Lạng Sơn đặt logistics vào trung tâm quy hoạch đến năm 2045

Quy hoạch có quy mô 39.400 ha, bao gồm các phường Đông Kinh, Tam Thanh, Lương Văn Tri, xã Đồng Đăng; một phần phường Kỳ Lừa và một phần các xã Cao Lộc, Hoàng Văn Thụ, Khánh Khê, Chiến Thắng.

Khu kinh tế được xác định là khu kinh tế tổng hợp, giữ vai trò trung tâm thương mại, dịch vụ, du lịch và công nghiệp của vùng trung du và miền núi phía Bắc. Cùng với đó là đầu mối giao thông và logistics cấp quốc gia, quốc tế, gắn phát triển đô thị biên giới với bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Đến năm 2035, dân số khu vực dự kiến đạt khoảng 235.000 - 240.000 người, đất xây dựng khoảng 10.630 - 11.000 ha. Đến năm 2045, dân số tăng lên khoảng 295.000 - 300.000 người, đất xây dựng khoảng 13.200 - 13.700 ha.

Quy hoạch chia Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn thành ba phân vùng với chức năng rõ ràng.

Vùng phía Bắc có diện tích khoảng 19.123 ha, dân số dự kiến khoảng 71.000 - 71.200 người vào năm 2045. Đây là vùng kinh tế cửa khẩu và đô thị, đồng thời là phân vùng động lực của toàn khu kinh tế.

Trọng tâm của vùng này là hệ thống cửa khẩu đường bộ, đường sắt, cảng cạn, khu trung chuyển hàng hóa, khu chế xuất, thương mại biên giới và dịch vụ logistics. Không gian được tổ chức theo hướng hình thành cửa ngõ giao lưu kinh tế hiện đại, thông minh.

Việc tập trung các chức năng này cho thấy logistics sẽ là một trong những động lực chính của khu kinh tế. Hàng hóa qua cửa khẩu được định hướng gắn với hệ thống kho bãi, trung chuyển và dịch vụ hậu cần, qua đó hình thành chuỗi dịch vụ thay vì chỉ dừng ở hoạt động xuất nhập khẩu.

Vùng trung tâm là vùng đô thị Lạng Sơn, rộng khoảng 12.774 ha. Đây là khu vực có dân số lớn nhất, dự kiến đạt khoảng 203.000 - 207.000 người vào năm 2045.

Phân vùng này bao gồm phường Tam Thanh, một phần các phường Kỳ Lừa, Đông Kinh, Lương Văn Tri và một phần xã Khánh Khê. Đây là cực tăng trưởng động lực phía Bắc, phát triển theo hướng đô thị dịch vụ đa ngành, đa lĩnh vực.

Ngoài chức năng hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa, y tế và giáo dục, đô thị trung tâm còn đảm nhiệm vai trò đầu mối giao thông và hỗ trợ logistics. Đây là khu vực cung cấp các dịch vụ đô thị và dịch vụ chuyên môn cho hoạt động kinh tế của toàn khu.

Vùng phía Nam có diện tích khoảng 7.502 ha, dân số dự kiến khoảng 21.000 - 21.800 người vào năm 2045. Đây là vùng phát triển mới, giữ vai trò cửa ngõ phía Nam của khu kinh tế.

Định hướng chính là phát triển đô thị sinh thái kết hợp dịch vụ du lịch, đồng thời hình thành không gian công nghiệp, kho tàng, bến bãi và các đầu mối trung chuyển cấp vùng, cấp quốc gia.

Hạ tầng khu vực này được yêu cầu phát triển đồng bộ, hiện đại và thân thiện với môi trường. Quy hoạch cũng xác định đây là khu vực tạo tiền đề cho việc hình thành khu thương mại tự do.

Ba phân vùng được tổ chức theo một cấu trúc liên kết: phía Bắc tập trung kinh tế cửa khẩu và logistics; khu vực trung tâm phát triển đô thị, dịch vụ và các chức năng hỗ trợ; phía Nam mở rộng không gian công nghiệp, du lịch, kho bãi và trung chuyển.

Quy hoạch đồng thời đặt yêu cầu kiểm soát tác động môi trường, bảo vệ hệ sinh thái và bảo đảm quốc phòng, an ninh. Đây là nguyên tắc xuyên suốt trong quá trình phát triển khu kinh tế có quy mô gần 40.000 ha và nằm tại khu vực biên giới.

Điểm đáng chú ý của quy hoạch là sự chuyển dịch từ mô hình phát triển dựa chủ yếu vào hoạt động cửa khẩu sang mô hình kinh tế có chuỗi dịch vụ rộng hơn. Logistics, đô thị, công nghiệp, thương mại và du lịch được đặt trong cùng một cấu trúc không gian.

Đến năm 2045, Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn được định hướng trở thành đầu mối logistics và giao thương quan trọng giữa Việt Nam, ASEAN và Trung Quốc. Với quy mô dân số khoảng 295.000 - 300.000 người và đất xây dựng khoảng 13.200 - 13.700 ha, bài toán đặt ra không chỉ là mở rộng không gian mà còn phải bảo đảm hạ tầng đủ sức đáp ứng tốc độ phát triển mới.