Nới lỏng quy định kiểm tra một số sản phẩm tôm chế biến, xuất khẩu tôm sang Australia được kỳ vọng tăng trưởng tốt
Khuê Hiền
Mặc dù chỉ đứng thứ 6 về nhập khẩu tôm của Việt Nam, chiếm tỷ trọng khoảng 6%, Australia được đánh giá là thị trường tiềm năng của tôm Việt Nam trong những năm trở lại đây.
Tỷ trọng xuất khẩu tôm chế biến từ Việt Nam sang Australia trong 5 năm trở lại đây có xu hướng giảm do quy định khắt khe về an toàn sinh học của nước này. Tuy nhiên mới đây, Australia có quy định nới lỏng kiểm tra đối với một số sản phẩm tôm chế biến.
Cụ thể, theo thông tin từ Thương vụ Việt Nam tại Úc, ngày 19/8/2022, Bộ Nông nghiệp, Thủy sản và Lâm nghiệp Úc có thông báo bổ sung tôm tẩm bột/ breaded, battered, or crumbed (BBC) và tôm siêu chế biến chưa được làm chín/ highly processed (HP) vào danh sách các mặt hàng được hưởng ưu đãi theo Chương trình can thiệp ưu đãi (CBIS). Đây là cơ chế dành ưu đãi cho hàng hóa là thực vật nhập khẩu vào Australia được hưởng tỷ lệ kiểm tra an toàn sinh học ít hơn.
Theo đó, kể từ ngày 22/8/2022 tôm BBC và HP từ tất cả các nước đã được phê duyệt sẽ được hưởng các ưu đãi trong Chương trình CBIS. Các sản phẩm này sẽ được ưu đãi dựa vào lịch sử tuân thủ các quy định về an toàn sinh học và tỷ lệ kiểm tra xác suất rủi ro của Chính phủ Australia.
Cụ thể, đối với tôm BBC, thay vì 100% các lô hàng phải kiểm tra nguyên niêm phong để xác minh hàng hóa, từ 22/8/2022, chỉ một phần các lô hàng phải kiểm tra còn nguyên niêm phong. Đối với tôm HP, thay vì 25% số lô hàng phải kiểm tra để xác minh hàng hóa, từ 22/8/2022 chỉ một phần nhỏ hơn các lô hàng phải đưa đi kiểm tra.
Xuất khẩu tôm sang Australia được kỳ vọng tăng trưởng tốt nhờ nới nỏng quy định kiểm tra một số sản phẩm tôm chế biến. Ảnh: HQO
Các sản phẩm tôm chính của Việt Nam hiện đang được xuất khẩu nhiều sang Australia gồm tôm chân trắng luộc, bỏ đầu, bỏ đuôi đông lạnh; tôm chân trắng bỏ đầu bỏ đuôi PD tươi đông lạnh, tôm chân trắng bỏ đầu còn đuôi PDTO tươi đông lạnh, tôm chân trắng PD IQF đông lạnh…
Theo thống kê từ Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP), từ 2018 đến nay, xuất khẩu tôm sang Australia liên tục tăng trưởng dương từ 115 triệu USD năm 2018 lên 188 triệu USD năm 2021.
Tính tới 15/8/2022, xuất khẩu tôm sang thị trường này đạt 169 triệu USD, tăng 52% so với cùng kỳ năm 2021.
Trong tổng cơ cấu tôm xuất khẩu của Việt Nam sang Australia, tôm chế biến (HS 16) chiếm 40% trong khi tôm nguyên liệu đông lạnh (HS 03) chiếm 60%. Giá trị xuất khẩu tôm mã HS 16 đạt 68 triệu USD, tăng 41% trong khi giá trị xuất khẩu tôm mã HS 03 đạt 101 triệu USD, tăng 60% so với cùng kỳ năm ngoái.
Nhập khẩu tôm của Australia trong nửa đầu năm nay cũng ghi nhận tăng trưởng tốt với giá trị nhập khẩu đạt hơn 205 triệu USD, tăng 30% so với cùng kỳ năm ngoái.
Australia xu hướng giảm nhập khẩu từ Thái Lan, Trung Quốc - các đối thủ chính của tôm Việt Nam trên thị trường này. Sản xuất tôm Trung Quốc gặp khó khăn, sản lượng giảm lại thêm chính sách zero covid của Chính phủ nước này nên hoạt động xuất khẩu tôm của Trung Quốc sang Australia ghi nhận giảm.
"Mặc dù lạm phát cao, nhưng sự tăng trưởng mạnh mẽ của các chỉ số kinh tế, kinh tế Australia vẫn dự báo có thể tránh được suy thoái trong năm nay. Cùng với trợ lực từ các Hiệp định RCEP, CPTPP mà Việt Nam và Australia có tham gia, xuất khẩu tôm Việt Nam sang thị trường này dự báo vẫn khả quan từ nay đến cuối năm", VASEP nhận định.
Đứng trước mức thuế chống bán phá giá lên sản phẩm tôm do Mỹ áp dụng, nhiều doanh nghiệp Việt đã vấp phải không ít khó khăn và buộc phải tìm hướng đi mới mở rộng thị trường ra các khu vực khác.
6 tháng đầu năm, xuất khẩu tôm đạt 1,5 tỷ USD, tăng 5,7% so với cùng kỳ năm ngoái - mức tăng trưởng đáng khích lệ trong bối cảnh dịch Covid-19 vẫn còn tiếp diễn ở các thị trường chính.
Vừa qua, tại Hội nghị trực tuyến “Phát triển ngành tôm năm 2022 và ký quy chế phối hợp quản lý giống tôm nước lợ năm 2022”, Tổng cục Thủy sản đặt nhiệm vụ trọng tâm đưa kim ngạch xuất khẩu trên 4,0 tỷ USD nhưng cũng chỉ ra nhiều thách thức đối với ngành tôm Việt Nam.
Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, quý I/2021, xuất khẩu tôm sang thị trường Nga, Úc, Hoa Kỳ tăng mạnh so với cùng kỳ năm 2020, trong khi xuất khẩu sang Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc và ASEAN giảm.
Thủ tục hành chính phiền hà, hệ thống thuế còn nhiều bất cập, hiệu quả thực thi pháp luật chưa cao… là những nguyên nhân đang gây cản trở nhiều nhất đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp FDI Australia tại Việt Nam.
Thương vụ Việt Nam tại Australia mới đây cho biết, hiện tại Việt Nam đã chính thức xuất khẩu 22 tấn quả sấu đông lạnh để phân phối và bán tại thị trường Australia. Theo đó, đây là lô hàng sấu đông lạnh đầu tiên được xuất sang Australia với giá bán trên 300.000 đồng một kg.
