Xây dựng trung tâm tài chính tại Việt Nam: Kết nối thị trường tài chính toàn cầu

Sự cần thiết của trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam

Việc xây dựng và phát triển TTTC tại Việt Nam là một yêu cầu khách quan, phản ánh nhu cầu hội nhập và kết nối sâu rộng với thị trường tài chính toàn cầu. Chủ trương này đã được Bộ Chính trị, Quốc hội và Chính phủ thảo luận và nhất trí. Mục tiêu của TTTC là giúp Việt Nam thu hút các tổ chức tài chính quốc tế, huy động nguồn lực đầu tư mới, đồng thời khai thác các cơ hội từ dòng vốn đầu tư quốc tế nhằm phát triển kinh tế - xã hội.

Theo đó, Bộ Chính trị đã có Kết luận số 47-TB/TW về Đề án xây dựng TTTC khu vực và quốc tế. Mới đây, Chính phủ cũng ban hành Nghị quyết số 259/NQ-CP nhằm cụ thể hóa kế hoạch hành động này. Bộ Tài chính đã chủ động phối hợp với các cơ quan, bộ, ngành liên quan để xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về TTTC, dự kiến sẽ được trình tại Kỳ họp thứ 9 sắp tới.

Hội nghị lần này không chỉ là dịp để chia sẻ kinh nghiệm quốc tế trong phát triển TTTC mà còn là cơ hội để thảo luận mô hình TTTC phù hợp với thông lệ quốc tế và thực tế Việt Nam. Các cơ chế, chính sách đặc thù trong các lĩnh vực tài chính, ngân hàng, đào tạo nhân lực và giải quyết tranh chấp cũng là những vấn đề quan trọng được đưa ra bàn luận.

TP. Hồ Chí Minh hiện nay đang có nhiều lợi thế tự nhiên và chiến lược để phát triển thành TTTC quốc tế. Thành phố này nằm tại giao điểm của các tuyến đường hàng hải Bắc - Nam và Đông - Tây, giữ vị trí trung tâm của khu vực Đông Nam Á, đồng thời là cửa ngõ kết nối quốc tế. Vị trí này đặc biệt có lợi vì múi giờ của TP. Hồ Chí Minh khác biệt với các trung tâm tài chính lớn toàn cầu, tạo cơ hội thu hút dòng vốn nhàn rỗi từ các TTTC quốc tế trong thời gian nghỉ giao dịch.

Về quy mô kinh tế, TP. Hồ Chí Minh đóng góp khoảng 15,5% GDP cả nước và chiếm hơn 25% thu ngân sách quốc gia. Điều này cho thấy tiềm năng lớn của TP. Hồ Chí Minh trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Quyết tâm chính trị và các yếu tố cốt lõi

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh rằng việc xây dựng TTTC tại Việt Nam không chỉ là một dự án lớn mà còn là cơ hội quan trọng để Việt Nam tham gia vào chuỗi trung tâm tài chính toàn cầu. Với vị trí chiến lược, môi trường kinh tế vĩ mô ổn định và sự phát triển mạnh mẽ trong việc áp dụng công nghệ tài chính, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành một điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư quốc tế.

TP. Hồ Chí Minh có những lợi thế đặc biệt để trở thành trung tâm tài chính quốc tế. Thành phố sở hữu nền kinh tế năng động, hội nhập sâu rộng và một hệ thống cơ sở hạ tầng tài chính hiện đại. Đặc biệt, TP. Hồ Chí Minh có khả năng kết nối với các TTTC trong khu vực như Singapore, Thượng Hải, Tokyo.

Theo các chuyên gia tại hội nghị, để phát triển TTTC tại Việt Nam, các yếu tố chính sách, nhân lực và cơ sở hạ tầng là ba yếu tố quan trọng không thể thiếu. 

Một là, các chính sách phải linh hoạt, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của TTTC, đặc biệt trong các lĩnh vực như tài chính, ngân hàng và công nghệ tài chính. Các chuyên gia đề xuất rằng Việt Nam nên xây dựng một hệ thống pháp lý tương đồng với các TTTC quốc tế, đặc biệt là trong lĩnh vực trọng tài kinh tế.

Hai là, để thu hút nhân tài, Việt Nam cần tạo ra môi trường làm việc hấp dẫn và có các chính sách đãi ngộ hợp lý. Chuyên gia cho rằng TP. Hồ Chí Minh cần tập trung vào việc đào tạo nhân lực chất lượng cao và thu hút chuyên gia quốc tế để đảm bảo nguồn nhân lực cho TTTC.

Ba là, TP. Hồ Chí Minh đã chuẩn bị cơ sở hạ tầng hiện đại với các khu đô thị như Thủ Thiêm, quỹ đất rộng, cùng hệ thống kết nối giao thông và dịch vụ tài chính tiên tiến. Thành phố cũng đang đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng số và xanh, điều này sẽ là chìa khóa thu hút vốn đầu tư vào TTTC.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng khẳng định rằng việc xây dựng TTTC sẽ giúp Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu hiện đại hóa nền kinh tế, đóng góp vào sự phát triển bền vững của khu vực và toàn cầu. Thành công của TTTC Việt Nam sẽ tạo ra một môi trường đầu tư thuận lợi, thu hút thêm dòng vốn quốc tế và củng cố vị thế của Việt Nam trong nền kinh tế toàn cầu.

Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được cũng bày tỏ sự tin tưởng rằng việc xây dựng TTTC tại thành phố sẽ không chỉ thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội mà còn nâng cao năng lực quản lý đô thị, tạo động lực cho sự phát triển bền vững và mở rộng hợp tác toàn diện với các đối tác quốc tế.

Trong khuôn khổ Hội nghị Xây dựng TTTC tại Việt Nam, Sở Tài chính TPHCM đề xuất 2 phương án cụ thể.

 

Phương án 1 là đặt tại khu lõi Trung tâm thương mại - tài chính (CBD - Phân khu 1) khu đô thị mới Thủ Thiêm, TP. Thủ Đức và một phần tại khu vực trung tâm Quận 1 (Phân khu 5) nằm lân cận với tổng diện tích khoảng 340 ha.

 

Còn phương án thứ 2 với tổng diện tích khoảng 687 ha, bao gồm các phân khu và diện tích TTTC tại Quận 1 (tương đồng với phương án 1). Phần tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm sẽ được bố trí toàn bộ các phân khu chức năng (trừ phân khu 8) với diện tích khoảng 564 ha.

Sở Tài Chính TPHCM kiến nghị chọn phương án 2 để bố trí không gian TTTC. Phương án này được nhận định sẽ có nhiều dư địa phát triển. Việc đề xuất này bảo đảm đúng tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị và phù hợp quy hoạch đã được các cấp có thẩm quyền từ Trung ương đến địa phương phê duyệt.