Thực trạng công tác quản lý, sử dụng nguồn vốn đầu tư công tại huyện Thanh Oai: Thêm một doanh nghiệp liên tiếp trúng thầu

Kiểm toán Nhà nước chỉ ra nhiều sai sót về tính toán khối lượng, tỷ lệ chi phí tại dự án huyện Thanh Oai

Thực hiện Quyết định số 120/QĐ-KTNN ngày 23/2/2023 của Tổng Kiểm toán Nhà nước về việc kiểm toán Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn và các địa phương (Chương trình), Tổ Kiểm toán số 1 thuộc Đoàn kiểm toán Chương trình của Kiểm toán Nhà nước đã tiến hành kiểm toán tại thành phố Hà Nội từ ngày 1/3/2023 đến ngày 29/4/2023.

Kiểm toán Nhà nước cho rằng trong năm 2021, 2022, UBND thành phố Hà Nội đã chỉ đạo các đơn vị trong thành phố triển khai tổ chức thực hiện Chương trình cơ bản theo hướng dẫn. Trong đó, qua kết quả kiểm toán, việc chấp hành đầu tư xây dựng theo quy định của Luật Xây dựng, Luật Đấu thầu và các quy định khác về đầu tư xây dựng của thành phố Hà Nội còn một số tồn tại, hạn chế.

Đó là tổng mức đầu tư dự án được lập còn một số sai sót về tính toán khối lượng, tỷ lệ chi phí... với giá trị 2.837 triệu đồng, bao gồm Dự án Trường Cao Viên giai đoạn 1 (1.849 triệu đồng); Dự án đường Tân Ước - trục phát triển phía Nam - Thanh Thùy, huyện Thanh Oai (988 triệu đồng).

Tại Dự án Trường Cao Viên giai đoạn 1, thiết kế bản vẽ thi công sử dụng kết quả khảo sát địa chất có chiều sâu dùng khoan chưa phù hợp với yêu cầu về tiêu chuẩn thiết kế móng cọc.

Đáng chú ý, một số gói thầu có giá trị dự toán sau khi điều chỉnh theo kết quả kiểm toán (loại bỏ sai sót về mặt khối lượng) thấp hơn giá trị trúng thầu. Cụ thể là gói thầu xây lắp tại Dự án Trường Cao Viên giai đoạn 1 (dự toán tính lại thấp hơn giá trúng thầu 249 triệu đồng); gói thầu thi công xây dựng Dự án đường Tân Ước - trục phát triển phía Nam - Thanh Thùy (thấp hơn giá trúng thầu 11,3 triệu đồng).

Đối với công tác lựa chọn nhà thầu, ký kết và thực hiện hợp đồng, Kiểm toán Nhà nước cho biết, hợp đồng xây lắp chưa thể hiện rõ nội dung về bảo hành công trình xây dựng; chưa quy định cụ thể phương pháp điều chỉnh giá, phạm vi công việc được điều chỉnh giá theo quy định. Đồng thời, ký hợp đồng xác định tiến độ gói thầu xây lắp vượt ra khỏi thời gian thực hiện dự án; chậm nộp hoặc chưa gia hạn bảo lãnh thực hiện hợp đồng.

Về quản lý tiến độ dự án, 2 dự án được kiểm toán chậm tiến độ so với hợp đồng ban đầu từ 1 đến 3 năm do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng và ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19. Dự án Trường Cao Viên giai đoạn 2 (tính đến thời điểm kiểm toán) chưa được bàn giao đưa vào sử dụng do chưa được nghiệm thu công tác phòng cháy chữa cháy.

Nhiều văn bản chỉ đạo

Nhằm hạn chế tình trạng tiêu cực trong đấu thầu, tiết kiệm chi phí và ngân sách nhà nước, đơn giản hóa quy trình thủ tục đấu thầu và tăng tính cạnh tranh, hiệu quả đấu thầu, ngày 13/07/2016, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1402/QĐ-TTg chính thức áp dụng hình thức đấu thầu qua mạng trên phạm vi toàn quốc.

Tiếp đó, ngày 15/11/2017, Bộ Kế hoạch & Đầu tư đã ban hành Thông tư 04/2017/TT-KHĐT quy định chi tiết về lựa chọn nhà thầu qua hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, có hiệu lực từ ngày 01/03/2018. Trên cơ sở đó, nhiều đơn vị với vai trò là chủ đầu tư đã tăng cường áp dụng hình thức đấu thầu qua mạng nhằm góp phần đẩy lùi tiêu cực trong hoạt động đấu thầu, triển khai nghiêm túc lộ trình, cắt giảm những chi phí không cần thiết và tiết kiệm cho ngân sách nhà nước.

