Những lĩnh vực tạo nên mức tăng trưởng GDP quý III cao kỷ lục

Ba trụ cột của tăng trưởng

Tại buổi họp báo công bố số liệu kinh tế - xã hội quý III và 9 tháng năm 2025, bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính), cho biết: khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 3,74%, đóng góp 5,04% vào mức tăng tổng giá trị tăng thêm của toàn nền kinh tế; khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 9,46%, đóng góp 46,41%; trong khi khu vực dịch vụ tăng 8,56%, đóng góp tới 48,55%, mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Cấu trúc tăng trưởng cho thấy nền kinh tế đã trở lại quỹ đạo cân bằng, khi cả ba khu vực đều tăng mạnh và có sự hỗ trợ lẫn nhau: nông nghiệp ổn định, công nghiệp dẫn dắt và dịch vụ bứt phá. Đáng chú ý, tiêu dùng cuối cùng quý III tăng 7,79% so với cùng kỳ, đóng góp gần 60% vào mức tăng GDP chung; tích lũy tài sản tăng 8,97%, phản ánh niềm tin gia tăng của doanh nghiệp vào triển vọng phục hồi.

Cũng trong quý III, theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng, dù phải đối mặt với nhiều biến động, trong đó có 8 cơn bão liên tiếp và tổng thiệt hại ước trên 16.500 tỷ đồng nhưng nền kinh tế vẫn giữ được nhịp độ tăng trưởng ấn tượng. Chính phủ đã điều hành linh hoạt, bảo đảm ổn định vĩ mô, đồng thời khơi thông các động lực tăng trưởng truyền thống và thúc đẩy những động lực mới như đầu tư công, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và chuyển đổi xanh.

Nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản tiếp tục là nền tảng bền vững của nền kinh tế, đặc biệt trong giai đoạn biến động khí hậu và thiên tai dồn dập. Giá trị tăng thêm của khu vực này 9 tháng năm 2025 tăng 3,83%, đóng góp 5,36% vào mức tăng chung. Trong đó, nông nghiệp tăng 3,46%, lâm nghiệp tăng 6,46%, thủy sản tăng 4,48%. Sự ổn định của khu vực nông nghiệp giúp bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, duy trì xuất khẩu bền vững, đồng thời tạo việc làm ổn định cho hàng triệu lao động nông thôn.

Điểm sáng nổi bật trong quý III là khu vực công nghiệp và xây dựng với tốc độ tăng 9,46%, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 9,92%, tiếp tục là động lực chủ lực của tăng trưởng. Sản xuất công nghiệp hồi phục mạnh nhờ các chính sách tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, cải thiện dòng vốn tín dụng và đẩy nhanh giải ngân đầu tư công. Ngành xây dựng tăng 9,33%, phản ánh sự khởi sắc của thị trường đầu tư hạ tầng và bất động sản công nghiệp là hai lĩnh vực đang được Chính phủ ưu tiên để kích cầu và lan tỏa tăng trưởng.

Đặc biệt, nhóm ngành chế biến, chế tạo đang chuyển dịch theo hướng sử dụng công nghệ cao, thân thiện môi trường và gắn với chuỗi cung ứng toàn cầu. Việc mở rộng năng lực sản xuất của các doanh nghiệp FDI, nhất là trong lĩnh vực điện tử, thiết bị năng lượng tái tạo và công nghiệp phụ trợ, đã tạo ra hiệu ứng lan tỏa rõ rệt tới doanh nghiệp trong nước. Đây là minh chứng cho nỗ lực tái cơ cấu công nghiệp Việt Nam, chuyển từ mô hình tăng trưởng dựa vào lao động giá rẻ sang mô hình dựa trên đổi mới, công nghệ và năng suất.

Khu vực dịch vụ ghi nhận mức tăng 8,56% trong quý III và 8,49% trong 9 tháng – một trong những mức cao nhất giai đoạn 2011–2025. Nhu cầu tiêu dùng, du lịch và thương mại phục hồi mạnh mẽ sau thời gian dài bị nén lại bởi đại dịch và thiên tai. Ngành bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng tăng trên 9%, trong đó nhiều nhóm hàng – đặc biệt là hàng điện tử, thực phẩm và dịch vụ du lịch – tăng hai con số. Dòng khách du lịch nội địa và quốc tế tăng mạnh nhờ các chương trình kích cầu, liên kết vùng và hạ tầng giao thông được cải thiện.

