Fed hạ lãi suất lần đầu trong năm 2025: Bước đi thận trọng và tín hiệu cho chu kỳ mới

Chủ tịch Fed Jerome Powell nhấn mạnh rằng động thái này mang tính “quản lý rủi ro”, nhằm ngăn chặn những biến động bất lợi đối với kinh tế Mỹ khi việc làm mới tăng chậm và tỷ lệ thất nghiệp nhích lên. Dù vậy, ông cũng khẳng định Fed “không vội vàng” tiếp tục hạ thêm, hàm ý rằng quá trình nới lỏng sẽ được tiến hành thận trọng, tùy theo diễn biến lạm phát và sức khỏe nền kinh tế.

Lộ trình lãi suất và dự báo kinh tế

Theo thông báo sau cuộc họp, Fed dự kiến sẽ cắt giảm thêm 50 điểm cơ bản trong hai kỳ họp còn lại của năm nay (tháng 10 và 12), đồng thời đưa ra tín hiệu chỉ còn một lần giảm trong năm 2026 và giữ ổn định dần từ 2027. Điều này phản ánh sự thận trọng khi lạm phát vẫn còn dai dẳng, với chỉ số chi tiêu cá nhân (PCE) là thước đo lạm phát ưa thích của Fed – được dự báo ở mức 3% năm nay, giảm còn 2,6% vào năm tới.

Tăng trưởng kinh tế Mỹ năm 2025 được điều chỉnh lên 1,6%, cao hơn so với mức dự báo 1,4% đưa ra hồi tháng 6. Trong khi đó, tỷ lệ thất nghiệp được dự báo chốt năm ở 4,5%. Những con số này cho thấy bức tranh kinh tế Mỹ vẫn có nhiều yếu tố tích cực, nhưng rủi ro suy giảm không thể bỏ qua.

Đáng chú ý, quyết định hạ lãi suất lần này không nhận được sự đồng thuận tuyệt đối. Tân Thống đốc Fed Stephen Miran cho rằng cần mức cắt giảm mạnh hơn để hỗ trợ tăng trưởng, trong khi phần lớn thành viên ủng hộ bước đi nhỏ nhưng có tính thăm dò. Sự khác biệt quan điểm này càng làm nổi bật tính chất khó đoán định của chu kỳ điều hành sắp tới.

Về tác động thực tế, lãi suất tham chiếu của Fed áp dụng cho các khoản vay qua đêm liên ngân hàng, nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí đi vay và gửi tiết kiệm của người dân và doanh nghiệp. Khi lãi suất thấp, chi phí vốn rẻ hơn, doanh nghiệp có điều kiện đầu tư, tuyển dụng, và người tiêu dùng có xu hướng chi tiêu nhiều hơn. Đây chính là cơ chế lan tỏa mà Fed kỳ vọng sẽ kích thích tăng trưởng trong giai đoạn khó khăn.

USD biến động mạnh, chứng khoán và vàng trái chiều

Ngay sau thông báo, đồng USD có thời điểm lao dốc mạnh xuống 96,224 điểm, mức thấp nhất kể từ tháng 2/2022 nhưng nhanh chóng phục hồi, đóng cửa phiên 18/9 ở 97,074 điểm, tăng 0,44%. Diễn biến này cho thấy thị trường tiền tệ phản ứng khá nhạy cảm, với áp lực bán tháo ban đầu được thay thế bởi tâm lý thận trọng trước những tín hiệu chưa rõ ràng về chu kỳ cắt giảm kế tiếp.

Đồng euro ghi nhận mức 1,1818 USD sau khi có lúc lên 1,19185 USD, cao nhất kể từ tháng 6/2021. Bảng Anh giữ ở mức 1,3626 USD, trong khi đồng yen Nhật dao động quanh 146,815 yen/USD, sau khi có thời điểm chạm đáy 145,495 yen. Đồng dollar New Zealand và dollar Australia diễn biến trái chiều do ảnh hưởng từ số liệu GDP và thị trường lao động, còn dollar Canada ít biến động khi Ngân hàng Trung ương Canada cũng vừa hạ lãi suất 0,25 điểm phần trăm.

