Luật Quảng cáo 2025 lập lại trật tự trên không gian số

Khi hào quang không còn là tấm khiên che chắn

Trong suốt một thập kỷ bùng nổ của mạng xã hội và kinh tế số, công chúng Việt Nam đã không ít lần rơi vào mê hồn trận của những lời đường mật. Hình ảnh những nghệ sĩ gạo cội, những ngôi sao giải trí hay những người có sức ảnh hưởng lớn (KOL, KOC) xuất hiện dày đặc để quảng bá cho các loại thực phẩm chức năng thần kỳ, mỹ phẩm xóa tan dấu vết thời gian hay những dự án đầu tư sinh lời nhanh chóng đã trở nên quá đỗi quen thuộc.

Tuy nhiên, đằng sau những nụ cười rạng rỡ và lời khẳng định chắc nịch mang danh nghĩa trải nghiệm cá nhân thường là những hợp đồng quảng cáo béo bở, nơi mà trách nhiệm đối với sự thật thường bị bỏ ngỏ hoặc đẩy hoàn toàn về phía người tiêu dùng. Sự ra đời của Luật Quảng cáo 2025 vào những ngày cuối năm nay chính là một lời tuyên cáo mạnh mẽ: kỷ nguyên của những vùng xám pháp lý đã chính thức khép lại.

Lần đầu tiên trong lịch sử lập pháp về truyền thông, danh xưng người nổi tiếng không còn là một tấm khiên vạn năng để né tránh trách nhiệm. Trước đây, khi một vụ việc quảng cáo sai sự thật bị phanh phui, người ta thường thấy các cá nhân có ảnh hưởng chọn cách im lặng hoặc đưa ra lời xin lỗi hời hợt với lý do chưa kiểm tra kỹ thông tin.

Cách hành xử này đã gây bức xúc kéo dài trong dư luận, làm méo mó thị trường và trực tiếp xâm hại đến quyền lợi của người tiêu dùng  những người đã chi tiền dựa trên niềm tin vào thần tượng. Luật Quảng cáo 2025 với những quy định siết chặt trách nhiệm pháp lý đã buộc người nổi tiếng phải đứng chung chiến tuyến với người tiêu dùng.

Giờ đây, mỗi lời nói, mỗi bài đăng hay mỗi clip chia sẻ đều phải đi kèm với sự thẩm định nghiêm túc. Hào quang của danh vọng từ nay sẽ phải đi đôi với sức nặng của lương tâm và trách nhiệm trước pháp luật.

Sự chuyển dịch này là một bước đi tất yếu và đầy tính nhân văn. Việc luật hóa trách nhiệm không nhằm mục đích kìm hãm sức sáng tạo hay triệt tiêu nguồn thu nhập chính đáng của những người làm sáng tạo nội dung.

Ngược lại, nó đóng vai trò như một bộ lọc tự nhiên, giúp sàng lọc những cá nhân làm nghề chớp nhoáng, trục lợi trên lòng tin của người hâm mộ. Một thị trường quảng cáo lành mạnh không thể được xây dựng trên những con số lượt xem ảo hay những lời cam kết thiếu căn cứ.

Bằng cách thiết lập một hành lang pháp lý rõ ràng, Nhà nước đang trao cho người có ảnh hưởng một vai trò mới họ không chỉ là người truyền tải thông điệp mà phải là những người thẩm định chuyên nghiệp. Sự cẩn trọng trong từng lời nói không chỉ bảo vệ cộng đồng mà còn là cách duy nhất để người nổi tiếng bảo vệ chính uy tín và sự nghiệp lâu dài của mình trong lòng công chúng.

Cuộc di cư sang nền kinh tế của sự tin cậy

Nhìn từ góc độ sâu xa hơn về kinh tế học và xã hội học, Luật Quảng cáo 2025 đang thúc đẩy một cuộc di cư quy mô lớn trên bản đồ thị trường chuyển từ nền kinh tế tiếp cận sang nền kinh tế tin cậy.

Trong giai đoạn sơ khởi của thương mại điện tử, giá trị của một cá nhân thường được định giá bằng số lượng người theo dõi hoặc khả năng tạo ra xu hướng tức thời. Tuy nhiên, khi thị trường bước vào giai đoạn trưởng thành, những con số đó không còn là thước đo duy nhất.

Sự tin cậy mới là loại tiền tệ có giá trị cao nhất khi Luật mới đã xác lập một luật chơi công bằng, nơi mà các nền tảng xuyên biên giới, các sàn thương mại điện tử phải đóng vai trò là những người gác cổng tận tâm, còn người nổi tiếng là những người bảo chứng cho sự trung thực.

Sự siết chặt này sẽ tạo ra một cú hích để các doanh nghiệp và nhãn hàng thay đổi tư duy làm thương hiệu. Thay vì đổ tiền vào những chiến dịch thuê mướn người nổi tiếng nói theo kịch bản có sẵn, các đơn vị sẽ phải chú trọng vào chất lượng thực tế của sản phẩm.

Một khi người ảnh hưởng phải chịu trách nhiệm liên đới về thông tin quảng cáo, họ sẽ trở nên khắt khe hơn trong việc lựa chọn đối tác. Mối quan hệ giữa nhãn hàng và KOL sẽ chuyển từ quan hệ thuê mướn thuần túy sang quan hệ cộng tác dựa trên giá trị thực.

Điều này vô hình trung tạo nên một áp lực tích cực, thúc đẩy các doanh nghiệp trong nước phải không ngừng cải thiện chất lượng để đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về minh bạch thông tin. Đây chính là tiền đề để xây dựng một nền kinh tế số bền vững, nơi niềm tin của người tiêu dùng được đặt đúng chỗ và được bảo vệ bởi một hệ thống pháp luật chặt chẽ.

Hơn thế nữa, đạo luật này còn mang ý nghĩa định hình lại văn hóa ứng xử trên không gian mạng của cả một thế hệ. Trong bối cảnh ranh giới giữa nội dung giải trí và nội dung quảng bá đang ngày càng mờ nhạt, việc xác lập rõ ràng trách nhiệm pháp lý giúp người tiêu dùng, đặc biệt là giới trẻ, có cái nhìn tỉnh táo hơn trước những trào lưu tiêu dùng hào nhoáng.

Khi sự minh bạch lên ngôi, những giá trị ảo sẽ tự động bị đào thải. Chúng ta đang đứng trước một chương mới của ngành quảng cáo Việt Nam, nơi sự tử tế và trung thực được luật hóa để trở thành chuẩn mực tối thượng.

Niềm tin của công chúng thứ vốn dĩ rất dễ tổn thương nhưng lại vô cùng quý giá, giờ đây đã có một lá chắn vững chắc. Khi mỗi người có ảnh hưởng tự ý thức được sức nặng của tiếng nói cá nhân, đó cũng là lúc thị trường quảng cáo thực sự trở thành một môi trường văn minh, chuyên nghiệp, xứng tầm với vị thế của một nền kinh tế đang vươn mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên số.