Hàng không Việt Nam và bài toán mở rộng chuỗi cung ứng

Sự gia tăng về sản lượng vận chuyển và quy mô đội tàu bay đang kéo theo những yêu cầu mới đối với hệ sinh thái phía sau ngành hàng không. Không chỉ cần thêm hạ tầng khai thác, thị trường còn đặt ra nhu cầu về bảo dưỡng, sửa chữa và đại tu tàu bay (MRO), linh kiện, thiết bị, logistics, công nghệ và nguồn nhân lực kỹ thuật.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, 6 tháng đầu năm 2026, tổng sản lượng vận chuyển của toàn thị trường đạt hơn 45,49 triệu hành khách và 813,2 nghìn tấn hàng hóa, tăng lần lượt 9,8% và 16,4% so với cùng kỳ năm 2025.

Đến cuối tháng 6/2026, các hãng hàng không Việt Nam khai thác 225 tàu bay. Cùng thời điểm, có 4 hãng hàng không Việt Nam và 77 hãng hàng không nước ngoài khai thác thường lệ các đường bay quốc tế đến Việt Nam.

Quy mô vận tải tăng đồng nghĩa với việc nhu cầu đối với các dịch vụ kỹ thuật và chuỗi cung ứng liên quan cũng gia tăng. Đây là một trong những vấn đề được đặt ra trong khuôn khổ Vietnam Aerospace Forum 2026 (VAF 2026), dự kiến diễn ra từ ngày 04 đến 06/11/2026 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội.

Tăng trưởng thị trường kéo theo yêu cầu về MRO và công nghiệp hỗ trợ

Cùng với sự gia tăng của thị trường vận tải, hệ thống hạ tầng hàng không cũng đang được mở rộng. Quy hoạch hệ thống cảng hàng không được điều chỉnh trong năm 2026 đặt mục tiêu đến năm 2030 cả nước có 36 sân bay, với tổng công suất thiết kế trên 249 triệu hành khách mỗi năm.

Định hướng phát triển còn bao gồm các trung tâm logistics hàng không và cơ sở MRO tại những sân bay có hạ tầng và kết nối quốc tế lớn.

Nếu các mục tiêu này được triển khai, nhu cầu về dịch vụ kỹ thuật, bảo dưỡng tàu bay, phụ tùng, linh kiện, thiết bị và logistics hàng không sẽ không chỉ tập trung ở hoạt động khai thác mà còn liên quan trực tiếp đến năng lực cung ứng trong nước.

MRO là một trong những lĩnh vực được đặt trọng tâm tại VAF 2026. Bên cạnh các nội dung về bảo dưỡng, sửa chữa và đại tu, chương trình còn đề cập đến những xu hướng như MRO 4.0 và Predictive MRO/MCO, cùng các công nghệ phục vụ hoạt động kỹ thuật và sản xuất.

Ở góc độ doanh nghiệp, vấn đề không đơn thuần nằm ở việc tham gia một sự kiện kết nối mà ở khả năng đáp ứng những tiêu chuẩn của chuỗi cung ứng hàng không. Đây là lĩnh vực có yêu cầu cao về chất lượng, độ chính xác, tính ổn định của sản phẩm và khả năng kiểm soát quy trình.

Bởi vậy, khi thị trường hàng không mở rộng, yêu cầu đặt ra đối với doanh nghiệp trong nước cũng thay đổi theo. Năng lực sản xuất chính xác, công nghệ, vật liệu, tự động hóa, logistics và dịch vụ kỹ thuật trở thành những mắt xích cần được củng cố nếu doanh nghiệp muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng.

Bài toán kết nối doanh nghiệp và nguồn nhân lực

Một nội dung đáng chú ý của VAF 2026 là các cuộc gặp B2B được tổ chức theo lịch hẹn trước, tập trung vào nhu cầu mua sắm, năng lực cung ứng, hợp tác sản xuất và đầu tư.

Cách tổ chức này đặt trọng tâm vào quan hệ giữa bên mua và bên cung ứng thay vì chỉ giới thiệu sản phẩm. Với doanh nghiệp Việt Nam, vấn đề cần quan tâm là xác định được những sản phẩm, linh kiện hoặc dịch vụ mà các nhà sản xuất, hãng hàng không và doanh nghiệp MRO đang có nhu cầu; từ đó đối chiếu với năng lực thực tế của doanh nghiệp.

Ở chiều ngược lại, các doanh nghiệp quốc tế có thể tìm hiểu năng lực của nhà cung ứng trong nước và nguồn nhân lực kỹ thuật tại Việt Nam.

Trong chuỗi cung ứng hàng không, nhân lực cũng là một vấn đề không thể tách rời khỏi công nghệ và sản xuất. VAF 2026 dành ngày cuối cho NextGen Aerospace Talent Day, với sự tham gia của doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và sinh viên. Nội dung tập trung vào nhu cầu nhân lực, các kỹ năng doanh nghiệp tìm kiếm và định hướng đào tạo.

Đây là vấn đề có ý nghĩa trong bối cảnh ngành hàng không không chỉ cần nhân lực khai thác mà còn cần đội ngũ kỹ thuật phục vụ MRO, sản xuất, quản lý chất lượng, công nghệ và các hoạt động chuyên môn khác.

Song song với MRO và chuỗi cung ứng, chương trình còn đề cập đến trí tuệ nhân tạo, Digital Twin, PLM, tự động hóa, sản xuất bồi đắp, robot, GSE 4.0, vật liệu mới và các công nghệ hàng không mới nổi.

Việc các công nghệ này được đưa vào nội dung thảo luận cho thấy yêu cầu chuyển đổi công nghệ đang ngày càng gắn với hoạt động sản xuất và bảo dưỡng hàng không. Tuy nhiên, để chuyển từ trao đổi công nghệ sang ứng dụng thực tế, doanh nghiệp vẫn phải giải quyết những yêu cầu về vốn, nhân lực, tiêu chuẩn kỹ thuật và khả năng đáp ứng các quy trình của chuỗi cung ứng.

VAF 2026 do BCI Aerospace – Advanced Business Events (ABE) tổ chức, phối hợp với Công ty Global Expo Việt Nam. Airbus là Đối tác chiến lược và Viettel là Đối tác công nghiệp.

Sự kiện dự kiến quy tụ các hãng hàng không, nhà sản xuất máy bay, OEM, doanh nghiệp Tier 1, Tier 2, doanh nghiệp MRO, nhà cung cấp công nghệ, tổ chức chuyên ngành và cơ sở đào tạo.

Đáng chú ý, sự phát triển của thị trường hàng không Việt Nam đang diễn ra đồng thời với quá trình mở rộng hạ tầng. Vì vậy, câu chuyện đặt ra không chỉ là tăng năng lực vận chuyển mà còn là khả năng hình thành một hệ thống cung ứng đủ năng lực phục vụ thị trường.