Tăng cường kết nối sản xuất, phân phối và logistics giữa Việt Nam - Campuchia

Hội nghị kết nối doanh nghiệp sản xuất, phân phối và logistics Việt Nam - Campuchia, diễn ra ngày 13/9/2025 tại Tây Ninh, là một bước đi cụ thể trong quá trình hiện thực hóa chiến lược hợp tác kinh tế biên giới giữa hai quốc gia láng giềng. Với sự tham dự của hơn 200 đại biểu đến từ các bộ, ngành trung ương, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp hai nước, sự kiện đã trở thành một diễn đàn chuyên sâu nhằm đánh giá thực trạng, nhận diện cơ hội, và đề xuất giải pháp mang tính thực tiễn nhằm xây dựng chuỗi cung ứng hiệu quả, đồng bộ, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững thương mại song phương.

Từ chính sách đến hành động thực tiễn

Hội nghị lần này diễn ra trong bối cảnh quan hệ thương mại Việt Nam - Campuchia tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Năm 2024, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 10,1 tỷ USD, tăng 17,5% so với năm trước và chỉ trong 7 tháng đầu năm 2025, con số này đã vượt 7 tỷ USD, cho thấy tiềm năng hợp tác vẫn còn rất lớn. Tuy nhiên, sự phát triển này đang đối mặt với những nút thắt mang tính cấu trúc, đặc biệt là hạ tầng logistics còn manh mún, thiếu đồng bộ, cùng với sự chênh lệch trong tiêu chuẩn kỹ thuật và dịch vụ phân phối còn hạn chế. Chính trong bối cảnh đó, Hội nghị không chỉ là dịp để các doanh nghiệp gặp gỡ, mà còn là không gian để hoạch định các hướng đi chiến lược trên nền tảng đối thoại đa phương giữa nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức chuyên ngành.

Một trong những nội dung trọng tâm được các đại biểu phân tích là việc cần thiết xây dựng một hệ sinh thái thương mại biên giới dựa trên liên kết ba trụ cột: sản xuất, phân phối và logistics. Chuỗi liên kết này, nếu được thiết lập một cách bài bản và hiệu quả, sẽ đóng vai trò như trục xoay tạo nên động lực tăng trưởng mới không chỉ cho các địa phương biên giới mà còn cho toàn bộ nền kinh tế hai nước. Trong đó, việc phát triển các khu hợp tác kinh tế tại những cặp cửa khẩu chiến lược như Mộc Bài - Bavet, Lệ Thanh - Oyadav hay Hà Tiên - Prek Chak được kỳ vọng sẽ là chất xúc tác thúc đẩy luồng lưu chuyển hàng hóa, dịch vụ và đầu tư một cách bền vững, từ đó hình thành các cực tăng trưởng liên quốc gia có khả năng tự củng cố và lan tỏa.

Điểm nhấn khác tại Hội nghị là Quyết định 2162/QĐ-BCT của Bộ Công Thương Việt Nam, ban hành ngày 25/7/2025, trong đó xác định mục tiêu đầy tham vọng: đưa kim ngạch thương mại song phương đạt 20 tỷ USD vào năm 2030. Để hiện thực hóa mục tiêu này, một loạt chỉ tiêu cụ thể đã được đề ra, đặc biệt là việc đảm bảo 100% kho bãi tại các cửa khẩu đáp ứng nhu cầu lưu trữ hàng hóa và ít nhất 80% trong số đó cung cấp dịch vụ logistics trọn gói, có khả năng kết nối chuỗi cung ứng khu vực và quốc tế.

Logistics là mắt xích quyết định

Những phân tích tại Hội nghị cũng khẳng định vai trò trung tâm của dịch vụ logistics trong việc nâng cao năng suất và hiệu quả thương mại. Từ các mô hình trung tâm logistics tại Tịnh Biên (An Giang), ICD Hoa Lư (Bình Phước) đến hệ thống kho lạnh tại Dinh Bà (Đồng Tháp) hay kho ngoại quan Bình Hiệp (Tây Ninh), các đại biểu đã vạch rõ yêu cầu cấp thiết phải tăng cường đầu tư, chuẩn hóa và tích hợp các cơ sở hạ tầng này trong một mạng lưới thống nhất. Đồng thời, việc triển khai mô hình cửa khẩu thông minh, hải quan điện tử tại Mộc Bài, Vĩnh Xương và Lệ Thanh được xem là giải pháp thiết thực nhằm rút ngắn thời gian thông quan, giảm chi phí, và nâng cao năng lực cạnh tranh cho hàng hóa.

Song song với các thảo luận về logistics, chủ đề đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cũng nhận được sự quan tâm đặc biệt. Bên lề hội nghị, một chương trình đào tạo do Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước phối hợp với Sở Công Thương Tây Ninh tổ chức đã cung cấp một nền tảng kiến thức cập nhật cho các cán bộ quản lý, thương nhân và doanh nghiệp trong lĩnh vực phát triển hạ tầng thương mại biên giới. Những chia sẻ từ các chuyên gia, doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng đã chỉ ra rằng, năng lực con người – từ cấp hoạch định đến thực thi – chính là yếu tố then chốt bảo đảm tính hiệu quả và bền vững cho bất kỳ chiến lược hợp tác kinh tế nào.

Không dừng lại ở các khung lý thuyết và mô hình tổ chức, Hội nghị đã dành không gian thực tế để trưng bày các sản phẩm đặc trưng của doanh nghiệp hai nước. Đây không chỉ là hoạt động xúc tiến thương mại mà còn là minh chứng rõ nét cho tiềm năng thị trường và sự đa dạng của nguồn cung. Việc kết nối trực tiếp giữa doanh nghiệp sản xuất, nhà phân phối và các đối tác logistics ngay tại sự kiện đã tạo điều kiện để hiện thực hóa những cơ hội hợp tác cụ thể, từ đó nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng thị trường tiêu thụ cho cả hai phía.

Đáng chú ý, một nội dung xuyên suốt các phiên thảo luận là khả năng khai thác hiệu quả nguồn cung nông sản thông qua việc kết nối hệ thống tiêu thụ trong nước và mở rộng kênh xuất khẩu qua Campuchia. Các đại biểu cho rằng, với điều kiện hạ tầng, chính sách và logistics phù hợp, nông sản Việt hoàn toàn có thể chiếm lĩnh vị trí vững chắc trong chuỗi cung ứng khu vực, góp phần giải quyết bài toán đầu ra cho nông dân và nâng cao hiệu quả chuỗi giá trị nông nghiệp.

Mục tiêu giảm 10-15% chi phí logistics biên mậu vào năm 2030 là một chỉ dấu cụ thể, thể hiện cam kết của hai bên trong việc xây dựng hệ thống thương mại biên giới không chỉ hiệu quả về mặt vận hành, mà còn mang tính kết nối sâu rộng về mặt không gian kinh tế. Tây Ninh với vị trí chiến lược và hạ tầng đang từng bước hoàn thiện, được đánh giá là mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái này, có thể trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa và dịch vụ của cả vùng.