Thủ tướng Phạm Minh Chính: Ba trụ cột chiến lược để thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững
Trong bối cảnh đại dương ngày càng đối mặt với áp lực gia tăng do biến đổi khí hậu, ô nhiễm và khai thác quá mức, các cơ chế hợp tác khu vực và toàn cầu nhằm bảo vệ và phát triển bền vững không gian biển đang trở thành một yêu cầu cấp thiết.
Thủ tướng nhấn mạnh, Việt Nam sẵn sàng tham gia, dẫn dắt trong các cơ chế hợp tác về biển - Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Hội nghị Cấp cao về Đại dương của Liên Hợp Quốc lần thứ ba (UNOC 3), diễn ra tại Nice (Cộng hòa Pháp), là dịp để cộng đồng quốc tế cùng nhìn lại những cam kết, đồng thời thúc đẩy những giải pháp mang tính hành động cho một đại dương xanh, bền vững.
Từ tư duy chiến lược toàn cầu
Ngay trước thềm hội nghị, ngày 7–8/6, Diễn đàn Kinh tế và Tài chính xanh (Blue Economy and Finance Forum) được tổ chức tại Công quốc Monaco theo sáng kiến của Hoàng thân Albert II. Diễn đàn đã quy tụ sự tham gia của nhiều nguyên thủ quốc gia, lãnh đạo các tổ chức quốc tế và đại diện các tập đoàn kinh tế toàn cầu, trong đó có Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Tổng thống Brazil Lula da Silva, Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu Christine Lagarde, Hoàng tử William của Anh cùng lãnh đạo nhiều quốc gia châu Phi, Mỹ Latin và Thái Bình Dương.
Là khách mời danh dự, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã có bài phát biểu quan trọng tại phiên toàn thể về quản trị và tài chính đại dương bền vững, thể hiện cam kết chiến lược của Việt Nam với các cơ chế hợp tác quốc tế về biển và phát triển kinh tế xanh.
Thủ tướng nhấn mạnh, mỗi quốc gia, dân tộc có chung một sứ mệnh là "cùng nhau gìn giữ, bảo vệ đại dương xanh cho hôm nay và mai sau" để biển cả mãi mãi là không gian sinh tồn của sự sống và phát triển thuận thiên bền vững - Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Trong phát biểu tại Diễn đàn, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng đại dương không chỉ là không gian sinh tồn, mà còn là nơi khởi nguồn của sự sống, của kết nối tự nhiên và văn hóa nhân loại. Đối với Việt Nam – một quốc gia có hơn 3.000 km đường bờ biển và hàng triệu người dân sinh sống dựa vào biển – biển cả không chỉ là địa lý mà còn là bản sắc và tâm hồn của dân tộc.
Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ ra nghịch lý: trong khi đại dương chiếm đến 70% bề mặt Trái đất, các mục tiêu về bảo tồn và sử dụng bền vững biển lại là mục tiêu được tài trợ thấp nhất trong 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs) của Liên Hợp Quốc. Điều này đặt ra yêu cầu cần có một cách tiếp cận mới – toàn diện, toàn dân, toàn cầu – dựa trên các nguyên tắc công bằng, bao trùm và bền vững.
Đến cam kết hành động
Từ đó, Thủ tướng cho rằng cần tập trung nguồn lực để tăng cường cho 3 lĩnh vực, bao gồm:
Một là, tăng cường đầu tư cho nghiên cứu, phát triển, ứng dụng khoa học biển, trong đó đẩy mạnh chuyển giao công nghệ, hợp tác nghiên cứu, chia sẻ kinh nghiệm, chung tay xây dựng hệ thống dữ liệu biển toàn cầu.
Hai là, tăng cường huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực phát triển bền vững kinh tế biển, với tinh thần "Nhà nước dẫn dắt – doanh nghiệp tiên phong – người dân đồng hành – tổ chức quốc tế kiến tạo và hỗ trợ", tạo ra hệ sinh thái tài chính đại dương xanh, trong đó Việt Nam sẵn sàng tiên phong thí điểm mô hình này.
Ba là, tăng cường kết nối liên lục địa, liên khu vực, liên quốc gia và quản trị toàn cầu đại dương xanh, trên tinh thần lấy "Liên Hợp Quốc làm trung tâm - luật pháp quốc tế làm nền tảng - hợp tác quốc tế làm động lực dẫn dắt" để hình thành các "cực tăng trưởng biển xanh", kết nối các trung tâm kinh tế biển toàn cầu, trong đó Việt Nam sẵn sàng tham gia và đóng góp tích cực để phát triển mạng lưới quan trọng này tại Biển Đông, một vùng biển chiến lược của thế giới.
Thủ tướng và các đại biểu dự Diễn đàn Kinh tế và Tài chính xanh - Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính một lần nữa khẳng định cam kết mạnh mẽ Việt Nam luôn là đối tác tin cậy, sẵn sàng đồng hành trong nỗ lực toàn cầu bảo vệ đại dương; là đối tác tích cực, sẵn sàng tham gia, dẫn dắt trong các cơ chế hợp tác về biển và là đối tác trách nhiệm, sẵn sàng đóng góp trong các sáng kiến tài chính xanh công bằng và bền vững.
Phát biểu kết luận tại Diễn đàn, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã nhấn mạnh rằng bảo vệ đại dương không còn là vấn đề môi trường thuần túy, mà là một nhiệm vụ chính trị, kinh tế, khoa học và đạo đức. Ông cũng chia sẻ và đánh giá cao những nội dung mà Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nêu ra, đặc biệt là về tư duy hành động và trách nhiệm toàn cầu.
Trong giai đoạn tới, phát triển kinh tế biển bền vững sẽ không chỉ là mục tiêu riêng của Việt Nam mà là trọng tâm trong chiến lược tăng trưởng của nhiều quốc gia ven biển. Từ góc độ đó, Việt Nam không chỉ tham gia mà còn chủ động đóng góp sáng kiến, thử nghiệm mô hình và thúc đẩy kết nối khu vực để hiện thực hóa tầm nhìn về một đại dương xanh – nơi sự phát triển kinh tế hài hòa với bảo tồn thiên nhiên và sinh kế người dân.
Theo số liệu của Bộ Công Thương, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Pháp trong năm 2024 đạt hơn 5,4 tỷ USD, tăng 12,9% so với năm trước. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam sang Pháp đạt hơn 3,4 tỷ USD (tăng 7,5%), trong khi nhập khẩu đạt hơn 2 tỷ USD (tăng 23,1%).
Trong 4 tháng đầu năm 2025, kim ngạch thương mại hai nước đạt gần 1,8 tỷ USD (tăng 9,7%), trong đó xuất khẩu của Việt Nam đạt hơn 1,26 tỷ USD, tăng 19,2% – cho thấy nhu cầu ổn định và tín hiệu tích cực từ thị trường Pháp. Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực bao gồm: giày dép (566,7 triệu USD), điện thoại và linh kiện (514,7 triệu USD), dệt may (499,3 triệu USD), sản phẩm điện tử (297,9 triệu USD) và máy móc thiết bị (290,7 triệu USD).
Ngược lại, Việt Nam nhập khẩu từ Pháp nhiều mặt hàng có hàm lượng công nghệ cao như dược phẩm (572,5 triệu USD – tăng 31,4%), phương tiện vận tải (327,5 triệu USD – tăng 179,4%), máy móc, hóa chất, mỹ phẩm và thực phẩm chế biến.
