Khơi thông mặt bằng, hình thành trục phát triển liên vùng miền núi Khánh Hòa

Chuyến kiểm tra thực địa ngày 15-1 của Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa Lê Huyền thể hiện quyết tâm tháo gỡ dứt điểm vướng mắc dự án. Quy mô giải phóng mặt bằng lớn, gần 129ha, trong đó hơn 75,6ha là đất rừng phải chuyển mục đích, đòi hỏi phối hợp chặt chẽ giữa địa phương, chủ rừng và các bộ, ngành Trung ương.

Tuyến đường dài khoảng 56,7km, đạt tiêu chuẩn đường cấp III miền núi, với vận tốc thiết kế 60km/giờ; riêng những đoạn địa hình phức tạp, độ dốc lớn, nhiều khúc cua gấp được thiết kế ở mức 40km/giờ. Quy mô 2 làn xe, nền đường rộng 9m, mặt đường 6m cho thấy tầm nhìn dài hạn của dự án, không chỉ đáp ứng nhu cầu đi lại hiện tại mà còn đón đầu nhu cầu vận chuyển hàng hóa, du lịch và dịch vụ trong tương lai. Khi hoàn thành, tuyến đường sẽ rút ngắn đáng kể thời gian và chi phí di chuyển giữa các huyện miền núi với trung tâm kinh tế – du lịch ven biển của tỉnh.

Tuy nhiên, giống như nhiều dự án hạ tầng quy mô lớn khác, thách thức lớn nhất của Đường giao thông liên vùng Khánh Sơn – Khánh Vĩnh lại không nằm ở thiết kế hay năng lực nhà thầu, mà ở công tác giải phóng mặt bằng. Tuyến đường đi qua 3 xã Khánh Vĩnh, Khánh Sơn và Tây Khánh Sơn, liên quan đến hàng trăm hộ dân phải bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Tiến độ triển khai giữa các địa phương chưa đồng đều: Tây Khánh Sơn đã hoàn tất phê duyệt phương án bồi thường 100%, trong khi Khánh Vĩnh và Khánh Sơn vẫn còn hàng chục trường hợp chưa đồng thuận hoặc vướng tranh chấp đất đai, thiếu hồ sơ pháp lý.

Năm 2025, dự án được bố trí hơn 509,5 tỷ đồng, chủ yếu từ ngân sách Trung ương. Tuy nhiên, giải ngân xây lắp mới đạt gần 33,5 tỷ đồng; giải phóng mặt bằng đã giải ngân hơn 116,6 tỷ đồng.

Đáng chú ý, “nút thắt” lớn nhất hiện nay tập trung ở đoạn tuyến số 2 – khu vực được thiết kế vừa thi công nền đường vừa tận dụng vật liệu đào đắp để phục vụ toàn tuyến. Việc chưa thống nhất được phương án xử lý tài sản khai thác, tận dụng lâm sản khiến đoạn này chưa thể bàn giao mặt bằng. Hệ quả là dù đoạn 1 và đoạn 3 đã có mặt bằng, việc thi công đồng loạt vẫn gặp khó do không chủ động được nguồn vật liệu. Đây là ví dụ điển hình cho thấy những vướng mắc về cơ chế, thủ tục đất rừng nếu không được tháo gỡ kịp thời sẽ tác động dây chuyền, làm giảm hiệu quả đầu tư và kéo dài thời gian thực hiện dự án.

Không dừng lại ở mặt bằng tuyến chính, dự án còn phải xử lý hàng loạt hạng mục kỹ thuật phụ trợ như di dời lưới điện trung – hạ áp, hệ thống chiếu sáng và hơn 21km đường ống nước sinh hoạt. Thực tế cho thấy tiến độ các hạng mục này vẫn còn chậm, đặc biệt là hệ thống chiếu sáng mới đạt hơn 22%. Trong bối cảnh lãnh đạo tỉnh yêu cầu hoàn thành giải phóng mặt bằng trước ngày 31-1, áp lực đối với chính quyền cơ sở, chủ đầu tư và các đơn vị liên quan là rất lớn.

Kết luận buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Huyền đã đưa ra các mốc thời gian cụ thể cho từng địa phương và từng nhóm nhiệm vụ – một cách tiếp cận thể hiện rõ tinh thần kỷ luật, kỷ cương trong quản lý đầu tư công. Từ yêu cầu Tây Khánh Sơn hoàn tất chi trả đền bù trước ngày 23-1, Khánh Sơn khẩn trương phê duyệt và chi trả cho 71 trường hợp còn lại, đến việc Khánh Vĩnh phải đối thoại trực tiếp với 53 hộ dân chưa đồng thuận, tất cả đều hướng đến mục tiêu chung là sớm có mặt bằng sạch để đẩy nhanh giải ngân và thi công.

Đường giao thông liên vùng Khánh Sơn – Khánh Vĩnh được kỳ vọng là “đòn bẩy” mở ra không gian kinh tế mới cho Khánh Hòa. Khi tuyến đường hoàn thành, chi phí logistics từ miền núi xuống ven biển sẽ giảm mạnh, tạo điều kiện thu hút đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao, du lịch sinh thái, kinh tế rừng và các ngành dịch vụ phụ trợ.