Tăng cường minh bạch, giám sát tránh thất thoát tài sản công

Công điện số 80/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ tập trung vào việc đẩy mạnh triển khai các phương án xử lý tài sản phát sinh sau quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính ở tất cả các cấp. Mục tiêu cốt lõi là đảm bảo việc xử lý này diễn ra một cách hiệu quả, minh bạch, bền vững; đồng thời tránh thất thoát, lãng phí nguồn lực và phù hợp với yêu cầu thực tế.

Theo Công điện của Thủ tướng, việc xây dựng phương án bố trí, sắp xếp, xử lý tài sản công phải được thực hiện đồng thời với quá trình xây dựng đề án sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp; ưu tiên sắp xếp, bố trí cho y tế, giáo dục, văn hóa cộng đồng. Thủ tướng yêu cầu xây dựng kế hoạch xử lý tài sản dôi dư theo hướng dẫn của Bộ Tài chính bảo đảm "06 rõ"; trên cơ sở đó triển khai thực hiện việc xử lý theo kế hoạch đã ban hành, không để lãng phí tài sản.

Để thực hiện nghiêm túc chỉ đạo này, Bộ Tài chính yêu cầu các cơ quan, địa phương thực hiện đầy đủ, khẩn trương các chỉ đạo trước đó của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, cùng các văn bản quy phạm pháp luật liên quan như Luật Đất đai 2024, Nghị định số 114/2024/NĐ-CP, Nghị định số 50/2025/NĐ-CP và nhiều công văn hướng dẫn khác của Bộ Tài chính.

Đáng chú ý, tại Công văn số 7627/BTC-QLCS, Bộ Tài chính yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và UBND cấp tỉnh phải xây dựng và cập nhật Kế hoạch xử lý tài sản dôi dư theo hướng dẫn, đặc biệt phải đảm bảo nguyên tắc "06 rõ: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền". Kế hoạch này không chỉ là hình thức mà phải được triển khai thực hiện để không lãng phí tài sản.

Sự minh bạch và giám sát được tăng cường tối đa. Thay vì chỉ báo cáo chung chung, các cơ quan, địa phương sẽ phải gửi báo cáo kết quả định kỳ hằng tháng (trước ngày 05 của tháng sau) về Bộ Tài chính. Bên cạnh đó, khi Cơ sở dữ liệu về theo dõi tiến độ xử lý trụ sở, công trình dôi dư do Bộ Tài chính xây dựng đi vào hoạt động, việc báo cáo sẽ được nâng lên mức báo cáo hàng ngày trên cơ sở dữ liệu này.

Bộ Tài chính yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng và các bộ khác cần thường xuyên nắm bắt, hướng dẫn xử lý các vướng mắc; đặc biệt là việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng để thực hiện chuyển đổi công năng đối với nhà, đất dôi dư.

Các Bộ Y tế, Giáo dục và đào tạo, Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao nhiệm vụ quan trọng là hướng dẫn các địa phương về tiêu chuẩn, yêu cầu diện tích nhà, đất cho các cơ sở y tế, giáo dục, văn hóa, thể thao theo mô hình mới, làm cơ sở cho địa phương xây dựng phương án xử lý nhà, đất dôi dư. Thời hạn hoàn thành hướng dẫn này là trước ngày 15/6/2025.

Đối với các bộ, cơ quan trung ương có hệ thống ngành dọc tại địa phương (như Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước...), việc hoàn thành sắp xếp bộ máy theo đơn vị hành chính mới phải được thực hiện khẩn trương. Trên cơ sở đó, phải xây dựng phương án sắp xếp, bố trí, xử lý trụ sở, cơ sở vật chất để vừa đảm bảo nhu cầu hoạt động, vừa phối hợp chặt chẽ với địa phương xử lý phần dôi dư, điều hòa giữa từng cấp, giữa trung ương và địa phương để sử dụng hiệu quả tài sản sẵn có.

Điểm nhấn thể hiện sự quyết tâm cao độ là chỉ đạo về trách nhiệm người đứng đầu. Bộ, cơ quan trung ương, UBND cấp tỉnh được yêu cầu báo cáo Ban Thường vụ Đảng ủy cùng cấp để phân công các đồng chí trong Ban thường vụ trực tiếp theo dõi, chỉ đạo, lãnh đạo việc sắp xếp, bố trí trụ sở, cơ sở vật chất. Các đoàn công tác sẽ được thành lập để đôn đốc, hướng dẫn trực tiếp tại những nơi có khối lượng tài sản lớn, tính chất phức tạp hoặc tiến độ xử lý chậm.

Bộ Tài chính nhấn mạnh sẽ "xử lý nghiêm trách nhiệm của các tập thể, cá nhân không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nhiệm vụ được giao, đặc biệt là trách nhiệm của người đứng đầu" làm ảnh hưởng tới tiến độ và hiệu quả công tác.

Trong quá trình triển khai, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc, các bộ, cơ quan, địa phương cần kịp thời có văn bản gửi Bộ Tài chính để được xem xét, hướng dẫn hoặc trình cấp có thẩm quyền quyết định.