay trị giá hơn 1.200 tỷ đồng này là khoản vay thứ hai mà F88 nhận được từ quỹ Lending Ark Asia.

Trước đó, ngay từ năm 2017, Mekong Capital, thông qua quỹ quản lý Mekong Enterprise Fund III, đã là những đơn vị đầu tiên rót tiền vào F88 nhằm "hà hơi tiếp sức" cho các hoạt động mở chuỗi của công ty này. 

Gói đầu tư không được tiết lộ về giá trị, song quá trình mở chuỗi của F88 đột ngột trở nên “thần tốc” sau khi nhận những đồng tiền đầu tư từ Mekong Capital. Bằng chứng là trong suốt giai đoạn 2013 - 2017, công ty chỉ mở vỏn vẹn được 11 cửa hàng, tức trung bình mỗi năm mở mới hai cửa hàng.

Tuy nhiên, chỉ ba năm sau, F88 đã cán mốc 304 phòng giao dịch, sớm hơn một năm so với tầm nhìn đã cam kết trước đó. F88 đạt 830 phòng giao dịch phủ khắp 63 tỉnh thành Việt Nam tính đến hết 28/2/2023. Quỹ đầu tư do Chủ tịch Chris Freund đứng đầu cho biết số lượng phòng giao dịch của F88 đã tăng gấp 47 lần trong giai đoạn 2016 - 2021.

Theo sau Mekong Capital, tháng 6/2018, quỹ Granite Oak đến từ châu Âu đã rót vốn vào F88, con số cũng không được công khai. Tại thời điểm đó, F88 được định giá gần 43,5 triệu USD.

Ngoài việc gọi vốn từ bên ngoài thông qua các quỹ đầu tư, từ năm 2019 đến nay, F88 còn đẩy mạnh huy động vốn qua kênh trái phiếu. 

Năm 2020, F88 đã ba lần phát hành trái phiếu tổng giá trị 400 tỷ đồng, lãi suất dao động 12,5% một năm. Năm 2021, F88 phát hành 9 lô trái phiếu và năm 2022 là 11 lô. Như vậy, nếu gộp cả năm 2019, chuỗi cầm đồ này đã có tổng cộng 24 đợt phát hành trái phiếu, tổng giá trị gần 2.800 tỷ đồng.

Các trái phiếu mà F88 phát hành chủ yếu có mệnh giá 100.000 đồng/trái phiếu, trả lãi coupon (nhà phát hành sẽ trả lãi trên một tỷ lệ lãi suất định kỳ hàng năm dựa trên mệnh giá của trái phiếu), lãi suất cố định. Lãi sẽ được thanh toán định kỳ vào cuối kỳ. Các trái phiếu này có thể được mua lại trước hạn.

Đối tượng mua trái phiếu F88 chủ yếu là tổ chức/cá nhân trong nước. F88 cho biết số tiền thu được từ việc phát hành trái phiếu dùng để sử dụng cho hoạt động kinh doanh - cho vay cầm cố, mở rộng hệ thống cửa hàng và chi trả lương thưởng cho cán bộ nhân viên.

CTCP Kinh doanh F88 cũng đang có kế hoạch phát hành 700 tỷ đồng trái phiếu thông qua phát hành riêng lẻ để đáp ứng nhu cầu kinh doanh trong thời gian còn lại của năm nay.