Doanh nghiệp gỗ vững vàng nhờ đa dạng hóa thị trường

Dấu ấn phục hồi mạnh mẽ

Theo thống kê, 6 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đã tăng 16,1% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu tăng 15,6% và nhập khẩu tăng 16,6%. Đáng chú ý, ngành gỗ và sản phẩm gỗ tiếp tục là điểm sáng, nằm trong top các ngành có kim ngạch xuất khẩu cao nhất, với mức tăng trưởng 8,9% so với cùng kỳ năm 2024.

Những con số này không chỉ là một tín hiệu tích cực mà còn là minh chứng cho sự nỗ lực không ngừng nghỉ của cộng đồng doanh nghiệp gỗ Việt. Họ đã vượt qua những thách thức từ chuỗi cung ứng đứt gãy, chi phí vận chuyển tăng cao và lạm phát toàn cầu để duy trì hoạt động sản xuất, xuất khẩu hiệu quả. Đây là nền tảng vững chắc để kỳ vọng vào một năm kinh doanh thành công cho toàn ngành.

Thị trường Mỹ từ lâu đã được xem là "đất lành" cho các sản phẩm gỗ Việt Nam. Theo Cục Hải quan, trong 6 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sang Mỹ tăng 11,6% so với cùng kỳ năm 2024.

 Đáng nói, thị trường này tiếp tục chiếm hơn 55% tổng kim ngạch xuất khẩu của ngành, khẳng định vị thế của Việt Nam như một nhà cung ứng đồ nội thất gỗ quan trọng hàng đầu thế giới. Sự tin tưởng của các nhà nhập khẩu Mỹ đối với sản phẩm Việt Nam là một cơ hội lớn, giúp các doanh nghiệp duy trì và phát triển quy mô sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh.

Tuy nhiên, mặt trái của sự phụ thuộc này là rủi ro khó lường. Thị trường Mỹ, mặc dù sôi động, lại rất nhạy cảm với các biến động kinh tế vĩ mô. Khi lạm phát gia tăng, lãi suất tăng hay khủng hoảng kinh tế xảy ra, nhu cầu tiêu dùng sẽ giảm sút mạnh.

Khi đó, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ là những người đầu tiên chịu ảnh hưởng trực tiếp, từ việc giảm đơn hàng, tồn kho tăng cao đến áp lực cạnh tranh về giá. Thực tế này đã từng xảy ra trong các giai đoạn kinh tế khó khăn, khi nhiều doanh nghiệp gỗ Việt phải đối mặt với tình trạng thiếu đơn hàng và phải cắt giảm sản xuất.

Đa dạng hóa thị trường để tồn tại

Trước những rủi ro đã được dự báo, việc đa dạng hóa thị trường không còn là một lựa chọn mà đã trở thành một chiến lược bắt buộc để tồn tại và phát triển bền vững. Bên cạnh việc duy trì và phát triển thị trường Mỹ, việc đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường tiềm năng khác như Nhật Bản, Trung Quốc và EU là chìa khóa để giảm thiểu rủi ro và đảm bảo sự ổn định.

Thị trường Nhật Bản là một điểm đến hấp dẫn với yêu cầu cao về chất lượng, sự tỉ mỉ và độ bền của sản phẩm. Việc chinh phục thị trường này không chỉ giúp nâng cao giá trị thương hiệu mà còn thúc đẩy các doanh nghiệp cải tiến công nghệ, nâng cao tay nghề và áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất khắt khe hơn.

Thị trường Trung Quốc, với dân số khổng lồ và tầng lớp trung lưu đang ngày càng phát triển, là một thị trường tiêu thụ tiềm năng với nhu cầu đa dạng về sản phẩm gỗ và nội thất. Mặc dù là một đối thủ cạnh tranh mạnh mẽ, Trung Quốc cũng là một thị trường xuất khẩu đáng kể, đặc biệt đối với các sản phẩm gỗ nguyên liệu hoặc các sản phẩm sơ chế.

Thị trường EU với 27 quốc gia thành viên là một khối thị trường lớn và giàu tiềm năng. Các quốc gia này có nhu cầu cao về các sản phẩm nội thất sang trọng, thiết kế độc đáo và đặc biệt là các sản phẩm được sản xuất từ gỗ có chứng nhận bền vững. Việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do như EVFTA sẽ giúp các doanh nghiệp gỗ Việt Nam tiếp cận thị trường này với nhiều ưu đãi về thuế quan.

Trong bối cảnh ngành gỗ đang cần những cú hích mạnh mẽ để đa dạng hóa thị trường, các sự kiện xúc tiến thương mại đóng vai trò vô cùng quan trọng. Hội chợ Quốc tế sản phẩm nội ngoại thất & Mỹ nghệ Việt Nam ASEAN 2025 lần thứ 3 - VIFA ASEAN 2025, được tổ chức từ ngày 26 đến 29 tháng 8 tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn (SECC), chính là một sự kiện mang tính chiến lược cho ngành.

VIFA ASEAN không chỉ là cầu nối giúp các doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận cộng đồng doanh nghiệp Đông Nam Á và quốc tế, mà còn tạo ra một nền tảng vững chắc để chủ động tìm kiếm các đơn hàng mới, mở rộng cơ hội hợp tác và kết nối với các nhà mua hàng toàn cầu.

Hội chợ là nơi các doanh nghiệp có thể trưng bày sản phẩm, giới thiệu năng lực sản xuất, đồng thời học hỏi xu hướng thị trường, thiết kế mới từ các đối thủ và đối tác quốc tế.

Để thực hiện thành công chiến lược đa dạng hóa thị trường, các doanh nghiệp gỗ Việt Nam cần chú trọng một số yếu tố quan trọng. Thứ nhất, nâng cao chất lượng sản phẩm và thiết kế. Các thị trường mới, đặc biệt là EU và Nhật Bản, đòi hỏi sản phẩm không chỉ có chất lượng tốt mà còn phải có thiết kế độc đáo, phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng.

Thứ hai, đầu tư vào công nghệ sản xuất hiện đại, tự động hóa quy trình để giảm chi phí, tăng năng suất và đảm bảo sự đồng nhất về chất lượng.

Thứ ba, tăng cường xúc tiến thương mại, chủ động tham gia các hội chợ quốc tế, các diễn đàn kết nối để tìm kiếm đối tác và khách hàng tiềm năng.

Ngành gỗ Việt Nam đã đạt được những thành tựu đáng tự hào, đặc biệt là tại thị trường Mỹ. Tuy nhiên, để tiếp tục phát triển bền vững và đứng vững trước những biến động của kinh tế toàn cầu, việc đa dạng hóa thị trường là một yêu cầu cấp bách.

Bằng cách chủ động tìm kiếm và chinh phục các thị trường tiềm năng mới, các doanh nghiệp gỗ Việt sẽ không chỉ giảm thiểu rủi ro mà còn mở ra những cơ hội vàng, khẳng định vị thế và bứt phá trong giai đoạn kinh tế mới.