Loạt ngân hàng chi hàng nghìn tỷ đồng mua lại trái phiếu trước hạn
Lê Tuấn
Từ đầu năm 2022, đặc biệt từ tháng 8 đến nay, nhiều ngân hàng nháo nhào mua lại hàng nghìn tỷ đồng trái phiếu trước hạn.
Sau những động thái chấn chỉnh nghiêm của cơ quan quản lý, thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) đã ghi nhận hiện tượng các doanh nghiệp mua lại trái phiếu trước hạn với khối lượng lớn.
Đến cuối tháng 7/2022, khối lượng trái phiếu được các doanh nghiệp mua lại trước hạn đã là 86.556 tỷ đồng, tương đương gần 3,7 tỷ USD quy đổi theo tỷ giá hiện tại, tăng 21,4% so với cùng kỳ năm 2021. Như vậy, tính riêng tháng 7/2022, đã có xấp xỉ 1,04 tỷ USD trái phiếu được mua lại trước hạn (số mua lại riêng quý II là 2,1 tỷ USD).
“Trong bối cảnh thị trường trái phiếu có dấu hiệu tăng trưởng ‘nóng’ từ năm 2019, tiềm ẩn rủi ro đến sự phát triển của thị trường, Thủ tướng, Bộ trưởng Tài chính đã liên tục có các văn bản chỉ đạo về việc quản lý, giám sát chặt chẽ hoạt động phát hành, đầu tư, cung cấp dịch vụ trên thị trường này”, ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó Vụ trưởng Vụ tài chính các ngân hàng và tổ chức tài chính (Bộ Tài chính) cho biết.
Đáng chú ý, Bộ Tài chính vừa công bố Nghị định 65/2022/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 153/2020/NĐ-CP liên quan đến trái phiếu doanh nghiệp, có hiệu lực từ ngày 16/9. Theo đó, doanh nghiệp phải mua lại trái phiếu doanh nghiệp trước hạn bắt buộc khi vi phạm phương án phát hành (trong đó có phương án sử dụng vốn) hoặc vi phạm pháp luật.
Trước khi Nghị định được ban hành và có hiệu lực, nhiều doanh nghiệp và ngân hàng đã nhộn nhịp mua lại trái phiếu trước hạn. Đặc biệt ở nhóm ngân hàng đã chi ra hàng nghìn tỷ đồng để mua lại.
Điển hình tại ngân hàng VIB, ngày 14/9 vừa qua đã mua lại toàn bộ 1.500 tỷ đồng trái phiếu trước hạn thuộc lô trái phiếu riêng lẻ mã VIBBONDH2023010 có kỳ hạn 3 năm, ngày phát hành là 14/9/2020, ngày đáo hạn là 14/9/2023.
Kết quả mua lại trái phiếu trước hạn tại ngân hàng VIB (nguồn: HNX)
Trước đó, trong 8 tháng đầu năm 2022, nhà băng này đã mua lại 6.800 tỷ đông trái phiếu trước hạn.
Cụ thể, ngày 27/8 mua lại trước hạn lô trái phiếu mã VIBBONDH2023008 tổng giá trị 1.400 tỷ đồng có kỳ hạn 3 năm, ngày phát hành là 27/8/2020, ngày đáo hạn là 27/8/2023.
Ngày 26/8 cũng đã mua lại toàn bộ 900 tỷ đồng trái phiếu trước hạn mã VIBBONDH2023007 kỳ hạn 3 năm, ngày phát hành là 26/8/2020 và đáo hạn ngày 26/8/2023.
Ngày 16/6/2022 VIB cũng mua lại toàn bộ 1.500 tỷ đồng lô trái phiếu mã VIBL2124023 kỳ hạn 3 năm, ngày chào bán trái phiếu là 16/12/2021 và đáo hạn ngày 16/12/2024.
Ngày 15/6, mua lại toàn bộ 1.000 tỷ đồng trái phiếu trước hạn mã VIBL212022 cũng kỳ hạn 3 năm, ngày phát hành 15/12/2021 và đáo hạn ngày 15/12/2024.
Tháng 3/2022, ngân hàng VIB cũng đã mua lại toàn bộ 2.000 tỷ đồng trái phiếu trước hạn mã VIBL2124021 kỳ hạn 3 năm, ngày chào bán là 14/12/2021 và đáo hạn ngày 14/12/2024.
