Đồng bằng sông Cửu Long cần đoàn kết, bứt phá, thần tốc hơn nữa

Tinh thần hành động với ba trụ cột

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, Thủ tướng nhấn mạnh tinh thần hành động với ba trụ cột: “Đoàn kết hơn nữa, bứt phá hơn nữa, thần tốc hơn nữa”,  không là khẩu hiệu, mà còn là mệnh lệnh chính trị cấp bách với toàn hệ thống chính trị, doanh nghiệp và người dân vùng ĐBSCL trong bối cảnh còn chưa đầy 6 tháng để hoàn thành các mục tiêu then chốt của năm 2025 và cả nhiệm kỳ 2021–2026.

Một trong những nội dung trọng tâm là việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, được Chính phủ xác định là bước cải cách thể chế hành chính quan trọng nhằm tăng tính linh hoạt, hiệu quả trong điều hành và phục vụ người dân, doanh nghiệp tại các tỉnh, thành phố. Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà cho biết, sau khi chính thức thực hiện từ ngày 1/7/2025 theo tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị và Thủ tướng Chính phủ, các địa phương đã khẩn trương sắp xếp, kiện toàn bộ máy hành chính cấp tỉnh và xã; ổn định tổ chức, phân công nhiệm vụ, giải quyết chế độ cho cán bộ nghỉ việc, thôi việc… một cách linh hoạt, không gây xáo trộn hay ách tắc trong cung ứng dịch vụ công. Đặc biệt, các địa phương trọng điểm như TP.HCM, Cần Thơ đã có nhiều sáng kiến trong xử lý thủ tục hành chính, góp phần giảm phiền hà và tăng tính chủ động trong tiếp nhận phân cấp, phân quyền từ Trung ương.

Nhấn mạnh tinh thần “vận hành chính quyền 2 cấp thông suốt, hoàn hảo nhất có thể”, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu tiếp tục rà soát, hoàn thiện thể chế, cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt động theo hướng tinh gọn – hiệu quả – hiện đại, trong đó ưu tiên giải quyết triệt để các thủ tục hành chính tồn đọng, bảo đảm quyền lợi của người dân và doanh nghiệp, đồng thời chuẩn bị chu đáo cho đại hội Đảng các cấp, bố trí cán bộ theo tiêu chí mới gắn với thực tiễn địa phương.

Song song với cải cách hành chính là sự chuyển động mạnh mẽ trong đầu tư phát triển hạ tầng, với điểm nhấn là 21 dự án giao thông trọng điểm đang được triển khai trên toàn vùng ĐBSCL. Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, có 13 dự án dự kiến hoàn thành ngay trong năm 2025, với tổng chiều dài 354 km; 8 dự án còn lại dự kiến hoàn thành sau năm 2025. Đáng chú ý là việc Bộ Quốc phòng chuẩn bị khởi công hai dự án thành phần cao tốc Cà Mau – Đất Mũi và tuyến kết nối cảng Hòn Khoai vào ngày 19/8/2025, phản ánh sự phối hợp đa ngành, đa cấp trong chiến lược phát triển vùng.

Tập trung 4 mục tiêu cốt lõi

Một trong những thành tựu nổi bật là dự án cầu Rạch Miễu 2, hoàn thành sớm 6 tháng so với kế hoạch ban đầu, qua đó tiết giảm gần 50% chi phí đầu tư, kết quả của nỗ lực “ba ca, bốn kíp”, làm việc ngày đêm trên công trường, mà theo Thủ tướng, là hình ảnh tiêu biểu của tinh thần “ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương”, thể hiện rõ quyết tâm “vượt nắng thắng mưa, không thua bão gió”.

Cao tốc Cần Thơ – Cà Mau, dù gặp nhiều thách thức về mặt bằng và nguồn vật liệu, hiện cũng được cải thiện rõ rệt, với cam kết của các nhà thầu về việc hoàn thành trước hạn vào ngày 19/12/2025. Trong lĩnh vực hàng không, sân bay Cà Mau đã được động thổ nâng cấp và dự kiến khởi công các hạng mục khu bay trong tháng 8 tới. Dự án đường sắt TPHCM – Cần Thơ cũng đang được lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi để trình Chính phủ vào tháng 9/2025.

