Đưa AI cốt lõi vào giải bài toán vận hành doanh nghiệp

Gắn công nghệ hiện đại với thực tiễn

Trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi sâu sắc cách thức vận hành của nền kinh tế toàn cầu. Với sự bùng nổ của làn sóng AI tạo sinh, thế giới đã chứng kiến những mô hình kinh doanh trị giá hàng tỷ USD được thành lập và vận hành bởi quy mô nhân sự rất tối ưu, nơi công nghệ đóng vai trò như một lực lượng lao động thực thụ. Lần đầu tiên, Việt Nam bước vào một cuộc đua công nghệ với cùng xuất phát điểm như các quốc gia phát triển trên thế giới.

Theo TS. Trần Việt Hùng, đồng sáng lập tổ chức AI for Vietnam và thành viên Ban tổ chức giải thi đấu Vietnam AI Innovation Challenge 2026, sự khác biệt giữa các quốc gia hiện nay không còn nằm ở việc sở hữu công nghệ thuần túy. Yếu tố quyết định chiến thắng nằm ở tư duy nhạy bén và khả năng ứng dụng nhanh chóng các giải pháp trí tuệ nhân tạo để giải quyết các bài toán cụ thể đặt ra trong thực tiễn của doanh nghiệp, địa phương và nền kinh tế.

Sự kiện đã thu hút sự tham gia của hàng trăm đội ngũ phát triển trẻ, mang đến các đề bài thực chiến từ chính hoạt động kinh doanh hàng ngày. Trong khoảng thời gian 48 giờ tập trung cao độ, các đội thi đã đưa ra những giải pháp công nghệ cốt lõi nhằm hóa giải thách thức trên 8 nhóm chủ đề trọng điểm. Đó là tài chính - ngân hàng, y tế - chăm sóc sức khỏe, giáo dục - đào tạo, nông nghiệp, dịch vụ công thông minh, đổi mới sáng tạo, quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ, cùng công tác phòng chống thiên tai.

Đánh giá về tính thực tiễn của các mô hình này, ông Vũ Quốc Huy, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Bộ Tài chính, nhận định các giải pháp phát triển từ đề bài của doanh nghiệp đều bám rất sát nhu cầu thực tế của thị trường. Việc cho phép lực lượng sinh viên và các kỹ sư trẻ trực tiếp tiếp cận, va chạm với những vấn đề hóc húa tại doanh nghiệp giúp họ tích lũy kinh nghiệm quý báu. Qua đó, năng lực phát triển các sản phẩm công nghệ chất lượng cao phục vụ các nhu cầu cấp thiết của xã hội được nâng cao đáng kể.

Định hướng phát triển trí tuệ nhân tạo vật lý

Không dừng lại ở quy mô một cuộc thi lập trình sáng tạo, quá trình thương mại hóa và đưa các ý tưởng công nghệ vào môi trường kinh doanh thực tế mới là bước đi mang tính quyết định. Các dự án xuất sắc sau cuộc thi sẽ tiếp tục nhận được sự đồng hành từ Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia thông qua các chương trình ươm tạo, tăng tốc khởi nghiệp, hỗ trợ phát triển sản phẩm tại hệ thống phòng thí nghiệm và không gian đổi mới sáng tạo.

Những giải pháp có tính ứng dụng cao sẽ được kết nối trực tiếp với doanh nghiệp, các quỹ đầu tư cùng mạng lưới đối tác trong và ngoài nước nhằm thúc đẩy hoàn thiện sản phẩm và triển khai rộng rãi trong thực tế.

Ở góc độ doanh nghiệp đồng hành và cung cấp đề bài, ông Trương Quốc Anh, Giám đốc Khối ngân hàng số SHB, chia sẻ trí tuệ nhân tạo đã tiến những bước rất xa chỉ trong vài năm qua, làm thay đổi hoàn toàn cách con người tương tác và tiếp cận thông tin. Tuy nhiên, việc đưa ý tưởng từ phòng thí nghiệm vào môi trường vận hành thực tế tại doanh nghiệp mới chỉ ở giai đoạn bắt đầu. Ngành tài chính - ngân hàng cùng nhiều lĩnh vực kinh tế khác đang đặt ra những bài toán khắt khe hơn cần lời giải công nghệ.

Cụ thể, các thách thức lớn đang được đặt ra bao gồm việc xử lý vấn đề đạo đức trong ứng dụng AI, bảo vệ dữ liệu cá nhân, đảm bảo quyền riêng tư, quản trị các rủi ro phát sinh khi triển khai hệ thống tự động, và đặc biệt là đưa trí tuệ nhân tạo bước ra khỏi biên giới của chiếc máy tính hay điện thoại thông minh để tiến vào thế giới vật lý với sự kết hợp của robotics cùng trí tuệ nhân tạo vật lý.

Những áp lực và bài toán lớn từ thực tiễn kinh doanh đang tạo ra mối liên kết ngày càng chặt chẽ giữa các viện nghiên cứu, trường đại học, cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp. Sự kết hợp đồng bộ này chính là động lực cốt lõi thúc đẩy nghiên cứu ứng dụng, tạo bệ phóng vững chắc cho đổi mới sáng tạo và đưa công nghệ Việt Nam hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế số toàn cầu.