Việt Nam mua “siêu máy nghìn tỷ” điều trị ung thư của Mỹ

Chiều ngày 18 tháng 2 tại Washington, DC (Mỹ), trước sự chứng kiến của Tổng Bí Thư Tô Lâm và đoàn biểu cấp cao, cùng đại diện Bộ Thương mại Mỹ gồm Thứ trưởng, Trợ lý Bộ trưởng Thương mại Mỹ David Fogel và Thứ trưởng, Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Michael G. DeSombre, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh và Tập đoàn Công nghệ Thiết bị Y tế hàng đầu của Mỹ Mevion (Mevion Medical Systems, Inc.) chính thức ký Hợp đồng Mua và chuyển giao công nghệ vận hành hệ thống “siêu máy” điều trị ung thư Proton MEVION S250-FIT thế hệ mới nhất (S250-Fit), hiện đại hàng đầu thế giới, trị giá gần hai nghìn tỷ đồng.

Lễ ký kết diễn ra trong khuôn khổ chuyến công du đầu năm của Tổng Bí Thư Tô Lâm để tham dự các hoạt động trong nội hàm hợp tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Mỹ về hoà bình và phát triển bền vững.

Tại buổi lễ, các bên đã một lần nữa khẳng định tầm quan trọng của hợp tác giữa Việt Nam và Mỹ trong các lĩnh vực, trong đó trọng tâm là khoa học công nghệ hiện đại, bao gồm công nghệ đỉnh cao về y tế, chăm sóc sức khỏe con người. Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ về nhiều mặt, đặc biệt là lĩnh vực y tế công nghệ cao. Không chỉ đáp ứng cho nhu cầu chăm sóc sức khỏe cho nhân dân, mà còn là cơ hội phát triển du lịch y tế.

Bà Sandra Rousselle, SPHR, SHRM-SCP - Phó Chủ tịch phụ trách Điều hành Nhân sự và Công tác Đối ngoại của Hãng Mevion, cho biết hiện hệ thống điều trị ung thư Proton MEVION S250-FIT là thế hệ mới nhất, được phát triển công nghệ ở mức gần như hoàn hảo cho mục tiêu điều trị ung thư bằng xạ trị proton - liệu pháp ưu việt trong điều trị ung thư về hiệu quả và độ an toàn ở mức rất cao so với xạ trị thông thường.

Ở phiên bản công nghệ mới, cao cấp nhất này, FDA đã chính thức cấp phép sử dụng vào tháng 10/2025 và Bệnh viện Stanford (Mỹ) là đơn vị đầu tiên đặt mua để sử dụng trong điều trị.

Tại châu Á, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là đơn vị đầu tiên ký thành công hợp đồng mua "siêu máy” xạ trị ung thư Proton MEVION S250-FIT phiên bản mới nhất tích hợp AI hiện đại, mở ra cơ hội để người bệnh ung thư Việt Nam dễ dàng tiếp cận phương pháp xạ trị mới nhất của thế giới ở ngay trong nước, được thụ hưởng hiệu quả điều trị vượt trội, chuẩn quốc tế, an toàn và tiết kiệm, kỳ vọng giữ lại một phần trong hàng tỷ đô la Mỹ chi phí điều trị ung thư ở nước ngoài của người Việt mỗi năm.

Ý tưởng về Proton Therapy được phát minh từ năm 1946, điều trị ca đầu tiên vào năm 1954 và trung tâm proton đầu tiên mở ra kỷ nguyên ứng dụng lâm sàng quy mô bệnh viện vào năm 1990. Sau đó, kỹ thuật xạ trị ung thư proton nhanh chóng tiếp tục phát triển và được khẳng định như một cuộc cách mạng trong xạ trị ung thư bởi hiệu quả, tính an toàn cao hoàn toàn khác biệt so với xạ trị thông thường. Tuy nhiên, do tính chất phức tạp của nguyên lý gia tốc hạt và hệ thống từ trường siêu dẫn công suất lớn, hệ thống proton đòi hỏi yêu cầu rất cao về thiết kế, sản xuất, lắp đặt và vận hành. Thường phải cần đến vài năm cho xây dựng các khu vực rộng lớn để đặt máy, sản xuất máy và lắp đặt, sử dụng, vận hành. 

