Cơ hội vàng cho chuyển đổi số và công nghiệp hỗ trợ Việt Nam

Trong bối cảnh chuyển đổi số và xanh hóa sản xuất đang là yêu cầu sống còn đối với ngành công nghiệp chế biến – chế tạo, triển lãm công nghiệp song hành VME và SIE 2025 không chỉ là một sự kiện công nghệ, mà còn là nền tảng kết nối mang tính chiến lược giúp doanh nghiệp Việt định vị lại vai trò trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Từ ngày 6 đến 8/8/2025, gần 200 thương hiệu công nghệ đến từ hơn 30 quốc gia sẽ hội tụ tại Vietnam Manufacturing Expo (VME) và Vietnam–Japan Supporting Industries Exhibition (SIE) tại Hà Nội. Với hơn 10.000 khách tham quan chuyên ngành, chuỗi triển lãm này không chỉ mang lại hàng loạt giải pháp tự động hóa, robot AI, năng lượng tiết kiệm, mà còn tạo lập hàng trăm kết nối B2B trực tiếp giữa doanh nghiệp Việt và đối tác quốc tế – điều đặc biệt ý nghĩa trong bối cảnh tỷ lệ nội địa hóa công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam vẫn chỉ quanh mức 10%.

Trải qua gần hai thập kỷ phát triển, VME và SIE đã chuyển mình từ vai trò triển lãm giới thiệu thiết bị thành một nền tảng đa chức năng: kết nối – xúc tiến thương mại – đào tạo – chuyển giao công nghệ. Đặc biệt, trong bối cảnh Việt Nam đang nổi lên như một điểm đến FDI chiến lược tại châu Á, sự kiện năm nay mang đến các giải pháp sản xuất thông minh, mô hình nhà máy tương lai, các phiên trình bày chuyên sâu và hoạt động giao thương theo lịch hẹn – tất cả cùng hướng tới mục tiêu chung: tăng tốc chuyển đổi số và nâng cao năng lực công nghiệp hỗ trợ trong nước.

Bà Varaporn Dhamcharee – Tổng Giám đốc RX Tradex Thái Lan & Việt Nam – nhấn mạnh: “VME & SIE không chỉ là nơi cập nhật công nghệ mới, mà là nền tảng chiến lược để doanh nghiệp Việt tìm kiếm hợp tác bền vững, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng dựa vào năng lực sản xuất thông minh.”

Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, trong 6 tháng đầu năm 2025, vốn FDI thực hiện tại Việt Nam đạt 11,72 tỷ USD, mức cao nhất trong 5 năm qua. Đáng chú ý, 81,6% vốn FDI đổ vào lĩnh vực chế biến – chế tạo. Điều này cho thấy ngành công nghiệp Việt đang bước vào giai đoạn bứt phá, nhưng cũng đối mặt với áp lực tăng tốc chuyển đổi số để theo kịp tiêu chuẩn toàn cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và sản xuất bền vững.

Tại sự kiện, khu vực Robowork Station mô phỏng nhà máy thông minh tương lai đã thu hút nhiều doanh nghiệp đến từ các khu công nghiệp Bắc Ninh, Hải Phòng, Thái Nguyên… Các giải pháp tích hợp robot công nghiệp, AI, năng lượng xanh không chỉ là minh chứng cho xu hướng “không công nhân – không carbon” trong tương lai, mà còn là lời cảnh báo cho những doanh nghiệp vẫn vận hành theo cách truyền thống, thủ công và manh mún.

Một trong những điểm sáng nổi bật tại SIE 2025 là Ngày hội kết nối ngành công nghiệp hỗ trợ Việt – Nhật, với sự tham gia của các nhà mua hàng, kỹ sư trưởng và chuyên gia chuỗi cung ứng từ nhiều tập đoàn Nhật Bản đang đầu tư tại Việt Nam. Qua các phiên trình bày và tọa đàm kỹ thuật, doanh nghiệp Việt được giới thiệu rõ về quy trình chọn nhà cung ứng, tiêu chuẩn linh kiện, chính sách chuyển giao công nghệ – những “cánh cổng kỹ thuật” mà nếu không vượt qua, sẽ không thể bước vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Ông Haruhiko Ozasa – Trưởng đại diện JETRO Hà Nội – nhận định: “Tăng cường liên kết Việt – Nhật là chiến lược dài hạn, không chỉ dừng lại ở chuyển giao công nghệ mà hướng tới xây dựng một chuỗi giá trị bền vững trong khu vực.””

Khu vực Sourcing Area – nơi kết nối trực tiếp nhà mua hàng và nhà cung ứng Việt – cũng ghi nhận hàng trăm phiên trao đổi kỹ thuật, báo giá và tiền hợp đồng trong ngày đầu khai mạc. Đây là hình thức giao thương mục tiêu được đánh giá hiệu quả hơn nhiều so với mô hình “gian hàng – đi dạo” truyền thống, giúp rút ngắn thời gian và giảm chi phí tiếp cận thị trường quốc tế cho doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nước.

Dù cơ hội đang mở ra mạnh mẽ, ngành công nghiệp Việt Nam vẫn phải đối mặt với một thực tế khó khăn: thiếu vắng doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ quy mô vừa và lớn, đủ sức tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu. Theo Bộ Công Thương, hơn 90% doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam hiện là doanh nghiệp nhỏ, công nghệ cũ, thiếu nhân lực kỹ thuật và ít liên kết chuỗi.

Điều này lý giải vì sao các sự kiện như VME & SIE không chỉ quan trọng về mặt công nghệ, mà còn có ý nghĩa định hình chính sách: hỗ trợ doanh nghiệp nội địa xác lập tiêu chuẩn kỹ thuật, minh bạch quy trình, đào tạo kỹ sư, chuẩn hóa sản phẩm và tìm được “lối vào” các mạng lưới chuỗi cung ứng khu vực.

Có thể nói, VME & SIE 2025 là sự kiện hiếm hoi tại Việt Nam hiện nay mang tính tích hợp: công nghệ – đào tạo – xúc tiến – kết nối B2B – hỗ trợ nội địa hóa. Sự hiện diện của các tổ chức lớn như RX Tradex, JETRO, VIETRADE, cùng hàng trăm thương hiệu công nghệ đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Đức, Mỹ… cho thấy một xu hướng rõ rệt: các tập đoàn toàn cầu đang tìm kiếm nhà cung ứng tại chỗ, tại Việt Nam – nhưng chỉ với những điều kiện kỹ thuật khắt khe.

Do đó, việc tham gia triển lãm không chỉ là “xem máy, xem robot”, mà chính là hành động chiến lược để doanh nghiệp Việt tìm vị thế mới trong bản đồ công nghiệp toàn cầu.

Sự hội tụ của công nghệ, xu hướng xanh, vốn FDI và chuyển dịch chuỗi cung ứng đang tạo ra “bệ phóng” mạnh mẽ cho ngành chế tạo Việt Nam. Tuy nhiên, để biến những cơ hội này thành hiện thực, doanh nghiệp cần bước ra khỏi vùng an toàn, mạnh dạn đầu tư cho công nghệ, tiêu chuẩn hóa quy trình và tận dụng tối đa các nền tảng xúc tiến, kết nối.