Khánh Hòa tập trung phát triển vùng chuyên canh nông nghiệp

Mai Phương

Trong giai đoạn 2020-2025, nền kinh tế nông nghiệp tỉnh Khánh Hòa đã bắt đầu được định hình với các vùng sản xuất tập trung, chuyên canh quy mô lớn. Một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành Nông nghiệp tỉnh là ngày càng mở rộng quy mô sản xuất các ngành nông nghiệp, nâng cao chất lượng nông sản toàn tỉnh.

Giá trị của phát triển vùng chuyên canh nông nghiệp

 

Vùng chuyên canh là một trong những khu vực được quy hoạch nhằm phát triển nông nghiệp đem lại những hiệu quả tích cực. Các vùng chuyên canh thường được gắn với nguồn tài nguyên thiên nhiên như đất đai, nguồn nước, khí hậu, điều kiện tự nhiên khác. Các sản phẩm tạo ra sẽ được cung cấp ra thị trường ngoài vùng.

 

Vùng chuyên canh mang lại nhiều ý nghĩa quan trọng trong sự phát triển nền nông nghiệp sản xuất hàng hóa. Nhờ các vùng chuyên canh này, chúng ta sẽ sản xuất ra một khối lượng hàng hóa nông sản tập trung, số lượng lớn. Cùng với đó, việc áp dụng các khoa học, công nghệ hiện đại vào những địa điểm này sẽ dễ dàng hơn, tiết kiệm chi phí hơn, và mang lại một hiệu quả tuyệt vời hơn. Khi tạo ra một vùng chuyên dụng, đội ngũ lao động cũng được chuyên môn hóa và có điều kiện để nâng cao trình độ tay nghề nhằm phục vụ tốt cho công việc sản xuất nông nghiệp hơn.

 

Giá trị kinh tế của nông sản tăng trưởng mạnh mẽ

 

Theo đánh giá của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Khánh Hòa, nhờ tập trung ứng dụng khoa học công nghệ, sử dụng giống có năng suất, chất lượng cao, từng bước áp dụng sản xuất hiện đại, an toàn, trên địa bàn tỉnh đã hình thành và phát triển các mô hình liên kết, vùng sản xuất tập trung, quy mô, mang lại thu nhập cho nông dân, nhất là ở các vùng trồng cây ăn quả như: Sầu riêng, xoài, bưởi. Năm 2024, doanh thu từ cây sầu riêng trên địa bàn tỉnh đạt gần 1.300 tỷ đồng. Đây là một kỷ lục bởi trong số hơn 2.700ha sầu riêng, mới có 1.700ha cho thu hoạch. 

 

Một loại cây trồng khác cũng tăng trưởng cả về giá trị và năng suất đó là cây lúa. Trong đó, giá mua lúa tươi tại ruộng từ hơn 5.000 đồng/kg trong 3 năm qua đã tăng dần và đạt đến hơn 9.000 đồng/kg vào vụ lúa hè thu 2024. Đây cũng là năm nông dân được mùa, được giá, mỗi héc-ta lúa cho thu nhập gần 30 triệu đồng/vụ. Tổng diện tích lúa đông xuân, hè thu và vụ mùa đạt gần 45.000ha, chủ yếu ở thị xã Ninh Hòa, huyện Diên Khánh và huyện Vạn Ninh. Hầu hết diện tích trồng lúa đang được các hợp tác xã tổ chức sản xuất theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp - đảm bảo chất lượng và đầu ra cho sản phẩm lúa gạo của tỉnh Khánh Hòa. Ngoài ra, toàn tỉnh có hơn 8.000ha xoài, chủ yếu ở huyện Cam Lâm và gần 1.300ha bưởi, chủ yếu ở huyện Khánh Vĩnh.

 

Tại các khu vực sản xuất cây trồng chưa hiệu quả, cùng với chính sách khuyến khích, hỗ trợ của Nhà nước, nông dân đã chuyển đổi hàng nghìn héc-ta diện tích sản xuất sang trồng những cây có hiệu quả kinh tế cao hơn, phổ biến là chuyển từ lúa 1 vụ sang trồng rau màu và vườn rẫy tạp sang trồng cây ăn quả. Năm 2024, nông dân cũng đã chuyển đổi gần 300 ha lúa sang cây sen, khoai, rau đậu các loại và hơn 520ha cây hằng năm, cây lâu năm kém hiệu quả sang cây ăn quả.