Xuất phát từ thực tế khó khăn, các nhà khoa học tại Harvard và các bác sĩ lâm sàng từ Massachusetts General Hospital với bằng sáng chế phát triển cùng MIT, Mevion Medical đã mang đến hệ thống xạ trị proton tích hợp đầu tiên trên thế giới với khả năng lắp đặt, sử dụng tối ưu. Khác với các máy xạ trị proton thế hệ cũ, cồng kềnh, phức tạp, “siêu máy” xạ trị Proton MEVION S250-FIT thế hệ mới nhất có kích thước nhỏ gọn, thời gian chuyển giao, lắp đặt và chính thức vận hành rút ngắn hơn rất nhiều, mở rộng cơ hội cho nhiều người bệnh được tiếp cận nhanh và sớm hơn với công nghệ xạ trị tiên tiến của thế giới trong hành trình chạy đua với bệnh tật.

Thầy thuốc Nhân dân, TS.BS.CKII Phạm Xuân Dũng, Giám đốc Trung tâm Ung bướu, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết “siêu máy” xạ trị MEVION S250-FIT với kỹ thuật xạ trị Proton được xem là bước tiến quan trọng và đột phá của kỹ thuật điều trị ung thư hiện đại.

Nếu trước đây, xạ trị Photon với tia X đi xuyên qua cơ thể (có thể làm giảm tác dụng xạ trị và nguy cơ tổn thương mô lành quanh đường đi của tia); thì hiện nay, kỹ thuật xạ trị Proton có ưu điểm vượt trội là “siêu trúng, siêu đúng, siêu an toàn” khi năng lượng tiêu diệt khối u được AI phân tích chuyên sâu để xác định chính xác vị trí của khối u ở kích thước siêu nhỏ hoặc vị trí rất khó thì đường tia đều có thể “dừng lại đúng chỗ”; AI cũng xác định tập trung mạnh mẽ chùm tia xạ ngay tại vị trí khối u mà không đi xuyên qua phá huỷ các vùng lân cận. Từ đó, gia tăng hiệu quả điều trị tối ưu nhưng bảo vệ mô lành tốt hơn.

Hệ thống xạ trị ung thư Proton MEVION S250-FIT tích hợp AI thế hệ mới nhất giúp mang đến những ưu điểm vượt trội giúp mở ra cơ hội mới cho người bệnh ung thư có khối u nằm ở vị trí sâu, phức tạp, nhạy cảm (như ung thư đầu cổ, não, tủy sống, phổi, gan...); Bảo vệ tối đa các mô lành và cơ quan quan trọng xung quanh (như tim, phổi, não bộ…) so với xạ trị tia X truyền thống, ít tác dụng phụ hơn; Đặc biệt, “Siêu máy xạ trị proton Mevion” còn đặc biệt giúp người bệnh được trải nghiệm điều trị tích cực hơn khi giảm tối đa thời gian xạ trị, người bệnh có thể ngồi, nằm trong quá trình xạ trị với cảm giác an toàn, thoải mái, dễ chịu hơn.

Ông Ngô Chí Dũng - Chủ tịch Hội đồng Quản trị Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, cho biết Tâm Anh trong nhiều năm qua đã luôn xác định tầm nhìn chiến lược là tiên phong đầu tư đồng bộ các công nghệ, kỹ thuật hiện đại hàng đầu thế giới, nhiều thiết bị đầu tiên, duy nhất ở khu vực và trong nước bên cạnh đội ngũ chuyên gia bác sĩ giỏi, giàu kinh nghiệm. Trong lĩnh vực ung bướu, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã trang bị đồng bộ nhiều thiết bị, phương pháp hiện đại hàng đầu cho tầm soát, chẩn đoán sớm, chẩn đoán chuyên sâu và điều trị đa mô thức, mang lại hiệu quả vượt trội cho người bệnh, từ điều trị nội khoa, hóa trị với các thuốc thế hệ mới đến xạ trị trúng đích, các kỹ thuật hiện đại khác, đặc biệt là phẫu thuật bằng nhiều loại robot hiện đại hàng đầu.