Nợ xấu của nền kinh tế năm 2023 được dự báo sẽ gia tăng cùng với chính sách thắt chặt tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước, trong bối cảnh dư địa chính sách tiền tệ đã bị thu hẹp.
Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách Tài chính - Tiền tệ Quốc gia - TS. Cấn Văn Lực cùng nhóm tác giả Viện Đào tạo và Nghiên cứu BIDV đã chỉ ra những rủi ro, thách thức đến từ môi trường quốc tế cũng như nội tại đối với nền kinh tế Việt Nam mà ngành ngân hàng cũng sẽ phải đối mặt trong năm 2023.
Trong đó, dự báo nợ xấu của nền kinh tế năm 2023 sẽ gia tăng trong bối cảnh lãi suất chưa hết "nóng" sẽ làm tăng nghĩa vụ trả nợ của bên vay, trong khi kinh tế phục hồi chậm lại, dẫn đến nợ xấu tiềm ẩn gia tăng.
"Dự báo, năm 2023, nợ xấu nội bảng ở mức 2%, nợ xấu gộp khoảng 4%. Trong khi đó, mức nợ xấu gộp của hệ thống tổ chức tín dụng (TCTD) Việt Nam khoảng 4,99%, ở mức cao khi so sánh với các nước trong khu vực", ông Lực đánh giá.
Về dư địa chính sách tiền tệ, vị chuyên gia này cho rằng "đã bị thu hẹp".
Dẫn số liệu thống kê, ông Lực cho biết, đến hết tháng 11/2022, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã phải tăng lãi suất 2 đợt (1%/đợt) để ổn định tỷ giá, trong khi các công cụ khác gần như đã sử dụng hết dư địa. Dự trữ ngoại hối hiện nay vừa mức khuyến nghị của IMF (3 tháng nhập khẩu).
Cùng với đó, theo TS. Lực việc điều chỉnh tỷ lệ dự trữ bắt buộc tăng/giảm sẽ không đạt hiệu quả như kỳ vọng vì các NHTM còn phải tuân thủ các tỷ lệ đảm bảo an toàn hoạt động theo Thông tư 22/2019 của NHNN và biện pháp này thường áp dụng khi nền kinh tế gặp các cú sốc lớn. Biên độ giao dịch tỷ giá trung tâm cũng đã nới lên mức 5%...
"Do vậy, với khả năng Cục dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tiếp tục tăng lãi suất 50 điểm % trong tháng 12/2022 và quý I/2023, áp lực lãi suất và tỷ giá tăng còn khá lớn", TS. Cấn Văn Lực nhấn mạnh.
Trước đó, trong một báo cáo công bố, CTCP Chứng khoán VNDirect phân tích những thuận lợi, khó khăn và những biến số đối với triển vọng vĩ mô Việt Nam năm 2023. Trong đó, khối phân tích dự báo Việt Nam sẽ đối mặt các thách thức do tăng trưởng xuất khẩu thấp, môi trường lãi suất cao, lạm phát thế giới vẫn ở mức cảnh báo, thanh khoản thắt chặt và gia tăng áp lực nợ xấu ở mảng bất động sản trong năm 2023.
Ngoài ra, trong báo cáo về triển vọng ngành ngân hàng năm 2023, CTCP Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) cũng cho rằng, ngành ngân hàng sẽ tiếp tục chịu áp lực gia tăng nợ xấu làm tăng chi phí trích lập dự phòng do 4 yếu tố, đầu tiên là ảnh hưởng từ thị trường trái phiếu doanh nghiệp, thứ hai là lãi suất tăng nhanh và ở mức cao làm giảm khả năng thanh toán của bên vay, thứ ba là tác động của suy giảm kinh tế ở các nền kinh tế lớn và cuối cùng là thị trường bất động sản suy yếu.
Được biết, tại kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV đã thống nhất kéo dài thời hạn áp dụng toàn bộ quy định của Nghị quyết số 42/2017/QH14 ngày 21/6/2017 về thí điểm xử lý nợ xấu của các TCTD (Nghị quyết 42) từ ngày 15/8/2022 đến hết ngày 31/12/2023.
Trong thời gian thực hiện, Quốc hội đề nghị Chính phủ có giải pháp khắc phục những khó khăn còn tồn đọng, đồng thời chỉ đạo tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị gắn với trách nhiệm trong tổ chức thực hiện Nghị quyết, bảo đảm tính hiệu lực, hiệu quả.
Quốc hội đã giao Chính phủ nghiên cứu, đề xuất luật hóa các quy định về xử lý nợ xấu, tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu cùng với việc rà soát, sửa đổi, bổ sung Luật Các tổ chức tín dụng; trình Quốc hội xem xét chậm nhất tại Kỳ họp thứ 5 (tháng 5/2023).
Việc Nghị Quyết 42 được kéo dài đến cuối 2023 là sự kiện ngân hàng nổi bật trong năm qua, được đánh giá như một biện pháp trong gói hỗ trợ kinh tế 2022 -2023, hướng tới tới nền kinh tế và ngành ngân hàng nói riêng.