Tương tự, ngân hàng Vietcombank cũng ồ ạt mua lại hàng nghìn tỷ đồng trái phiếu trước hạn. Trong tháng 8/2022, nhà băng này đã mua lại tổng cộng 2.270 tỷ đồng trái phiếu qua 4 lô trái phiếu.
Cụ thể, ngày 31/8/2022, Vietcombank đã mua lại toàn bộ 170 tỷ đồng trái phiếu trước hạn thuộc lô trái phiếu riêng lẻ mã VCB-BOND-RL10-2017-5 tăng vốn phát hành vào ngày 31/8/2017 và ngày đáo hạn là 31/8/2027. Lô trái phiếu này có mệnh giá 100.000 đồng/trái phiếu.
Ngày 24/8 vừa qua, ngân hàng Vietcombank cũng đã mua lại 200 tỷ đồng trái phiếu trước hạn thuộc lô trái phiếu mã VCB-BOND-RL10-2017-4. Lô trái phiếu này có kỳ hạn 10 năm được phát hành vào ngày 24/8/2017, đáo hạn vào ngày 24/8/2027 với mệnh giá 100.000 đồng/trái phiếu, khối lượng phát hành 200 tỷ đồng.
Trước đó, ngày 16/8, nhà băng này đã mua lại 900 tỷ đồng trái phiếu trước hạn phát hành năm 2017 mã VCB-BOND-RL10-2017-2 có mệnh giá 100.000 đồng/trái phiếu, khối lượng phát hành là 900 tỷ đồng. Lô trái phiếu có kỳ hạn 10 năm, đáo hạn ngày 16/8/2027.
Ngày 10/8, ngân hàng Vietcombank đã hoàn tất việc mua lại 1.000 tỷ đồng trái phiếu trước hạn thuộc lô trái phiếu riêng lẻ mã VCB-BOND-RL10-2017-1 với mệnh giá 100.000 đồng/ trái phiếu. Lô trái phiếu này phát hành thành công vào ngày 10/8/2017, kỳ hạn 10 năm, đáo hạn ngày 10/8/2027.
Ngân hàng MSB hôm 25/8 cũng mua lại toàn bộ hai lô trái phiếu mã MSB.BOND.2020.02 và MSB.BOND.2020.03 với tổng giá trị 1.999 tỷ đồng. Hai lô này đều phát hành vào tháng 8/2020 và đáo hạn vào 25,26/8/2023.
Kết quả mua lại trái phiếu trước hạn tại ngân hàng MSB (nguồn: HNX)
Mới đây nhất, ngày 15/9, ngân hàng Nam A Bank cũng thông báo mua lại toàn bộ 500 tỷ đồng trái phiếu trước hạn có mã NAB.BOND.01.2020.500 với kỳ hạn 3 năm. Lô trái phiếu này phát hành ngày 15/9/2020 và đáo hạn ngày 15/9/2023.
Tương tự, hôm 30/8, ngân hàng ABBank đã mua lại toàn bộ 500 tỷ đồng trái phiếu trước hạn có mã ABBL2123010 kỳ hạn 2 năm, phát hành ngày 30/8/2021 và đáo hạn ngày 30/8/2023. Trước đó, ngày 16/8, ABBank cũng đã mua lại toàn bộ 500 tỷ đồng trái phiếu trước hạn thuộc lô trái phiếu mã ABBL2123009.
Động thái mua lại trái phiếu trước hạn diễn ra trong bối cảnh thanh khoản của hệ thống ngân hàng vốn đang ở trạng thái khá căng thẳng. Số liệu từ Ngân hàng Nhà nước cho thấy, tăng trưởng tín dụng nửa đầu năm 2022 đạt 9,35%, trong khi huy động vốn chỉ tăng khoảng 4,5%.
Tình trạng căng thẳng thể hiện rõ nhất ở diễn biến lãi suất liên ngân hàng tăng dựng đứng. Chỉ trong hơn 10 phiên giao dịch, lãi suất VND liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm từ mức 1,99%/năm ngày 16/8 đã vọt lên 6,48%/năm vào ngày 7/9.