Trên thị trường chứng khoán, các chỉ số lớn của Mỹ ghi nhận biến động trái chiều. Dow Jones tăng 0,57% nhờ lực đẩy từ nhóm cổ phiếu công nghiệp và tài chính. Tuy nhiên, S&P 500 giảm nhẹ 0,1% và Nasdaq Composite mất 0,3% khi nhóm cổ phiếu công nghệ chịu áp lực chốt lời. Ngược lại, chỉ số Russell 2000 của các doanh nghiệp nhỏ tăng 0,18%, phản ánh kỳ vọng nhóm này sẽ hưởng lợi nhiều hơn từ chính sách tiền tệ nới lỏng.

Đối với hàng hóa, giá dầu tiếp tục suy yếu. Hợp đồng WTI giảm 0,73% xuống 64,05 USD/thùng, trong khi Brent lùi 0,75% còn 67,93 USD/thùng. Giá dầu giảm phản ánh lo ngại nhu cầu suy yếu, ngay cả khi lãi suất thấp hơn có thể hỗ trợ phần nào hoạt động kinh tế.

Trong khi đó, vàng lại có những biến động đáng chú ý. Giá vàng giao sau trên sàn COMEX giảm 22,4 USD xuống 3.695,3 USD/ounce ngay sau quyết định của Fed, nhưng đến phiên giao dịch sáng 18/9 theo giờ châu Á, giá vàng đã bật tăng trở lại trên 3.720 USD/ounce do giới đầu tư tranh thủ bắt đáy và lo ngại lạm phát chưa hạ nhiệt. Các nhà phân tích nhận định rằng triển vọng vàng trong ngắn hạn vẫn tích cực, đặc biệt nếu Fed duy trì lộ trình hạ lãi suất, bởi chi phí cơ hội nắm giữ vàng giảm xuống, trong khi bất ổn kinh tế và chính trị toàn cầu tiếp tục gia tăng.

Động thái hạ lãi suất của Fed lần này được giới phân tích nhìn nhận như bước khởi đầu của chu kỳ nới lỏng mới, dù tốc độ và mức độ còn nhiều bất định. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đối mặt nhiều thách thức từ xung đột địa chính trị, giá năng lượng biến động cho đến áp lực lạm phát chưa được kiểm soát hoàn toàn, chính sách của Fed không chỉ tác động đến kinh tế Mỹ mà còn lan tỏa ra toàn cầu, đặc biệt là các nền kinh tế mới nổi vốn nhạy cảm với dòng vốn quốc tế.

Với thị trường Việt Nam, việc Fed hạ lãi suất có thể góp phần giảm áp lực tỷ giá, tạo dư địa cho Ngân hàng Nhà nước linh hoạt hơn trong điều hành chính sách tiền tệ, đồng thời hỗ trợ tâm lý cho thị trường chứng khoán và hàng hóa. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng lộ trình nới lỏng của Fed vẫn ẩn chứa nhiều rủi ro, bởi chỉ cần lạm phát quay trở lại mức cao hơn dự báo, Fed có thể nhanh chóng đảo chiều chính sách.

Trong bức tranh hiện tại, nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến kinh tế Mỹ và các chỉ báo vĩ mô then chốt, đồng thời duy trì sự cân bằng giữa kỳ vọng lợi nhuận và quản trị rủi ro. Bởi lẽ, như chính Chủ tịch Powell nhấn mạnh, chính sách tiền tệ hiện nay không phải là cuộc chạy nước rút, mà là một hành trình dài, nơi mỗi quyết định đều được cân nhắc kỹ lưỡng giữa hai mục tiêu tăng trưởng và ổn định giá cả.