Giá hàng hóa thế giới biến động, MXV-Index giằng co trên 2.900 điểm

Lo ngại gián đoạn nguồn cung, giá dầu tăng mạnh

Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), cả hai mặt hàng dầu thô đồng loạt tăng trong phiên 1/10. Giá dầu WTI kỳ hạn tháng 11 tăng 2,71%, lên 92,87 USD/thùng. Trong khi đó, hợp đồng Brent tháng 11 đáo hạn, giao dịch chuyển sang hợp đồng tháng 12 và tăng 4,37%, lên 102,31 USD/thùng.

Giá dầu được hỗ trợ bởi những lo ngại về rủi ro địa chính trị tại Trung Đông. Mỹ tăng cường hiện diện quân sự trong khu vực, trong khi thông tin tàu chở dầu bị vật thể chưa xác định đánh trúng khi đi qua eo biển Hormuz làm gia tăng lo ngại hoạt động vận chuyển dầu có thể bị gián đoạn.

Ngày 30/9, Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết đã nhận được báo cáo về 3 tàu chở dầu bị các vật thể chưa xác định đánh trúng tại eo biển Hormuz trong một ngày. Diễn biến này tiếp tục khiến thị trường theo dõi sát các rủi ro an ninh tại tuyến vận chuyển dầu quan trọng.

Trong bối cảnh Mỹ gia tăng hiện diện quân sự, thị trường cũng quan tâm đến khả năng Iran đáp trả, đặc biệt thông qua các cuộc tấn công nhằm vào tài sản của Mỹ hoặc cơ sở hạ tầng năng lượng. Nếu xảy ra, những diễn biến này có thể làm gia tăng rủi ro gián đoạn nguồn cung dầu từ Trung Đông.

Bên cạnh yếu tố địa chính trị, chi phí vận tải tăng cũng gây áp lực lên hoạt động xuất khẩu dầu. Xuất khẩu dầu của Venezuela trong tháng 9 giảm gần 9%, xuống khoảng 1,08 triệu thùng/ngày. Cước vận tải tăng khiến biên lợi nhuận của các nhà kinh doanh thu hẹp, đồng thời buộc một số lô hàng phải điều chỉnh tuyến hoặc chậm giao.

Tuy nhiên, đà tăng của dầu WTI bị hạn chế bởi lượng tồn kho dầu thô thương mại Mỹ tăng 922.000 thùng, lên 427,3 triệu thùng trong tuần kết thúc ngày 25/9, trái với kỳ vọng giảm của thị trường.

Tại thị trường trong nước, dự thảo mới của Bộ Công Thương có thể thay đổi cơ chế hình thành giá xăng dầu khi cho phép doanh nghiệp chủ động quyết định và công bố giá bán lẻ thay vì phụ thuộc vào mức giá cơ sở do Nhà nước công bố định kỳ. Cùng với đó, doanh nghiệp đầu mối sẽ phải nâng cao năng lực và bảo đảm nguồn cung, trong khi cơ quan quản lý chuyển trọng tâm sang giám sát và hậu kiểm.

Đậu tương chịu sức ép từ thị trường ngô

Trái ngược nhóm năng lượng, các mặt hàng họ đậu đồng loạt giảm. Giá đậu tương kỳ hạn tháng 11 giảm 0,7%, xuống 471,8 USD/tấn; khô đậu tương kỳ hạn tháng 12 giảm 1%, còn 389,4 USD/tấn; dầu đậu tương kỳ hạn tháng 12 giảm 1,3%, xuống 1.485,5 USD/tấn.

Theo MXV, áp lực giảm xuất phát từ việc thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung chưa giảm thuế đối với đậu tương, trong khi lực bán kỹ thuật lan tỏa từ thị trường ngô sau báo cáo tồn kho của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA).

Báo cáo công bố ngày 30/9 cho thấy tồn kho đậu tương của Mỹ tính đến ngày 1/9 đạt khoảng 8,6 triệu tấn, giảm 3,1% so với cùng kỳ năm trước và thấp hơn dự báo. Tuy nhiên, thông tin này chưa đủ nâng đỡ giá đậu tương khi thị trường chịu sức ép từ diễn biến của mặt hàng ngô.

Tồn kho ngô của Mỹ tính đến ngày 1/9 đạt khoảng 53,2 triệu tấn, tăng 35% so với cùng kỳ năm trước và vượt đáng kể dự báo. Mức tồn kho cao tạo áp lực bán trên thị trường ngô, sau đó lan sang nhóm nông sản trên sàn CBOT.

Triển vọng tiêu thụ đậu tương Mỹ cũng chịu tác động khi Trung Quốc giảm thuế đối với nhiều mặt hàng nông sản Mỹ nhưng vẫn loại trừ đậu tương nguyên hạt. Mức thuế bổ sung 10% khiến đậu tương Mỹ bất lợi hơn so với nguồn hàng từ Brazil, có thể hạn chế nhu cầu của các doanh nghiệp tư nhân Trung Quốc.

Dù vậy, nhu cầu từ Trung Quốc chưa hoàn toàn suy yếu. Trong tuần kết thúc ngày 24/9, Trung Quốc mua 589.400 tấn đậu tương Mỹ, trong tổng số 1,03 triệu tấn được bán cho niên vụ 2026/27. Lượng giao thực tế sang Trung Quốc đạt 735.400 tấn.

Tại Trung Quốc, các tổ hợp công nghiệp ven biển duy trì công suất ép dầu cao, với sản lượng trên 2,5 triệu tấn trong tuần qua. Nguồn cung dầu và khô đậu dồi dào, trong khi sức mua hạ nguồn chững lại trước kỳ nghỉ lễ, khiến giá khô đậu tương giao ngay tại các vùng sản xuất chính giảm 10 - 30 NDT/tấn; giá dầu đậu tương giảm 60 - 100 NDT/tấn.

Trong nước, giá chào bán khô đậu tương giao ngay tại các cảng miền Bắc giảm xuống 13.550 đồng/kg, từ mức 13.600 - 13.700 đồng/kg ngày 30/9. Tại miền Nam, giá chào hàng xá tại cảng giảm còn 13.100 đồng/kg, thấp hơn 350 đồng/kg so với phiên trước.