Xuất khẩu nông sản tăng trưởng khả quan dưới tác động đại dịch Covid-19
Việt Nam ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do đã mở ra nhiều cơ hội cho xuất khẩu nông, lâm sản, nhưng đây cũng là nguyên nhân khiến ngành nông nghiệp phải đối mặt với nhiều rào cản thương mại.
Dù tình hình đại dịch Covid-19 trên thế giới vẫn diễn biến phức tạp, khó lường thì xuất khẩu nông lâm thủy sản trong quý I năm 2021 của Việt Nam vẫn tăng trưởng khả quan, với kim ngạch đạt 10,61 tỷ USD, tăng hơn 19% so với cùng kỳ năm ngoái. Các thị trường chiếm phần lớn thị phần trong xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam gồm có Hoa Kỳ, Trung Quốc, châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, khối các nước ASEAN…
Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, ông Nguyễn Quốc Toản – Cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – NN&PTNT), lo ngại rằng: Ngoài ảnh hưởng của dịch Covid-19, hoạt động xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trong thời gian tới còn gặp phải nhiều thách thức, trở ngại do khi thực hiện các cam kết mở cửa thị trường, giảm thuế, các nước nhập khẩu cũng sẽ gia tăng khâu kiểm tra nghiêm ngặt, rào cản thương mại cản trở xuất khẩu nông sản của Việt Nam.
Theo ông Nguyễn Quốc Toản, liên quan tới rào cản thương mại, Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định thương mại với 27 nước châu Âu (EVFTA) đã tạo điều kiện rất tốt cho hàng xuất khẩu của Việt Nam khi cắt giảm hàng loạt các loại thuế nhập khẩu, song các rào cản kỹ thuật cũng nhiều và khó khăn hơn. Điển hình, kiểm dịch thực vật, muốn sản phẩm xuất khẩu sang thị trường khác, phải có giấy kiểm dịch thực vật do cơ quan bảo vệ thực vật cấp, kiểm soát an toàn.
Xuất khẩu nông sản tăng trưởng khả quan dưới tác động đại dịch Covid-19
Còn đối với trường hợp rau quả, có ba vấn đề cần quan tâm hàng đầu là an toàn thực phẩm, quy chuẩn hàng hóa và kiểm dịch thực vật. Về an toàn thực phẩm, Việt Nam dựa trên tiêu chuẩn do Ủy ban an toàn thực phẩm quốc tế đưa ra, nhưng mỗi quốc gia lại sẽ có tiêu chuẩn riêng, không đồng nhất.
Ông Đỗ Xuân Lập – Chủ tịch Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, cho biết: Tham gia các hiệp định thương mại tư do thế hệ mới đã mang đến nhiều tiềm năng cho xuất khẩu gỗ của Việt Nam. Tuy nhiên, trở ngại mà các doanh nghiệp xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam gặp phải đó là tuân thủ chặt chẽ các quy định về chứng nhận xuất xứ, không tiếp tay cho các hành vi gian lận…
Tháo gỡ rào cản thương mại bằng hình thức đàm phán
Thực tế nhìn nhận rằng, việc đưa nông sản Việt Nam vượt qua trở ngại, tiến sâu vào thị trường thế giới đang là bài toán mà ngành Nông nghiệp, doanh nghiệp và nông dân phải tìm lời giải.
Ở góc độ nhà quản lí, ông Nguyễn Quốc Toản cho rằng, ngành Nông nghiệp cần phải đẩy nhanh tiến độ đàm phán, mở cửa thị trường cho sản phẩm nông nghiệp; tổ chức hội thảo phổ biến các vấn đề liên quan về các quy định thị trường, rào cản kỹ thuật trong các hiệp định thương mại tự do phù hợp với diễn biến phức tạp của dịch Covid -19.
Theo đó, Bộ NN&PTNT cần thực hiện tập trung đàm phán để tháo gỡ rào cản thương mại và rào cản kỹ thuật của các nước đối với hàng nông sản xuất khẩu của Việt Nam; kịp thời cảnh báo quy định về các rào cản và những vấn đề phát sinh đối với nông sản xuất khẩi, đặc biệt tại các thị trường có thị phần lớn. Bên cạnh đó, phối hợp với các đại sứ quán, thương vụ tại các nước để cung cấp thông tin, phân tích, dự báo về tình hình thị trường, từ đó đưa ra những định hướng đúng đắn, tạo ra những sản phẩm nông nghiệp phù hợp tiêu chí của thị trường.
Ngoài ra, Bộ NN&PTNT cũng tập trung triển khai các giải pháp trọng điểm như tổ chức lại sản xuất theo chuỗi giá trị và thúc đẩy tiêu thụ nông sản. Phát triển sản xuất đảm bảo quy chuẩn, áp dụng truy xuất nguồn gốc, mã số vùng nuôi, vùng trồng….