 

Đối với chăn nuôi, với hơn 253.000 con heo, 74.000 con trâu, bò và 3,1 triệu con gia cầm, quy mô chăn nuôi đủ đáp ứng nhu cầu thị trường trong tỉnh và một phần tiêu thụ ở ngoài tỉnh. Điều đáng ghi nhận là đến nay, đã có 80% đàn heo và 50% đàn gà được nuôi ở quy mô trang trại. Hoạt động chăn nuôi heo, gà chủ yếu tập trung ở 2 huyện Cam Lâm, Khánh Vĩnh và không ngừng chuyển dịch theo hướng nâng cao về số lượng, chất lượng con giống, sản phẩm chăn nuôi. Ngoài ra, trên địa bàn tỉnh đã có cơ sở chăn nuôi heo thịt đạt chuẩn VietGAP ở Ninh Hòa. Hầu hết các trang trại heo giống, gà giống quy mô lớn đều áp dụng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về an toàn, đảm bảo cung cấp con giống chất lượng cao phục vụ nhu cầu chăn nuôi trong và ngoài tỉnh.

 

Nông dân thu hoạch và trưng bày nông sản tại hội chợ
Nông dân thu hoạch và trưng bày nông sản tại hội chợ (nguồn: sưu tầm)

 

Thiết lập mã vùng trồng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu

 

Hiện nay, toàn tỉnh Khánh Hòa có 41 mã số vùng trồng nông nghiệp xuất khẩu với tổng diện tích hơn 4.436ha. Trong đó, cây xoài có 24 mã số xuất khẩu chính ngạch sang các thị trường: Hoa Kỳ, New Zealand, Úc, Trung Quốc, Liên minh Châu Âu (EU); sầu riêng có 15 mã số xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc; lúa có 2 mã số xuất khẩu chính ngạch sang thị trường EU. 

 

Mã số vùng trồng nội địa có 40 mã số với tổng diện tích khoảng 153ha trên các loại cây trồng gồm: Xoài, dừa, dứa, bưởi, lúa, rau các loại và tỏi. Mã số cơ sở đóng gói có 3 mã số, trong đó có 2 mã số đóng gói xoài xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc, EU và 1 mã số đóng gói sầu riêng xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc.

 

Phát triển nông nghiệp theo hướng xanh, bền vững

 

Bên cạnh nâng cao sản lượng, chất lượng của nông sản, ngành Nông nghiệp tỉnh Khánh Hòa cũng đã và đang thúc đẩy phát triển nông nghiệp xanh theo hướng toàn diện và bền vững. Một số loại nông sản đã bước đầu có hàm lượng chế biến sâu như sầu riêng, xoài bưởi.. Ngoài tiêu thụ sản phẩm tươi, các loại nông sản này cũng được tiêu thụ dưới dạng chế biến và đóng gói trong bao bì đẹp mắt, đạt chất lượng xuất khẩu bằng các phương pháp sấy thăng hoa, sấy lạnh, ép nước… 

 

Tuy nhiên, quy hoạch vùng nuôi gia súc, gia cầm đang trong quá trình định hình lại. Trong đó, Cam Lâm là địa phương có nhiều trang trại chăn nuôi nhưng được định hướng không còn là địa phương tập trung hoạt động chăn nuôi của tỉnh. Đối với chăn nuôi gia súc, chủ yếu là nuôi bò, ngoài trang trại hơn 1.000 con ở Khánh Vĩnh, phần lớn đàn bò đang được nuôi với quy mô nông hộ, nhỏ lẻ, cần thêm nhiều trang trại quy mô lớn, với quy trình nuôi khép kín, chủ động nguồn thức ăn… Hiện nay, toàn tỉnh vẫn chưa có khu giết mổ gia súc, gia cầm tập trung.

 

Ông Nguyễn Duy Quang - Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho biết, trong thời gian tới, sở tập trung xây dựng bản đồ nông hóa thổ nhưỡng, gắn với xác định vùng cây trồng, chăn nuôi của tỉnh, đảm bảo phù hợp với định hướng phát triển cũng như nhu cầu tiêu dùng. Định hướng chính trong phát triển nông nghiệp Khánh Hòa giai đoạn hiện nay là tập trung triển khai thực hiện có hiệu quả các quyết sách của Trung ương, của tỉnh về phát triển nông nghiệp theo hướng xanh, bền vững; đẩy mạnh tái cơ cấu lại ngành Nông nghiệp theo hướng tăng cường liên kết theo chuỗi, nâng cao giá trị gia tăng, phát triển nông nghiệp công nghệ cao, xây dựng thương hiệu nông sản Khánh Hòa.