Về định hướng, Thủ tướng đặc biệt yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương phối hợp giải phóng mặt bằng, điều phối vật liệu xây dựng, chuẩn bị các công trình tiêu biểu để khánh thành đúng dịp 19/8 – một cột mốc mang tính biểu tượng. Đồng thời, các công trình phục vụ Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 tại Phú Quốc cũng phải được thi công “nhanh – đẹp – xứng tầm quốc gia”, trong đó đặc biệt lưu ý đến hệ thống giao thông kết nối, xử lý môi trường, trung tâm nước sạch và hạ tầng dịch vụ chất lượng cao.

Một điểm sáng khác tại hội nghị là Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp, được Thủ tướng đánh giá là “đầu tiên trên thế giới” ở cấp quốc gia. Đến nay, toàn bộ 12 tỉnh vùng ĐBSCL đã tham gia đề án, với diện tích đăng ký vượt mốc 1,015 triệu ha. Kết quả từ các mô hình thí điểm giai đoạn đầu cho thấy hiệu quả kinh tế – môi trường vượt mong đợi: chi phí sản xuất giảm từ 8,2% đến 24,2%; lượng giống giảm 30–50%; giảm 1–4 lần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật; tiết kiệm 30–40% lượng nước tưới; năng suất tăng từ 2,4% đến 7%, giúp thu nhập người dân tăng 12% đến 50%, tương đương mức lợi nhuận cộng thêm 4–7,6 triệu đồng/ha so với canh tác truyền thống. Không chỉ vậy, mức giảm phát thải khí nhà kính đạt từ 2–12 tấn CO₂ tương đương mỗi ha – minh chứng cụ thể cho đóng góp của nông nghiệp Việt Nam vào các cam kết khí hậu toàn cầu.

Điều quan trọng hơn, theo báo cáo từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, đề án đã tạo được mạng lưới liên kết sản xuất – tiêu thụ tương đối bài bản, với 620 hợp tác xã được xác định tham gia giai đoạn 1 và mở rộng lên 1.300 hợp tác xã vào năm 2030, gần 200 doanh nghiệp cam kết bao tiêu sản phẩm, trong đó 40% là các doanh nghiệp có quy mô liên kết từ 200 ha trở lên. Đặc biệt, lô gạo đầu tiên mang nhãn hiệu “Gạo Việt xanh phát thải thấp” đã được xuất khẩu vào thị trường Nhật Bản – thị trường nổi tiếng khắt khe, mở ra kỳ vọng mới cho chuỗi giá trị gạo quốc gia trong kỷ nguyên tiêu dùng bền vững.

Nhìn về tổng thể, hội nghị lần này không chỉ là cuộc họp kiểm điểm tiến độ, mà còn là dịp để Chính phủ tái khẳng định thông điệp: phát triển ĐBSCL phải là phát triển nhanh – bền vững – bao trùm – có trọng tâm trọng điểm. Thủ tướng đã giao Văn phòng Chính phủ cùng các bộ ngành tổng hợp, hoàn thiện và trình Thông báo kết luận hội nghị trong thời gian sớm nhất, tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ: vận hành chính quyền 2 cấp hiệu quả; triển khai đồng bộ hạ tầng chiến lược kết nối vùng và quốc tế; hiện thực hóa đề án 1 triệu ha lúa theo đúng tiến độ, cùng với các công trình phục vụ APEC 2027 và dự án Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ – công trình có vốn ODA 1.727 tỷ đồng nhưng đã trì trệ từ 2017, nay được chỉ đạo phải hoàn thành trong năm 2026 sau khi thanh tra và bố trí lại nguồn vốn đầu tư công.

Trên nền tảng những kết quả tích cực đã đạt được, Thủ tướng yêu cầu toàn bộ hệ thống chính trị vùng ĐBSCL trong các tháng còn lại của năm 2025 cần phát huy tối đa tinh thần chủ động, sáng tạo, linh hoạt, tập trung vào 4 mục tiêu cốt lõi: tăng trưởng kinh tế 8%, giữ vững quốc phòng – an ninh – trật tự xã hội, vận hành hoàn hảo mô hình chính quyền 2 cấp, và hoàn thành xóa nhà tạm – nhà dột nát trước 31/8/2025, đặc biệt ưu tiên cho người có công trước ngày 27/7.

Nguồn: baochinhphu.vn