Khắc phục tính mùa vụ, phát triển du lịch khu vực Bắc Trung Bộ: Vai trò từ doanh nghiệp

Việc các doanh nghiệp du lịch đã hoàn toàn thích nghi với hoạt động kinh doanh theo mùa, chưa chủ động tìm kiếm các giải pháp để thay đổi, được coi là một trong những yếu tố tác động không nhỏ đến sự phát triển du lịch ở khu vực này.

Khu vực Bắc Trung Bộ có nhiều tiềm năng du lịch, với 9 di sản thế giới được UNESCO công nhận, bao gồm cả di sản văn hóa và thiên nhiên, cả vật thể và phi vật thể. Hệ thống hang động Phong Nha – Kẻ Bàng, đặc biệt là hang Sơn Đoòng và hang Én, có giá trị lớn trong việc xây dựng sản phẩm du lịch và thương hiệu điểm đến cho vùng. Cố đô Huế đã tạo dựng được hình ảnh, thương hiệu cho Huế về sản phẩm di sản và du lịch lễ hội, được thị trường trong nước và quốc tế đánh giá cao. Hệ thống tài nguyên du lịch như con đường huyền thoại Hồ Chí Minh có giá trị lịch sử to lớn, không chỉ đối với Việt Nam mà còn trên toàn thế giới. Tài nguyên du lịch tự nhiên, văn hóa rất đa dạng và phong phú là lợi thế để khu vực Bắc Trung Bộ phát triển đa dạng các loại hình sản phẩm du lịch, là cơ sở quan trọng để khu vực khai thác du lịch quanh năm, bền vững.

Bắc Trung Bộ cũng là khu vực giữ vị trí rất quan trọng trong hệ thống phát triển tour và tuyến du lịch của Việt Nam, nằm ở trung tâm, dễ tiếp cận từ cả các cửa ngõ phía Bắc và phía Nam, và nằm trên tuyến hành lang Đông - Tây kết nối với Lào, Thái Lan và Myanmar. Đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay, hạ tầng đường bộ cao tốc đã dần hoàn thiện, đường hàng không, đường sắt và đường biển ngày càng có nhiều cải thiện rất thuận lợi. Tuy nhiên, sản phẩm du lịch của vùng vẫn còn phát triển rời rạc, thiếu sự liên kết, chuỗi giá trị du lịch chưa được định hình chắc chắn, làm giảm tính hấp dẫn và hiệu quả của sản phẩm du lịch. Những hạn chế trong chuỗi giá trị du lịch, cùng với hệ thống cơ sở hạ tầng hỗ trợ chưa hoàn thiện, đã khiến sản phẩm du lịch trở nên đơn điệu, không tạo được ấn tượng mạnh mẽ trong lòng du khách, dẫn đến hiệu quả kinh doanh chưa cao.

Đây cũng là khu vực đang thiếu vốn đầu tư cho phát triển du lịch: nguồn vốn đầu tư cho du lịch hiện tại còn rất hạn chế so với các vùng khác, và thiếu sự đầu tư tập trung cho các khu du lịch tầm cỡ. Điều này dẫn đến chất lượng sản phẩm chưa cao và khả năng cạnh tranh thấp. Hầu hết các địa phương trong vùng có năng lực xây dựng sản phẩm và xúc tiến quảng bá còn yếu, ngoại trừ Huế. Chất lượng sản phẩm, dịch vụ du lịch không đồng đều giữa các địa phương, cơ sở vật chất kỹ thuật, hạ tầng dịch vụ còn thiếu và yếu gây cản trở cho việc phát triển hạ tầng du lịch.

Các sản phẩm du lịch chính hiện nay chủ yếu vẫn phát triển theo hướng khai thác theo mùa vụ, chưa có nhiều nỗ lực toàn diện để phát triển sản phẩm khắc phục tính mùa vụ du lịch. Các hoạt động du lịch trong khu vực này vẫn còn mang tính nhỏ lẻ, manh mún, thiếu sự liên kết chặt chẽ giữa các địa phương và chưa có sự gắn kết cần thiết giữa các điểm du lịch…

Để khắc phục tính mùa vụ, các doanh nghiệp trong ngành du lịch ngoài việc phát triển các sản phẩm dịch vụ khai thác quanh năm, cải tạo, nâng cao chất lượng cơ sở vật chất, cần chú trọng đặc biệt tới các chính sách về sản phẩm, giá bán vào mùa thấp điểm. Cả bên cung và bên cầu cần phải gặp nhau trong các tháng thấp điểm là thách thức nhưng cũng là cơ hội. Ví dụ vào các tháng mùa đông thì các chính sách giá sẽ phải rất đặc biệt. Chính sách sản phẩm cũng tương tự. 

Qua khảo sát cho thấy, giá cả dịch vụ du lịch ở một số khu du lịch có giảm trong mùa thấp điểm nhưng còn cứng nhắc, đặc biệt là các dịch vụ cơ bản như lưu trú, ăn uống. Các chương trình khuyến mãi, giảm giá vào mùa thấp điểm chưa thực sự hấp dẫn để thu hút du khách. Các doanh nghiệp du lịch trong vùng chưa có sự kết nối chặt chẽ để cùng nhau xây dựng các sản phẩm du lịch mới, hấp dẫn.

Bên cạnh đó, các hoạt động quảng bá du lịch vào mùa thấp điểm chưa được đầu tư mạnh mẽ, dẫn đến ít người biết đến. Cuối cùng, qua trao đổi thông tin với các doanh nghiệp du lịch cho thấy, họ đã quen với việc kinh doanh theo mùa, chưa chủ động tìm kiếm các giải pháp để thay đổi.