Ngày 21/06/2019 Văn phòng Chính phủ ra công văn số 5464/VPCP-CN về tình hình triển khai đấu thầu qua mạng giai đoạn 2016 – 2018 và lộ trình giai đoạn 2019 – 2025. Công văn nêu ý kiến chi đạo như sau: “Yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương, Tổng công ty, Tập đoàn kinh tế nhà nước nghiêm túc triển khai đấu thầu qua mạng theo chỉ tiêu nêu tại Nghị quyết Chính phủ số 01/NQ-CP năm 2019; thường xuyên giám sát việc triển khai đấu thầu qua mạng tại các đơn vị trong phạm vi quản lý của mình. Thực hiện kiểm tra, giám sát chặt chẽ đối với những gói thầu chỉ có duy nhất 01 (một) nhà thầu tham gia và xử lý nghiêm khắc chủ đầu tư và các bên liên quan nếu phát hiện hành vi vi phạm, không bảo đảm cạnh tranh trong đấu thầu”.

Ngày 25/8/2023, Văn phòng Chính phủ có Văn bản số 6601/VPCP-CN gửi các Bộ, cơ quan ngang Bộ; UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; các tập đoàn, tổng công ty nhà nước về việc báo cáo tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu, trong văn bản có nêu: Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, theo dõi về hoạt động lựa chọn nhà thầu và nhà đầu tư, đặc biệt đối với những gói thầu có nhiều kiến nghị, phản ánh tiêu cực, vi phạm; những gói thầu có ít nhà thầu tham gia dự thầu và có tỷ lệ tiết kiệm thấp; những trường hợp một nhà thầu trúng nhiều gói thầu tại một địa phương, một chủ đầu tư, bên mời thầu trong thời gian dài. Trường hợp phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật thì kịp thời có biện pháp xử lý theo đúng quy định của pháp luật.

Trước thực tiễn đó, thực hiện theo tôn chỉ mục đích của tòa soạn Tạp chí Doanh nghiệp và Đầu tư trong công tác tham gia nghiên cứu, tư vấn, phản biện xã hội; tham gia ý kiến, kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền cũng như triển khai, phối hợp về thông tin, truyền thông để thực hiện nhiệm vụ của Hiệp hội trong việc nghiên cứu, khảo sát số liệu, ghi nhận ý kiến, tháo gỡ những khó khăn vướng mắc của doanh nghiệp, các tổ chức tín dụng trong quá trình thực hiện Luật; khắc phục tình trạng đấu thầu hình thức, nâng cao tính cạnh tranh, công khai, minh bạch, hiệu quả kinh tế trong hoạt động đấu thầu..

Trong quá trình khảo sát để lấy các ví dụ làm minh chứng thực hiện nghiên cứu, chúng tôi đã nhận được những thông tin phản ánh liên quan đến các dự án, gói thầu do UBND huyện Thanh Oai làm chủ đầu tư; Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Thanh Oai mời thầu thường xuyên xuất hiện doanh nghiệp trúng thầu nhưng tiết kiệm ngân sách Nhà nước không đáng kể.

Ngoài 2 doanh nghiệp thường xuyên trúng thầu là Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Bình Giang và Công ty CP đầu tư xây dựng – thương mại và du lịch Tâm Đức. Tạp chí Doanh nghiệp và Đầu tư còn phát hiện thêm một doanh nghiệp nữa cũng liên tiếp trúng nhiều dự án, gói thầu trên địa bàn là Công ty cổ phần Xây dựng Phú Lương (Công ty Phú Lương).

Cụ thể, tại Gói thầu “Phần xây dựng” thuộc Dự án “Tu bổ, tôn tạo di tích Miếu Mọc Xá, xã Cao Dương”, với giá gói thầu 8.368.940.000 đồng và giá trúng thầu 8.285.213.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 12053/QĐ-UBND ngày 08/11/2023, do ông Bùi Văn Sáng – Chủ tịch UBND huyện Thanh Oai ký, với hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 170 ngày.

Trước đó, gần 2 tháng tại Gói thầu “Phần xây dựng” thuộc Dự án “Tu bổ, tôn tạo di tích đình Khê Tang Hạ, xã Cự Khê”, Công ty Phú Lương trúng thầu với giá 24.329.143.000 đồng và giá gói thầu 24.581.824.000 đồng, theo Quyết định (PDKQ) số 7405/QĐ-UBND ngày 11/09/2023, cũng do ông Bùi Văn Sáng – Chủ tịch UBND huyện Thanh Oai ký, với hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 225 ngày.

Tại gói thầu “Phần xây dựng và thiết bi thuộc Dự án “Trường mầm non Bình Minh II”, với giá gói thầu 32.970.786.000 đồng và Liên danh Công ty Phú Lương – Công ty CP đầu tư XD Bình Giang- Công ty CP thiết kế XD và TM Hồng Quang – Công ty CPĐTXD và TM Khang Thái trúng thầu với giá 32.893.238.000 đồng, theo Quyết định (PDKQ) số 6361/QĐ-UBND ngày 24/07/2023, do ông Sáng ký với hình thức hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh và thời gian thực hiện hợp đồng là 340 ngày.