Theo số liệu của Cục Thống kê, tiêu dùng cuối cùng – một trong những động lực then chốt của tăng trưởng – chiếm tới 73,8% đóng góp vào tốc độ tăng GDP 9 tháng. Điều này cho thấy niềm tin của người tiêu dùng đang trở lại, đồng thời phản ánh hiệu quả của chính sách hỗ trợ thị trường trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động.

Động lực mới cho chu kỳ tăng trưởng 2026 – 2030

Dưới góc độ điều hành vĩ mô, tăng trưởng ấn tượng của quý III không chỉ là kết quả tức thời, mà còn là tín hiệu khởi đầu cho một chu kỳ tăng trưởng mới đang dần hình thành. Trong 9 tháng năm 2025, GDP tăng 7,85% — mức cao thứ hai trong giai đoạn 2011–2025, chỉ sau năm phục hồi đặc biệt 2022. Đây là cơ sở quan trọng để Chính phủ hướng tới mục tiêu tăng trưởng cả năm khoảng 8%, đồng thời tạo nền tảng cho giai đoạn 2026–2030 với mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và bao trùm.

Theo Bộ Tài chính, tăng trưởng cao của quý III và 9 tháng đến từ việc thực hiện đồng bộ ba đột phá chiến lược: hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Cùng với đó là những chính sách thúc đẩy đầu tư công, kích cầu tiêu dùng, và đổi mới sáng tạo được triển khai mạnh mẽ từ đầu năm. Giải ngân đầu tư công đạt tiến độ tốt, tập trung vào các dự án hạ tầng chiến lược như cao tốc Bắc – Nam, cảng biển trung chuyển và năng lượng tái tạo, góp phần lan tỏa tới các ngành công nghiệp phụ trợ, logistics và vật liệu xây dựng.

Ở góc độ doanh nghiệp, niềm tin phục hồi rõ rệt. Trong tháng 9/2025, có tới 27.500 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới hoặc quay trở lại hoạt động, tăng 55,6% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 9 tháng, con số này đạt 231.300 doanh nghiệp, tăng 26,4%, với tổng vốn tăng thêm 3,3 triệu tỷ đồng, mức tăng ấn tượng 186,5%. Điều này cho thấy môi trường kinh doanh đang được cải thiện, chi phí vốn giảm và thị trường tài chính – chứng khoán hoạt động sôi động hơn, tạo thêm kênh huy động vốn hiệu quả cho khu vực tư nhân.

Một yếu tố quan trọng khác giúp duy trì đà tăng trưởng cao là sự ổn định của kinh tế vĩ mô. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 9/2025 chỉ tăng hơn 3% so với cùng kỳ, bình quân 9 tháng tăng khoảng 3,2%, cho thấy công tác điều hành giá cả, kiểm soát lạm phát đạt hiệu quả. Mặt bằng lãi suất cho vay mới tiếp tục giảm, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp mở rộng sản xuất. Tín dụng tăng trưởng tốt, hướng dòng vốn vào các lĩnh vực sản xuất, xuất khẩu, năng lượng và công nghiệp chế biến.

Thu ngân sách Nhà nước 9 tháng đạt 1,92 triệu tỷ đồng, bằng 97,9% dự toán cả năm, tăng 30,5% so với cùng kỳ. Đây là kết quả trực tiếp của hoạt động sản xuất kinh doanh sôi động, thu hút đầu tư tăng, và hiệu quả quản lý tài chính công được cải thiện. Bên cạnh đó, thị trường chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp và các kênh đầu tư tài chính khác tiếp tục mở rộng, góp phần đa dạng hóa nguồn vốn cho nền kinh tế.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính cũng cảnh báo, thách thức cho quý IV và năm 2026 vẫn rất lớn: áp lực bên ngoài gia tăng, các chuỗi cung ứng toàn cầu còn tiềm ẩn rủi ro, trong khi thiên tai diễn biến khó lường. Để đạt và vượt các chỉ tiêu tăng trưởng, các bộ, ngành, địa phương cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh xuất khẩu, kích cầu nội địa, đồng thời phát triển mạnh khoa học công nghệ và chuyển đổi số là những động lực trung hạn của nền kinh tế Việt Nam.