Thanh Hoá tăng cường quản lý các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông

Thời gian qua, công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng và quản lý đầu tư xây dựng trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá từng bước đi vào nề nếp và phát huy hiệu quả tích cực, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư. Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực đạt được, còn có dự án/công trình/hạng mục công trình chưa đáp ứng yêu cầu về chất lượng, kinh tế - kỹ thuật, mỹ thuật, chưa tuân thủ đầy đủ các Quy chuẩn, Tiêu chuẩn xây dựng hiện hành.

Cùng với đó, ở một số công trình, dự án hợp đồng thi công chưa thỏa thuận cụ thể, những nội dung công việc còn chưa đề cập trong quá trình lựa chọn nhà thầu dẫn đến quá trình thực hiện hợp đồng/dự án gặp khó khăn, vướng mắc.

Việc gặp vướng mắc, chậm thực hiện thuộc trách nhiệm giải quyết của các chủ đầu tư dự án, chủ đầu tư tiểu dự án giải phóng mặt bằng, thế nhưng các chủ đầu tư đều đề nghị cấp quyết định đầu tư giải quyết, điều đó đã thể hiện năng lực yếu kém của chủ đầu tư, cơ quan chủ quản của chủ đầu tư và ảnh hưởng đến tiến độ dự án.

Chẳng hạn như:  Khó khăn về nguồn và giá vật liệu; cách tính bù giá vật liệu cho hợp đồng; triển khai thi công không đồng bộ, không có đường vào thi công do chậm thực hiện giải phóng mặt bằng; vật liệu tận dụng theo điều phối đào, đắp đảm bảo yếu tố kinh tế - kỹ thuật nhưng giải phóng mặt bằng lại không đồng bộ. Những vướng mắc đó do tổ chức thực hiện của chủ đầu tư, cơ quan chủ quản của chủ đầu tư đã làm chậm thi công, chậm tiến độ dự án, chậm giải ngân vốn đầu tư dẫn đến không phát huy hết hiệu quả đầu tư dự án.

Nhằm kịp thời chẩn chỉnh, khắc phục nhưng tồn tại, hạn chế, tăng cường kiểm soát, nâng cao chất lượng thi công công trình, tăng cường quản lý các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông trên địa bàn tỉnh. Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hoá yêu cầu các Sở, ban ngành, đơn vị có liên quan, UBND các huyện, thị xã, thành phố, các Ban QLDA chuyên ngành, khu vực, các chủ đầu tư tập trung thực hiện một số nội dung sau.

Thứ nhất: Về công tác lập và thẩm định dự án, thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở trên địa bàn tỉnh.

Yêu cầu rà soát nhiệm vụ và thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Chỉ thị số 13/CT-TTg ngày 19/5/2023 về việc lập lại trật tự, kỷ cương, khắc phục những bất cập đối với công tác tư vấn đầu tư xây dựng các công trình, dự án ngành giao thông vận tải; Các công văn chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hoá.

Thứ hai: Về nghiên cứu áp dụng phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng xây lắp.

Yêu cầu các Chủ đầu tư dự án, các Ban Quản lý dự án chuyên ngành, khu vực nghiên cứu kỹ các quy định pháp luật có liên quan đến công tác điều chỉnh giá hợp đồng.

Quá trình thực hiện các dự án trong thời gian qua, việc điều chỉnh giá hợp đồng được các chủ đầu tư áp dụng ở hầu hết các hợp đồng thi công xây lắp công trình/dự án trên địa bàn tỉnh chủ yếu là phương pháp bù trừ trực tiếp. Phương pháp này kéo dài thời gian thực hiện và gặp một số khó khăn bất cập như: Việc xác định giá tại thời điểm thi công cho các loại vật liệu không thông dụng trên thị trường hoặc khó khăn trong quản lý, xác định nguồn cung và giá vật liệu thực tế, kéo dài thời gian thực hiện công tác điều chỉnh giá, dẫn đến việc thanh toán cho nhà thầu không kịp thời hoặc xảy ra tình trạng thanh toán quá khi giá vật liệu có biến động giảm.

Việc áp dụng các phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng phải phù hợp với tính chất công việc, loại giá hợp đồng, đồng tiền thanh toán và phải được thỏa thuận trong hợp đồng. Do đó, khi ký hợp đồng xây dựng, đề nghị các chủ đầu tư ưu tiên lựa chọn phương pháp điều chỉnh giá tiên tiến hơn mà pháp luật cho phép để không làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công cũng như thanh quyết toán hợp đồng xây dựng. Đồng thời phải quy định rõ trong hồ sơ mời thầu và thoả thuận trong hợp đồng xây dựng giữa Chủ đầu tư và nhà thầu theo đúng quy định, hướng dẫn của các cơ quan thẩm quyền. Chủ đầu tư tự chịu trách nhiệm khắc phục, giải quyết khó khăn (nếu có) khi đã lựa chọn áp dụng phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng.

Thứ 3: Về công tác quản lý chất lượng, kỹ mỹ thuật công trình.

