Kho dự trữ dầu chiến lược của Mỹ xuống đáy hơn 40 năm

Đánh đổi an ninh năng lượng để ổn định thị trường

Trong khi mục tiêu ổn định thị trường và giảm áp lực lạm phát được hỗ trợ trong ngắn hạn, mức dự trữ dầu chiến lược của nền kinh tế lớn nhất thế giới lại giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1983, làm dấy lên những lo ngại về khả năng ứng phó trước các cú sốc nguồn cung trong tương lai.

Theo TTXVN, số liệu được Bộ Năng lượng Mỹ công bố ngày 15/6, lượng dầu thô trong SPR đã giảm thêm 8,9 triệu thùng chỉ trong một tuần, kéo tổng lượng dự trữ xuống còn 340,3 triệu thùng. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 7/1983, thời điểm Mỹ bắt đầu xây dựng và lấp đầy kho dự trữ chiến lược này.

Sự sụt giảm của SPR diễn ra trong bối cảnh chính quyền Mỹ tiếp tục sử dụng nguồn dự trữ khẩn cấp nhằm hạn chế tác động của giá năng lượng cao đối với người tiêu dùng và nền kinh tế, đồng thời ứng phó với những ảnh hưởng từ xung đột với Iran.

Theo giới phân tích, nếu không có các biện pháp can thiệp từ nguồn dự trữ chiến lược, giá dầu thế giới có thể đã tăng lên tới 150 USD/thùng. Việc Mỹ cùng một số quốc gia giải phóng dầu dự trữ đã góp phần hạ nhiệt thị trường, ngăn chặn nguy cơ giá năng lượng leo thang mạnh và lan rộng sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế.

Tuy nhiên, cái giá phải trả là không nhỏ. Kể từ khi xung đột với Iran bùng phát vào cuối tháng 2/2026, lượng dầu trong SPR đã giảm khoảng 75 triệu thùng, tương đương 18% quy mô dự trữ. Đây là một trong những đợt suy giảm mạnh nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Điều đáng lưu ý là lượng dầu còn lại hiện chỉ tương đương chưa đến một nửa công suất thiết kế của hệ thống dự trữ. Trong khi đó, giới chuyên gia cho rằng SPR không chỉ là công cụ điều tiết giá ngắn hạn mà còn đóng vai trò như “tấm đệm an toàn” giúp nền kinh tế Mỹ ứng phó với các biến động bất thường của thị trường năng lượng toàn cầu.

Dẫn thông tin từ TTXVN, ông Mike Sommers, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Viện Dầu khí Mỹ (API) nhận định, mức dự trữ hiện nay đang tiến gần tới ngưỡng đáng lo ngại. Ông cho rằng hệ thống cần duy trì tối thiểu khoảng 20% công suất để bảo đảm khả năng vận hành hiệu quả trong các tình huống khẩn cấp.

Thị trường dầu mỏ đứng trước nhiều rủi ro mới

Mối lo lớn nhất hiện nay không nằm ở lượng dầu đã được xuất kho mà ở khả năng bổ sung trở lại nguồn dự trữ trong thời gian tới.

Theo các chuyên gia, tốc độ xả kho có thể chậm lại sau khi Mỹ hoàn tất kế hoạch giải phóng tổng cộng 172 triệu thùng dầu được công bố từ tháng 3/2026. Tuy nhiên, việc tái tích trữ sẽ không thể diễn ra trong thời gian ngắn, đặc biệt khi thị trường dầu mỏ toàn cầu vẫn đang chịu ảnh hưởng bởi những bất ổn địa chính trị và áp lực giá cả.

Các đánh giá hiện nay cho thấy lượng dầu đã sử dụng từ SPR khó có thể được bổ sung đáng kể trước mùa bão tại Vịnh Mexico – khu vực có vai trò quan trọng đối với hoạt động khai thác dầu khí của Mỹ. Điều này đồng nghĩa với việc dư địa ứng phó trước các cú sốc nguồn cung đang bị thu hẹp đáng kể.

Ông Andy Lipow, Chủ tịch Công ty tư vấn Lipow Oil Associates, cảnh báo rằng nếu một cơn bão lớn làm gián đoạn hoạt động khai thác dầu trong nhiều tuần, Mỹ sẽ không còn nhiều nguồn lực dự phòng để can thiệp như trước đây. Trong bối cảnh lượng dầu dự trữ đã giảm xuống mức thấp kỷ lục, bất kỳ sự cố nào làm gián đoạn nguồn cung cũng có thể khiến thị trường phản ứng mạnh hơn và đẩy giá dầu tăng trở lại.

Từ góc độ thị trường, điều này khiến dầu mỏ trở thành một trong những hàng hóa nhạy cảm nhất trước các biến động địa chính trị và thiên tai trong thời gian tới. Nếu trước đây SPR được xem là công cụ giúp giảm thiểu tác động của các cú sốc nguồn cung, thì hiện nay vai trò đó đang suy giảm khi lượng dự trữ liên tục bị bào mòn.

Nhìn rộng hơn, câu chuyện của SPR phản ánh bài toán khó mà các nhà hoạch định chính sách Mỹ đang phải đối mặt. Một mặt, việc sử dụng dự trữ chiến lược giúp giảm áp lực giá năng lượng và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong ngắn hạn. Mặt khác, việc duy trì kho dự trữ ở mức thấp kéo dài có thể làm suy yếu khả năng chống chịu của nền kinh tế trước những biến động bất ngờ.

Trong bối cảnh xung đột địa chính trị chưa có dấu hiệu hạ nhiệt và mùa bão đang đến gần, thị trường dầu mỏ toàn cầu có thể tiếp tục chứng kiến những biến động khó lường. Khi đó, vấn đề không chỉ là giá dầu sẽ tăng đến mức nào, mà còn là liệu các nền kinh tế lớn còn đủ công cụ dự phòng để ứng phó với những cú sốc mới hay không.