Xây dựng cơ chế cạnh tranh hút dòng vốn FDI chất lượng cao

Nền tảng vững chắc cho sự chuyển mình chiến lược

Năm 2025 tiếp tục là một năm khẳng định vị thế của Việt Nam trên bản đồ đầu tư quốc tế. Báo cáo chính thức từ Bộ Tài chính tại Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 10/2025 đã công bố những con số đầy ấn tượng là tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký trong 10 tháng đầu năm đạt 31,52 tỷ USD, tăng 15,6% so với cùng kỳ.

Mức tăng trưởng này không chỉ là con số, mà là lời khẳng định niềm tin vững chắc của cộng đồng doanh nghiệp toàn cầu vào môi trường đầu tư Việt Nam. Đáng chú ý, sự tăng trưởng chủ yếu đến từ vốn đăng ký điều chỉnh và hoạt động góp vốn, mua cổ phần, hai lĩnh vực đạt mức tăng trưởng kỷ lục, cùng chạm mốc 45% so với cùng kỳ. Điều này cho thấy các nhà đầu tư hiện hữu, sau thời gian thăm dò và hoạt động, đang mạnh mẽ mở rộng quy mô sản xuất và cam kết đầu tư dài hạn tại Việt Nam.

Song hành với vốn đăng ký, vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 21,3 tỷ USD, tăng 8,8% và là mức giải ngân cao nhất trong 5 năm gần đây. Điều này chứng minh rằng, các cam kết đầu tư không chỉ nằm trên giấy tờ mà đang được giải ngân hiệu quả, biến thành các nhà máy, dây chuyền sản xuất và cơ hội việc làm cụ thể.

Công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vai trò là ngành trung tâm hấp thụ dòng vốn FDI, chiếm 62,5% tổng vốn đăng ký cấp mới và tăng thêm (đạt 16,37 tỷ USD) và 83% vốn thực hiện. Điều này củng cố vai trò của Việt Nam như một công xưởng sản xuất quan trọng của thế giới.

Các đối tác hàng đầu như Singapore, Trung Quốc, Hồng Kông và Nhật Bản đang tiếp tục đổ vốn, tạo nên một sự đa dạng trong nguồn vốn, đảm bảo tính bền vững và sự ổn định cho nền kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

Cơ chế đột phá cho tương lai chất lượng cao

Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phải chuyển dịch chiến lược thu hút FDI để không chỉ tăng số lượng, mà còn tăng chất lượng, hướng tới các ngành công nghệ cao và bền vững. Bộ Tài chính đang khẩn trương triển khai các công việc mang tính đột phá để hiện thực hóa mục tiêu này.

Chiến lược thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài cần phải được điều chỉnh để trở thành đòn bẩy chiến lược, hỗ trợ nâng cao năng lực nền kinh tế, phù hợp với xu thế phát triển bền vững toàn cầu. Để thu hút các định chế tài chính lớn, các quỹ đầu tư quốc tế, cần có các cơ chế chính sách đột phá và cạnh tranh vượt trội.

Bộ Tài chính đang ráo riết rà soát, sửa đổi quy định về ưu đãi đầu tư đặc biệt và xây dựng Dự thảo Đề án phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài (dự kiến trình trong tháng 11/2025). Việc nghiên cứu tổng thể cả vốn trực tiếp (FDI) và vốn gián tiếp (FII) sẽ tạo ra một bức tranh toàn diện, giúp định vị vai trò của khu vực kinh tế này trong mối tương quan với kinh tế tư nhân và kinh tế nhà nước.

Đặc biệt, Chiến lược thu hút FDI thế hệ mới dự kiến sẽ tập trung vào các nhóm lĩnh vực ưu tiên, có triển vọng tốt, làm động lực tăng trưởng mới, bao gồm: Bán dẫn và điện tử chuyên dụng; Trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây và Trí tuệ nhân tạo (AI); Logistics số và khu thương mại tự do; Y sinh, dược phẩm và thiết bị y tế; Năng lượng sạch và vật liệu mới.

Đây là những lĩnh vực cốt lõi của nền kinh tế số và kinh tế xanh toàn cầu, thể hiện quyết tâm của Việt Nam trong việc bắt kịp xu thế thời đại và đón đầu dòng vốn có giá trị gia tăng cao.

Cùng với việc cải cách chính sách, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Tài chính xây dựng, quản lý và vận hành Cổng một cửa đầu tư quốc gia. Đây là một dự án trọng điểm nhằm nâng cao hiệu quả công tác thu hút đầu tư nước ngoài, đẩy mạnh cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và tăng cường tính minh bạch trong quản lý nhà nước.

Việc xây dựng Cổng một cửa sẽ giúp nhà đầu tư nước ngoài tiếp cận thông tin và thực hiện thủ tục nhanh chóng, hiệu quả hơn, biến Việt Nam thành một địa chỉ đầu tư không chỉ tiềm năng mà còn dễ dàng và thuận lợi.

Với những thành tựu đã đạt được và những cơ chế chính sách đột phá đang được kiến tạo, Việt Nam đang bước vào một kỷ nguyên mới của thu hút đầu tư nước ngoài. Nền tảng vững chắc và tầm nhìn chiến lược táo bạo này hứa hẹn sẽ đưa kinh tế phát triển lên một tầm cao mới tăng trưởng nhanh, bền vững và chất lượng cao.