Trước đó gần 20 ngày, Liên danh Công ty Phú Lương và Công ty TNHH thương mại xây dựng và xuất nhập khẩu Minh Anh trúng gói thầu “Phần xây dựng và thiết bi” thuộc Dự án “Nâng cấp, cải tạo trường tiểu học Liên Châu”, với giá 26.594.443.000 đồng và giá gói thầu 26.665.392.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 4238/QĐ-UBND ngày 07/06/2023, với hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 280 ngày, tiếp tục được ông Sáng ký.

Tại gói thầu “Phần xây dựng” thuộc Dự án “Tu bổ, tôn tạo di tích đình Sinh Liên, xã Bình Minh”, với giá gói thầu 11.329.269.000 đồng và Liên danh Công ty CPĐTXD Bình Giang và Công Ty Phú Lương trúng thầu với giá 11.271.012.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 2445/QĐ-UBND ngày 13/04/2023, với hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 205 ngày, tiếp tục được ông Sáng ký.

Liên danh Vinasan - Phú Lương - Việt Hải Anh - Công nghệ EMC trúng gói thầu “Phần xây dựng và thiết bị học tập, văn phòng” thuộc Dự án “Trường tiểu học Bình Minh A”, với giá 82.847.936.000 đồng và giá gói thầu 83.179.983.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 8893/QĐ-UBND ngày 30/12/2022, với hình thức hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh và thời gian thực hiện hợp đồng là 480 ngày, tiếp tục được ông Sáng ký.

Trước đó 4 ngày, tại gói thầu “Phần xây dựng” thuộc Dự án “Tu bổ, tôn tạo di tích Đền Bà, xã Bình Minh”, với giá gói thầu 12.410.973.000 đồng và Liên danh Công ty Phú Lương và Công ty TNHH đầu tư xây dựng và thương mại Đất Việt trúng thầu với giá 12.386.110.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 8333/QĐ-UBND ngày 26/12/2022, với hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 170 ngày, tiếp tục được ông Sáng ký.

Tại Gói thầu “Phần xây dựng và thiết bị” thuộc Dự án “Trường tiểu học Cao Viên I”, với giá gói thầu 54.832.491.000 đồng và Liên danh Công ty Phú Lương - Bình Giang - Minh Anh trúng thầu với giá 57.777.106.402 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 6594/QĐ-UBND ngày 18/11/2022, với hình thức hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh và thời gian thực hiện hợp đồng là 290 ngày, tiếp tục được ông Sáng ký.

Tại Gói thầu “Phần xây dựng và thiết bị” thuộc Dự án “Trường mầm non xã Cao Dương (giai đoạn II)”, với giá gói thầu 17.898.700.000 đồng và Liên danh Công ty Phú Lương và Công ty TNHH thương mại xây dựng và xuất nhập khẩu Minh Anh trúng thầu với giá 17.843.693.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 1828/QĐ-UBND ngày 26/4/2022, với hình thức hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 290 ngày.

Tại gói thầu “Phần xây dựng và thiết bị PCCC” thuộc Dự án “Trường THCS xã Bình Minh, huyện Thanh Oai, thành phố Hà Nội”, với giá gói thầu 34.423.867.000 đồng và giá trúng thầu 34.215.980.000 đồng theo Quyết định (PDKQ) số 835/QĐ-UBND ngày 20/05/2020, với hình thức hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh và thời gian thực hiện hợp đồng là 350 ngày.

Tại gói thầu “Phần xây dựng” thuộc Dự án “Nâng cấp, mở rộng trường mầm no thị trấn Kim Bài”, với giá gói thầu 5.405.289.000 đồng và giá trúng thầu 5.394.689.000 đồng theo  Quyết định (PDKQ) số 40/QĐ-BQLDA ngày 16/3/2020, với hình thức hợp đồng trọn gói và thời gian thực hiện hợp đồng là 160 ngày.

Được biết, Công ty cổ phần xây dựng Phú Lương (địa chỉ tại tổ 21, Phường Phú Lương, Quận Hà Đông, Hà Nội), đã tham gia 29 gói thầu (trong đó trúng 28 gói, trượt 1 gói, 0 chưa có kết quả, 0 gói đã bị huỷ). Người đại diện pháp luật là ông Nguyễn Đình Thành.

Để đảm bảo việc đấu thầu được triển khai một cách công khai, minh bạch, có tính cạnh tranh lành mạnh, cũng như việc đánh giá đầy đủ năng lực của các nhà thầu, rất mong các cơ quan chức năng TP. Hà Nội và UBND huyện Thanh Oai sớm vào cuộc kiểm tra làm rõ những dấu hiệu trên. Đồng thời xử lý nghiêm các cá nhân, tập thể sai phạm (nếu có), hướng đến việc sử dụng ngân sách đầu tư công một cách hiệu quả, chất lượng công trình được đảm bảo, an toàn và bền vững, tạo niềm tin trong nhân dân.