Kim loại đồng loạt giảm, cà phê phục hồi

Kim loại quý chịu sức ép từ USD và lợi suất

Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), sắc đỏ bao trùm thị trường kim loại trong phiên 14/9, đặc biệt tại nhóm kim loại quý khi nhà đầu tư thận trọng trước cuộc họp chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Theo CME FedWatch Tool, thị trường đang định giá 85-91% khả năng Fed tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản tại cuộc họp lần này. Kỳ vọng này gia tăng trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh, có thời điểm vượt 100 USD/thùng, làm dấy lên lo ngại lạm phát quay trở lại. Sự cố gián đoạn đường ống dẫn dầu tại Saudi Arabia đẩy giá dầu thô lên gần đỉnh 4 tháng, trong khi CPI tháng 8 của Mỹ tăng 0,4% so với tháng trước và 3,4% so với cùng kỳ năm ngoái, đều cao hơn dự báo.

Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm tiếp tục là yếu tố đáng chú ý. Trong phiên 14/9, lợi suất có thời điểm chạm 5,01% trước khi hạ nhiệt và đóng cửa ở mức 4,96%. Chỉ số DXY cũng tăng phiên thứ tư liên tiếp, lên 99,39 điểm.

USD mạnh lên cùng lợi suất duy trì ở mức cao tạo sức ép lên kim loại quý. Giá vàng kỳ hạn giảm 1,1%, xuống 4.297 USD/ounce. Giá bạc giảm 1,7%, xuống 63,5 USD/ounce, mức thấp nhất kể từ tuần đầu tháng 8.

Diễn biến ngắn hạn này vẫn chưa làm thay đổi đáng kể bức tranh dài hạn của thị trường vàng. Theo MXV, mối quan hệ lý thuyết giữa lãi suất và kim loại quý đang có những sai lệch rõ rệt. Lãi suất thực tăng thường làm chi phí cơ hội của việc nắm giữ tài sản không sinh lợi suất như vàng tăng lên. Tuy nhiên, từ năm 2022 đến nay, kim loại quý liên tục thiết lập các đỉnh giá mới trong nhiều giai đoạn lợi suất thực của trái phiếu Kho bạc Mỹ chống lạm phát (TIPS) kỳ hạn 10 năm duy trì ở mức dương.

Sự thay đổi nằm ở cấu trúc dòng tiền trên thị trường vàng. Trước đây, giá vàng chịu ảnh hưởng lớn từ dòng vốn của các tổ chức tài chính phương Tây thông qua các quỹ hoán đổi danh mục (ETF), vốn nhạy cảm với biến động lãi suất. Những năm gần đây, lực mua từ các ngân hàng trung ương trở thành một động lực quan trọng. Lượng mua ròng duy trì trên 1.000 tấn mỗi năm trong giai đoạn 2022-2024 và đạt 863 tấn năm 2025.

Hoạt động tích lũy này phục vụ mục tiêu phòng ngừa rủi ro từ các biện pháp trừng phạt tài chính và đa dạng hóa tài sản dự trữ quốc gia. Đây là dòng vốn mang tính cơ cấu, có tầm nhìn dài hạn nên ít chịu ảnh hưởng từ những thay đổi chính sách tiền tệ trong ngắn hạn.

Với bạc, nhu cầu công nghiệp tiếp tục tạo lực đỡ quan trọng. Lĩnh vực quang điện mặt trời chiếm gần 20% tổng nhu cầu bạc năm 2023 và dự kiến đạt 200-250 triệu ounce mỗi năm vào năm 2030. Sự phổ cập của xe điện và phát triển công nghệ pin cũng thúc đẩy nhu cầu bạc công nghiệp. Xe điện sử dụng khoảng 25-50 gram bạc mỗi xe, gấp đôi xe sử dụng động cơ đốt trong.

Tổng nhu cầu công nghiệp được dự báo tăng 50-80% vào năm 2030. Riêng lĩnh vực điện mặt trời và xe điện có thể chiếm 400-500 triệu ounce mỗi năm. Cầu vượt cung mang tính cơ cấu khiến thị trường bạc đối mặt với năm thâm hụt thứ sáu liên tiếp, qua đó tạo sức ép lên nguồn cung bạc vật chất trong những năm tới.

Cà phê phục hồi, nhưng nguồn cung vẫn là biến số lớn

Trên thị trường nguyên liệu công nghiệp, cà phê ghi nhận diễn biến tích cực sau ba tuần giảm liên tiếp. Arabica kỳ hạn tháng 12 tăng 1,68%, lên 6.404 USD/tấn, trong khi Robusta kỳ hạn tháng 11 tăng 0,28%, lên 3.535 USD/tấn.

Đà phục hồi trước hết đến từ yếu tố kỹ thuật. Sau chuỗi giảm kéo dài, thị trường rơi vào vùng quá bán sâu, tạo điều kiện cho hoạt động mua bù thiếu và chốt lời của các quỹ đầu tư. Báo cáo cam kết của các nhà giao dịch (COT) mới nhất cho thấy nhóm quỹ đầu cơ đã giảm vị thế ròng trong ba tuần liên tiếp. Khi lượng vị thế bán gia tăng, các quỹ có xu hướng mua bù để đóng vị thế, qua đó tạo lực hỗ trợ cho giá.

Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, nguồn cung tiếp tục là biến số đáng chú ý. Tại Brazil, thời tiết bất lợi đang gây thêm sức ép trong giai đoạn cuối vụ. Theo thông tin từ chuyên trang theo dõi thị trường cà phê Brazil Agnocafé được thu thập trong những tháng gần đây, mưa kéo dài tại São Paulo và phần lớn các vùng sản xuất của Minas Gerais, trong đó lượng mưa tháng 9 đã vượt 100 mm, nối tiếp các đợt mưa từ tháng 6 đến tháng 8.

Mưa kéo dài ảnh hưởng đến tiến độ thu hoạch và gây tổn thất đối với sản lượng. Quả chín rụng trước khi thu hái có thể bị hư hỏng hoặc không được thu gom đầy đủ. Việc tiếp xúc lâu với nền đất ẩm cũng làm tăng tỷ lệ cà phê chất lượng thấp. Nếu thời tiết bất lợi tiếp diễn trong phần còn lại của tháng 9, khoảng cách giữa sản lượng thực tế và các dự báo ban đầu có thể tiếp tục gia tăng.

Áp lực nguồn cung càng đáng chú ý khi tồn kho Arabica đạt chuẩn trên Sở ICE US tiếp tục giảm. Trong phiên 14/9, tồn kho giảm hơn 500 bao, xuống còn hơn 217.930 bao, mức thấp nhất trong 27 năm.

Tại Việt Nam, diễn biến thời tiết cũng tạo ra những thách thức đối với mùa vụ 2026-2027. Khảo sát thực tế cho thấy nguồn nước phân bổ không đồng đều: mưa lớn gây ngập úng cục bộ tại các vùng trũng thấp, trong khi một số hồ chứa thủy lợi vẫn trong tình trạng cạn nước. Chu kỳ ngập úng xen kẽ khô hạn làm tăng nguy cơ rụng quả cận chín và phát sinh nấm bệnh, ảnh hưởng đến chất lượng nhân và sản lượng.

Như vậy, nhịp phục hồi của cà phê trong phiên 14/9 mới phản ánh sự cân bằng trở lại sau chuỗi giảm kéo dài. Diễn biến tiếp theo vẫn phụ thuộc lớn vào khả năng duy trì lực mua của các quỹ, tình hình tồn kho và những tác động thực tế của thời tiết lên nguồn cung tại các vùng sản xuất lớn.