Tăng cường công tác kiểm tra nghiệm thu và chủ trì giải quyết sự cố công trình xây dựng trên địa bàn tỉnh thuộc trách nhiệm của cơ quan chuyên môn về xây dựng theo phân công, phân cấp của UBND tỉnh tại các Quyết định: số 23/2021/QĐ-UBND ngày 28/9/2021 và số 59/2022/QĐ-UBND ngày 19/12/2022 về phân công, phân cấp thực hiện kiểm tra công tác nghiệm thu và 4 chủ trì giải quyết sự cố công trình xây dựng trên địa bàn tỉnh; kịp thời chấn chỉnh, khắc phục tồn tại (nếu có).

Yêu cầu Chủ đầu tư dự án, các Ban Quản lý dự án chuyên ngành, khu vực tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ chất lượng và an toàn lao động, vệ sinh môi trường trong quá trình thi công; cương quyết dừng thi công xây dựng nếu phát hiện tại công trường xây dựng có nguy cơ gây mất an toàn, thi công không đảm bảo chất lượng; kịp thời xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định. Công trình khi vào khai thác sử dụng đảm bảo êm thuận, an toàn giao thông cho người và phương tiện lưu thông trên tuyến đường; nhất là các hạng mục cầu, cống, mặt đường, dải phân cách… không để xảy ra tình trạng lồi/lõm, gồ ghề, lún/nứt cần phải xử lý...

Thứ 4: Về công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng

Yêu cầu UBND các huyện, thị xã, thành phố, tăng cường tính chủ động, nâng cao trách nhiệm tổ chức thực hiện nhiệm vụ đáp ứng tiến độ dự án, đảm bảo hoàn thành Kế hoạch giải phóng mặt bằng hằng năm theo các mốc thời gian yêu cầu; Chủ tịch UBND cấp huyện chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh về kết quả giải phóng mặt bằng các dự án đầu tư có sử dụng đất trên địa bàn.

Trong quá trình thực hiện, nếu có khó khăn, vướng mắc vượt thẩm quyền, Yêu cầu UBND cấp huyện khẩn trương có văn bản báo cáo, đề xuất (kèm đầy đủ hồ sơ) gửi Sở (Tài nguyên và Môi trường, Tài chính, Xây dựng), để tham mưu, báo cáo UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh xử lý theo quy định tại Quyết định số 4209/QĐ-UBND ngày 25/10/2021 của UBND tỉnh.

Thứ 5: Về trách nhiệm của các đơn vị liên quan

Các chủ đầu tư, các Ban QLDA chuyên ngành, khu vực tập trung chỉ đạo các Nhà thầu thi công tuân thủ Quy chuẩn, Tiêu chuẩn kỹ thuật của dự án; yêu cầu Tư vấn giám sát thi công xây dựng tăng cường lực lượng tư vấn giám sát hiện trường; nâng cao vai trò, tăng cường trách nhiệm giám sát tác giả của đơn vị tư vấn thiết kế để tổ chức thi công công trình đảm bảo chất lượng công trình, an toàn lao động, vệ sinh môi trường, đồng thời phải đảm bảo yêu cầu về kỹ thuật, mỹ thuật công trình, đảm bảo về tiến độ, chi phí đầu tư và các nội dung liên quan khác theo đúng chức năng nhiệm vụ, nghĩa vụ được quy định.

UBND các huyện, thị xã, thành phố thường xuyên chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra, giám sát hoạt động quản lý dự 6 án của Ban Quản lý dự án do mình quyết định thành lập; chịu trách nhiệm toàn diện trước UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh về công tác giải phóng mặt bằng, về các hoạt động quản lý đầu tư của từng dự án thuộc thẩm quyền quyết định đầu tư cấp huyện, cấp xã, dự án được UBND tỉnh giao làm chủ đầu tư, các dự án do Ban Quản lý dự án cấp huyện được giao làm chủ đầu tư. Đặc biệt là đối với các dự án đầu tư xây dựng do Chủ tịch UBND tỉnh giao các Ban quản lý khu vực làm Chủ đầu tư: Yêu cầu khẩn trương thực hiện các chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh tại Công văn số 4930/UBND-CN ngày 10/4/2024 về tăng cường vai trò, nhiệm vụ, trách nhiệm của UBND các huyện trong quản lý nhà nước.

Trường hợp công tác triển khai thực hiện dự án chậm tiến độ thì Chủ tịch UBND tỉnh sẽ xem xét kiểm điểm trách nhiệm tập thể, người đứng đầu và cá nhân liên quan theo chức năng nhiệm vụ đã được UBND tỉnh phân cấp, Chủ tịch UBND tỉnh giao.

Yêu cầu các chủ đầu tư, các Ban QLDA chuyên ngành, khu vực; UBND các huyện, thị xã, thành phố không báo cáo, xin ý kiến chỉ đạo của UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh đối với những nội dung theo quy định của pháp luật về đầu tư xây dựng mà thuộc thẩm quyền quyết định của cấp mình.

Các cơ quan chuyên môn về xây dựng, yêu cầu các Sở quản lý chuyên ngành, cơ quan chuyên môn theo chức năng nhiệm vụ được giao, cần tăng cường kiểm tra công tác nghiệm thu công trình xây dựng theo phân công, phân cấp của UBND tỉnh để kịp thời chấn chỉnh những tồn tại hạn chế về chất lượng, kỹ thuật, mỹ quan công trình, đảm bảo khai thác vận hành công trình khi hoàn thành đưa vào sử dụng và phát huy được hiệu quả đầu tư.